Μετά την ταπεινωτική ήττα για μια θέση στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, η Γερμανία καλείται να αποφασίσει αν θα επιστρέψει στην πρωτοπορία ή αν θα παρασύρει την Ευρώπη στη στασιμότητα
Η πρόσφατη αποτυχία της Γερμανίας να εξασφαλίσει μια θέση στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ αποτέλεσε κάτι περισσότερο από μια διπλωματική ήττα. Ήταν ένα ηχηρό μήνυμα από τη διεθνή κοινότητα ότι η άλλοτε αδιαμφισβήτητη ηγέτιδα δύναμη της Ευρώπης έχει χάσει σημαντικό μέρος της επιρροής, της αξιοπιστίας και του κύρους της.
Η χώρα που επί δεκαετίες θεωρούνταν η οικονομική ατμομηχανή της Ευρωπαϊκής Ένωσης βλέπει πλέον μικρότερα κράτη, όπως η Πορτογαλία και η Αυστρία, να απολαμβάνουν μεγαλύτερη διεθνή εμπιστοσύνη.
Για πολλούς Γερμανούς, η εξέλιξη αυτή είναι ένα σοκ. Για άλλους, είναι απλώς η επιβεβαίωση μιας πραγματικότητας που διαμορφώνεται εδώ και χρόνια.
Από την εποχή Μέρκελ στην παρακμή της αξιοπιστίας
Σύμφωνα με τον αρθρογράφο του Euronews Claus Strunz, η σημερινή κατάσταση δεν είναι αποτέλεσμα μιας στιγμιαίας αποτυχίας αλλά μιας μακράς πολιτικής πορείας.
Τα τελευταία 16 χρόνια της διακυβέρνησης της Άνγκελα Μέρκελ χαρακτηρίστηκαν από στρατηγικά λάθη σε κρίσιμους τομείς όπως:
- Η ενεργειακή πολιτική.
- Η μεταναστευτική πολιτική.
- Η βιομηχανική ανταγωνιστικότητα.
- Η οικονομική στρατηγική.
Στη συνέχεια ακολούθησαν τρία χρόνια κυβερνητικής αστάθειας υπό τον Όλαφ Σολτς, με έναν εύθραυστο συνασπισμό που συχνά έδινε την εικόνα πολιτικής παράλυσης.
Το αποτέλεσμα είναι μια χώρα που έχει χάσει την πολιτική της βαρύτητα και αντιμετωπίζεται όλο και περισσότερο ως δύναμη του παρελθόντος.
Το «Made in Germany» δεν αρκεί πλέον
Για δεκαετίες το γερμανικό μοντέλο αποτελούσε σημείο αναφοράς για ολόκληρο τον κόσμο.
Η ένδειξη “Made in Germany” συμβόλιζε:
- Ποιότητα.
- Καινοτομία.
- Αποτελεσματικότητα.
- Βιομηχανική υπεροχή.
Σήμερα όμως η εικόνα αυτή έχει αρχίσει να ξεθωριάζει.
Η αύξηση του ενεργειακού κόστους, η υπερβολική γραφειοκρατία, οι καθυστερήσεις στον ψηφιακό μετασχηματισμό και η χαμηλή επενδυτική δυναμική έχουν υπονομεύσει την ανταγωνιστικότητα της μεγαλύτερης οικονομίας της Ευρώπης.
Κατά τον Strunz, η Γερμανία κινδυνεύει να μετατραπεί σε ένα “μουσείο ενός κόσμου που δεν υπάρχει πλέον”, αντί να λειτουργεί ως η κινητήρια δύναμη του ευρωπαϊκού μέλλοντος.
Αν πέσει η Γερμανία, κινδυνεύει η Ευρωπαϊκή Ένωση
Η κριτική δεν περιορίζεται στη Γερμανία.
Η μοίρα της χώρας είναι πλέον άρρηκτα συνδεδεμένη με την πορεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Στις Βρυξέλλες κυκλοφορεί εδώ και χρόνια ένα μισοαστείο αλλά αποκαλυπτικό σχόλιο:
“Η Ευρωπαϊκή Ένωση υπάρχει όσο η Γερμανία πληρώνει.”
Πίσω από το χιούμορ κρύβεται μια σοβαρή αλήθεια. Η οικονομική ισχύς της Γερμανίας αποτελεί βασικό πυλώνα της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας και της συνοχής της Ένωσης.
Εάν η Γερμανία χάσει οριστικά τη δυναμική της, οι συνέπειες θα γίνουν αισθητές σε ολόκληρη την ήπειρο.
Η εποχή των ιδεολογιών τελειώνει
Ο Strunz υποστηρίζει ότι η Γερμανία παρασύρθηκε υπερβολικά από ιδεολογικές επιλογές εις βάρος του πραγματισμού.
