Νέα στοιχεία για τις δραματικές διαπραγματεύσεις του 2015 και τα εναλλακτικά σενάρια εξόδου της Ελλάδας από το ευρώ φέρνει στο φως το τέταρτο επεισόδιο της σειράς ντοκιμαντέρ "Στο χιλιοστό" των Ελένης Βαρβιτσιώτη και Βικτώριας Δενδρινού για τον ΣΚΑΪ.
Στο επίκεντρο βρίσκονται δύο άκρως απόρρητα σχέδια που είχαν επεξεργαστεί οι ευρωπαϊκοί θεσμοί, η ΕΚΤ και το ΔΝΤ, σε περίπτωση κατάρρευσης των συνομιλιών με την Αθήνα και αποχώρησης της χώρας από την Ευρωζώνη.
Τα δύο μυστικά σχέδια για πιθανό Grexit
Σύμφωνα με τις αποκαλύψεις του ντοκιμαντέρ, οι δανειστές είχαν προχωρήσει σε λεπτομερή προετοιμασία για το ενδεχόμενο εξόδου της Ελλάδας από το ευρώ.
Το πρώτο σχέδιο εμφανιζόταν με τον παραπλανητικό τίτλο "Ένταξη Κροατίας στην ΕΕ", λειτουργώντας ουσιαστικά ως αρχικό προσχέδιο διαχείρισης κρίσης. Στη συνέχεια καταρτίστηκε το τελικό σχέδιο έκτακτης ανάγκης, το οποίο έφερε την κωδική ονομασία "Αλβανία".
Οι ευρωπαϊκοί θεσμοί, σύμφωνα με μαρτυρίες αξιωματούχων που συμμετείχαν στις συζητήσεις, επεξεργάζονταν όλα τα πιθανά σενάρια υπό καθεστώς απόλυτης μυστικότητας, καθώς υπήρχε πραγματικός φόβος για ανεξέλεγκτες εξελίξεις στις αγορές και στο ευρωπαϊκό τραπεζικό σύστημα.
Λόγω της πολύμηνης δε καθυστέρησης στην εκτύπωση του νέου εθνικού νομίσματος, είχε προωθηθεί η ιδέα, στο ενδιάμεσο, να χρησιμοποιούνταν για τις συναλλαγές "τρυπημένα" - ουσία άκυρα - ευρώ, που υπήρχαν στην Ελληνική επικράτεια.
Το σοκ που φοβόταν η Κομισιόν
Ο Τόμας Βίζερ αποκάλυψε ότι πραγματοποιήθηκαν κλειστές συσκέψεις στις Βρυξέλλες με αντικείμενο την πιθανή αποχώρηση της Ελλάδας από την Ευρωζώνη, ενώ ο Μάρτιν Βέρβεϊ περιέγραψε το ακραίο οικονομικό σοκ που υπολόγιζε τότε η Κομισιόν.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις εκείνης της περιόδου, ένα νέο εθνικό νόμισμα θα μπορούσε να χάσει άμεσα από 60% έως και 80% της αξίας του σε σχέση με το ευρώ, προκαλώντας τεράστιες αναταράξεις στην οικονομία, στις καταθέσεις και στην αγοραστική δύναμη των πολιτών.
Οι προβλέψεις αυτές εξηγούν γιατί οι ευρωπαϊκοί θεσμοί θεωρούσαν το Grexit μια εξέλιξη με απρόβλεπτες γεωπολιτικές και οικονομικές συνέπειες όχι μόνο για την Ελλάδα αλλά και για ολόκληρη την Ευρωζώνη.
Η παραδοχή Στρος-Καν για τα λάθη του ΔΝΤ
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν και οι τοποθετήσεις του πρώην γενικού διευθυντή του ΔΝΤ, Ντομινίκ Στρος-Καν, ο οποίος αναγνώρισε σοβαρές αστοχίες στον σχεδιασμό του πρώτου ελληνικού προγράμματος διάσωσης.
Όπως υποστήριξε, το Ταμείο πίεσε για υπερβολικά γρήγορες μεταρρυθμίσεις, χωρίς να έχει εκτιμήσει σωστά το βάθος της ύφεσης που θα προκαλούσε η σκληρή λιτότητα.
Ο ίδιος παραδέχθηκε ότι οι αντιδράσεις της ελληνικής οικονομίας και κοινωνίας υποτιμήθηκαν σημαντικά, γεγονός που επιδείνωσε την κρίση και οδήγησε σε βαθύτερη ύφεση από εκείνη που αρχικά προέβλεπαν οι θεσμοί.
Οι αιχμές κατά του Πολ Τόμσεν
Στο ντοκιμαντέρ επανέρχονται και οι έντονες αντιπαραθέσεις γύρω από τον ρόλο του Πολ Τόμσεν στις διαπραγματεύσεις με την Ελλάδα.
Ο πρώην επίτροπος Οικονομικών Υποθέσεων της ΕΕ Πιέρ Μοσκοβισί υποστήριξε ότι ο Τόμσεν διατηρούσε ιδιαίτερα σκληρή στάση απέναντι στην Αθήνα, ενώ ανάλογες αιχμές άφησε και ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος Γιάννης Στουρνάρας.
Σύμφωνα με τον Στουρνάρα, είχε διαρραγεί η εμπιστοσύνη ανάμεσα στο ΔΝΤ και την ελληνική πλευρά, με τον Τόμσεν να θεωρεί ότι η Ελλάδα δυσκολευόταν να παραμείνει εντός των κανόνων της Ευρωζώνης.
Ακόμη πιο αιχμηρός εμφανίστηκε ο Ευκλείδης Τσακαλώτος, ο οποίος κατηγόρησε τον πρώην αξιωματούχο του ΔΝΤ ότι λειτουργούσε περισσότερο πολιτικά παρά τεχνοκρατικά.
Ο ίδιος ο Πολ Τόμσεν δεν συμμετείχε στο ντοκιμαντέρ, αρνούμενος να δώσει συνέντευξη.
Η αποκάλυψη Γιούνκερ για τους εφοπλιστές
Ξεχωριστό ενδιαφέρον προκάλεσαν και οι αναφορές του πρώην προέδρου της Κομισιόν Ζαν Κλοντ Γιούνκερ στις τελικές διαπραγματεύσεις με την κυβέρνηση Τσίπρα το καλοκαίρι του 2015.
Ο Γιούνκερ αποκάλυψε ότι είχε εισηγηθεί στην ελληνική πλευρά την επιβολή μεγαλύτερης φορολόγησης στους εφοπλιστές, προκειμένου να καλυφθεί δημοσιονομικό κενό περίπου 380 εκατ. ευρώ.
Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, εξεπλάγη από το γεγονός ότι η τότε κυβέρνηση δεν αποδέχθηκε την πρόταση, παρά τις ιδεολογικές της αναφορές.
"Εγώ ήμουν κεντροδεξιός και εκείνος αριστερός. Όταν πρότεινα φορολόγηση των εφοπλιστών, περίμενα διαφορετική αντίδραση", σχολίασε ο πρώην πρόεδρος της Κομισιόν, περιγράφοντας το κλίμα των δύσκολων διαβουλεύσεων εκείνης της περιόδου.
Add comment
Comments