Η κυβέρνηση Τραμπ έχει ήδη προκαλέσει αίσθηση αποκτώντας συμμετοχές σε περισσότερες από δώδεκα ιδιωτικές εταιρείες. Τώρα, το αμερικανικό Κογκρέσο φαίνεται έτοιμο όχι μόνο να αποδεχθεί αυτή την πρακτική, αλλά και να τη θεσμοθετήσει, δίνοντας σε μελλοντικούς προέδρους τη δυνατότητα να επαναλάβουν το ίδιο μοντέλο.
Στο σχέδιο του Νόμου Εξουσιοδότησης Εθνικής Άμυνας (NDAA) για το 2027, η Γερουσία συμπεριέλαβε διάταξη που προβλέπει τη δημιουργία ενός νέου επενδυτικού ταμείου στο αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών. Μέσω αυτού του μηχανισμού, το Πεντάγωνο θα μπορεί να αποκτά μετοχικά μερίδια σε ιδιωτικές επιχειρήσεις στρατηγικής σημασίας.
Ένα νέο κρατικό επενδυτικό ταμείο
Η προτεινόμενη Defense Equity Investment Account θα επιτρέπει στο υπουργείο Άμυνας να επενδύει έως και $500 εκατ. ανά εταιρεία σε επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται σε κρίσιμους τομείς, όπως:
- Σπάνιες γαίες και κρίσιμα ορυκτά
- Βιομηχανικά υλικά και χημικά
- Μπαταρίες και τεχνολογίες αποθήκευσης ενέργειας
Η διάταξη δίνει στο κράτος τη δυνατότητα να αποκτά μετοχές, μετατρέψιμους τίτλους, warrants ή άλλα χρηματοοικονομικά εργαλεία που συνεπάγονται συμμετοχή στην ιδιοκτησία μιας εταιρείας.
Ο μοναδικός ουσιαστικός περιορισμός είναι ότι το αμερικανικό Δημόσιο δεν θα μπορεί να κατέχει περισσότερο από το 50% μιας επιχείρησης. Πέρα από αυτό, οι δικλείδες ασφαλείας εμφανίζονται περιορισμένες.
Οι φόβοι για σύγκρουση συμφερόντων
Η πρόταση έχει ήδη πυροδοτήσει έντονες αντιδράσεις στην Ουάσιγκτον.
Κατά τη διάρκεια κλειστής συνεδρίασης της Επιτροπής Ενόπλων Δυνάμεων της Γερουσίας, απορρίφθηκε τροπολογία που θα απαγόρευε στην κυβέρνηση να επενδύει σε εταιρείες που συνδέονται με τον πρόεδρο, μέλη της οικογένειάς του ή υπουργούς της κυβέρνησης.
Η εξέλιξη αυτή θεωρείται ιδιαίτερα αμφιλεγόμενη, καθώς ορισμένες από τις επενδυτικές κινήσεις της κυβέρνησης Τραμπ έχουν ήδη προκαλέσει ερωτήματα.
Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της Vulcan Elements, εταιρείας που κατασκευάζει μαγνήτες από σπάνιες γαίες και η οποία έλαβε δάνειο $620 εκατ. από το Γραφείο Στρατηγικού Κεφαλαίου του Πενταγώνου. Στην εταιρεία συμμετέχει ως εταίρος ο Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ, γιος του προέδρου.
«Φοβούνται να δυσαρεστήσουν τον Τραμπ»
Η Δημοκρατική γερουσιαστής του Μίσιγκαν, Ελίσα Σλότκιν, κατηγόρησε τους Ρεπουμπλικανούς ότι μπλόκαραν τις ασφαλιστικές δικλίδες επειδή φοβούνται την αντίδραση του Λευκού Οίκου.
Όπως δήλωσε, αρκετοί Ρεπουμπλικανοί γερουσιαστές εξέφρασαν ανησυχίες ότι οποιοσδήποτε περιορισμός θα μπορούσε να θεωρηθεί προσωπική προσβολή προς τον Τραμπ ή να προκαλέσει πολιτικό κόστος.
Το κράτος ως επενδυτής, πελάτης και ρυθμιστής
Οι επικριτές του σχεδίου υποστηρίζουν ότι η Ουάσιγκτον κινδυνεύει να αποκτήσει έναν πρωτοφανή ρόλο στην οικονομία.
Αντί να περιορίζεται στη ρύθμιση της αγοράς ή στις δημόσιες προμήθειες, το κράτος θα μετατρέπεται ταυτόχρονα σε:
- Επενδυτή
- Πελάτη
- Ρυθμιστή
- Πολιτικό προστάτη συγκεκριμένων επιχειρήσεων
Ο αναλυτής του Cato Institute, Ταντ ΝτεΧέιβεν, υποστηρίζει ότι αν οι ΗΠΑ επιθυμούν μεγαλύτερη εγχώρια παραγωγή κρίσιμων ορυκτών, χημικών ή μπαταριών, υπάρχουν άλλοι τρόποι να το πετύχουν, όπως η μείωση της γραφειοκρατίας, η επιτάχυνση των αδειοδοτήσεων και η αξιοποίηση των υφιστάμενων μηχανισμών προμηθειών.
Μια νέα εποχή κρατικού καπιταλισμού;
Η συζήτηση ξεπερνά πλέον τα όρια της κυβέρνησης Τραμπ. Εάν η διάταξη εγκριθεί τελικά, θα δημιουργήσει ένα μόνιμο προηγούμενο, επιτρέποντας σε μελλοντικούς προέδρους να χρησιμοποιούν ομοσπονδιακά κεφάλαια για την απόκτηση συμμετοχών σε ιδιωτικές επιχειρήσεις.
Για τους υποστηρικτές της πρότασης, πρόκειται για ένα εργαλείο ενίσχυσης της αμερικανικής βιομηχανικής και αμυντικής αυτάρκειας απέναντι στην Κίνα.
Για τους επικριτές της, όμως, η Ουάσιγκτον βαδίζει προς ένα μοντέλο όπου η κυβέρνηση επιλέγει τους “νικητές” της αγοράς, θολώνοντας τα όρια ανάμεσα στην πολιτική εξουσία και την επιχειρηματική δραστηριότητα.
Add comment
Comments