Κατά την άποψή του, μεγάλο μέρος του πολιτικού φάσματος εγκατέλειψε την παραδοσιακή ισορροπία ανάμεσα στη μεταρρύθμιση και τη διατήρηση θεσμών, στην κοινωνική ευαισθησία και την οικονομική αποτελεσματικότητα, στις αξίες και στην ισχύ.
Το αποτέλεσμα ήταν μια πολιτική που συχνά έδινε προτεραιότητα σε συμβολικές πρωτοβουλίες αντί για την αντιμετώπιση θεμελιωδών προβλημάτων.
Οι τέσσερις μεγάλες προκλήσεις
- Ανάκτηση της οικονομικής ανταγωνιστικότητας
Η πρώτη προτεραιότητα είναι η ανασυγκρότηση της οικονομίας.
Η Γερμανία καλείται να αντιμετωπίσει:
- Υψηλές τιμές ενέργειας.
- Υπερβολική γραφειοκρατία.
- Αργή ψηφιοποίηση.
- Χαμηλή επενδυτική δραστηριότητα.
Χωρίς ισχυρή γερμανική οικονομία, η Ευρώπη δυσκολεύεται να ανταγωνιστεί τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Κίνα.
- Ενίσχυση της άμυνας
Η δεύτερη πρόκληση αφορά την ασφάλεια.
Ο πόλεμος στην Ουκρανία και η αυξανόμενη γεωπολιτική αστάθεια έχουν ανατρέψει πολλές από τις βεβαιότητες της μεταπολεμικής Ευρώπης.
Η Γερμανία καλείται να αναλάβει μεγαλύτερο ρόλο στην ευρωπαϊκή άμυνα και να ενισχύσει ουσιαστικά τις στρατιωτικές της δυνατότητες.
Η φιλοδοξία να διαθέτει η Bundeswehr τον ισχυρότερο συμβατικό στρατό της Ευρώπης μέχρι το 2039 μπορεί να προκαλεί συζητήσεις, αλλά τουλάχιστον συνιστά μια συγκεκριμένη στρατηγική κατεύθυνση.
- Αποτελεσματικότερη μεταναστευτική πολιτική
Η τρίτη πρόκληση είναι η διαχείριση της μετανάστευσης.
Η ανθρωπιά και η τάξη δεν είναι αντικρουόμενες έννοιες. Μια χώρα που αδυνατεί να ελέγξει τα σύνορά της, να εφαρμόσει αποτελεσματικά το άσυλο και να διαχειριστεί τις επιστροφές παράτυπων μεταναστών, χάνει σταδιακά την εμπιστοσύνη των πολιτών της.
- Επιστροφή στην καινοτομία
Η τέταρτη και ίσως σημαντικότερη πρόκληση αφορά την τεχνολογική πρωτοπορία.
Η τεχνητή νοημοσύνη, οι νέες ενεργειακές τεχνολογίες, η προηγμένη μεταποίηση και η επιστημονική έρευνα θα καθορίσουν την οικονομική ισχύ των επόμενων δεκαετιών.
Ο Strunz σημειώνει ότι η Γερμανία κινδυνεύει να μείνει πίσω:
Δεν διαθέτει πανεπιστήμιο παγκόσμιας εμβέλειας αντίστοιχο με τα κορυφαία αμερικανικά ιδρύματα.
Υποχωρεί στις διεθνείς εκπαιδευτικές κατατάξεις.
Παράγει λιγότερες επιστημονικές καινοτομίες.
Επιβαρύνει την έρευνα με υπερβολική ρύθμιση.
Ο Μερτς μπροστά σε ιστορική επιλογή
Η νέα κυβέρνηση του Φρίντριχ Μερτς βρίσκεται αντιμέτωπη με μια ιστορική ευθύνη.
Ο Γερμανός καγκελάριος καλείται να αποδείξει ότι η χώρα μπορεί να ανακτήσει τον ηγετικό της ρόλο στην Ευρώπη και να ξαναγίνει σημείο αναφοράς για την οικονομική ανάπτυξη, την ασφάλεια και την τεχνολογική πρόοδο.
Η Γερμανία βρίσκεται σήμερα στην εντατική.
Υπάρχουν δύο δρόμοι μπροστά της:
Ο ένας οδηγεί στην ανάρρωση και στην επιστροφή στη ζωή.
Ο άλλος οδηγεί στην παρηγορητική φροντίδα ενός ασθενούς που δεν μπορεί πλέον να σωθεί.
Το ερώτημα που τίθεται είναι αν ο Μερτς θα καταγραφεί στην ιστορία ως ο γιατρός που έσωσε τον ασθενή ή ως ο νεκροθάφτης μιας εποχής.
Και μαζί με τη Γερμανία, η απάντηση σε αυτό το ερώτημα ενδέχεται να καθορίσει και το μέλλον της ίδιας της Ευρώπης..
Add comment
Comments