Η διαπραγμάτευση για τον επόμενο επταετή προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης εξελίσσεται ήδη σε μια από τις πιο σκληρές πολιτικές μάχες των τελευταίων ετών.
Στο επίκεντρο βρίσκεται το φιλόδοξο σχέδιο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για δαπάνες ύψους €1,76 τρισ. την περίοδο 2028-2034, το οποίο προκαλεί έντονες αντιδράσεις μεταξύ των κρατών - μελών.
Όπως συμβαίνει σχεδόν σε κάθε διαπραγμάτευση για το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο, η Ευρώπη χωρίζεται και πάλι σε δύο στρατόπεδα: από τη μία οι χώρες που λαμβάνουν περισσότερα κονδύλια από όσα συνεισφέρουν και ζητούν έναν μεγαλύτερο κοινοτικό προϋπολογισμό, και από την άλλη οι λεγόμενες “φειδωλές” χώρες του Βορρά, οι οποίες επιμένουν σε αυστηρή δημοσιονομική πειθαρχία.
Ο Βέμπερ ζητά τέλος στη λογική των «καθαρών πληρωτών»
Ο επικεφαλής του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, Μάνφρεντ Βέμπερ, επιχείρησε να αλλάξει το πλαίσιο της συζήτησης, καλώντας τις κυβερνήσεις να εγκαταλείψουν τη λογική των “καθαρών συνεισφερόντων”.
Όπως υποστήριξε, η Ευρώπη δεν μπορεί να αντιμετωπίζει τον κοινοτικό προϋπολογισμό ως έναν απλό λογιστικό συμψηφισμό μεταξύ όσων πληρώνουν και όσων εισπράττουν.
“Πρέπει να ξεπεράσουμε τη νοοτροπία του καθαρού πληρωτή στην Ευρώπη”, δήλωσε χαρακτηριστικά.
Η παρέμβασή του αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς προέρχεται από Γερμανό πολιτικό. Η Γερμανία είναι μακράν ο μεγαλύτερος χρηματοδότης του κοινοτικού προϋπολογισμού και συγκαταλέγεται στις χώρες που συνεισφέρουν περισσότερα χρήματα από όσα λαμβάνουν.
Οι χώρες που πληρώνουν περισσότερα από όσα παίρνουν
Στο στρατόπεδο των “φειδωλών” βρίσκονται παραδοσιακά:
- Γερμανία
- Ολλανδία
- Αυστρία
- Σουηδία
- Δανία
- Φινλανδία
Οι κυβερνήσεις αυτών των χωρών υποστηρίζουν ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να συγκρατήσει τις δαπάνες και να αποφύγει τη δημιουργία νέων μόνιμων υποχρεώσεων που θα επιβαρύνουν περαιτέρω τους εθνικούς προϋπολογισμούς.
Από την άλλη πλευρά βρίσκονται χώρες όπως η Ελλάδα, η Πολωνία και τα κράτη της Βαλτικής, οι οποίες λαμβάνουν περισσότερα κονδύλια από όσα καταβάλλουν και υποστηρίζουν ότι οι κοινές ευρωπαϊκές προκλήσεις απαιτούν περισσότερους κοινοτικούς πόρους.
Ελλάδα και Πολωνία στην πρώτη γραμμή των ευρωπαϊκών προκλήσεων
Ο Βέμπερ υποστήριξε ότι η συζήτηση δεν μπορεί να περιορίζεται στο ποιος πληρώνει και ποιος εισπράττει.
Έφερε ως παράδειγμα τη χρηματοδότηση για την προστασία των εξωτερικών συνόρων της ΕΕ στην Ελλάδα και την Πολωνία, σημειώνοντας ότι τα οφέλη αυτών των δαπανών αφορούν ολόκληρη την Ευρώπη.
Οι χώρες της πρώτης γραμμής καλούνται να διαχειριστούν μεταναστευτικές ροές, ζητήματα ασφάλειας και γεωπολιτικές προκλήσεις που επηρεάζουν το σύνολο της Ένωσης, γεγονός που ενισχύει τα επιχειρήματά τους υπέρ ενός μεγαλύτερου κοινοτικού προϋπολογισμού.
Η δύσκολη συζήτηση για τα νέα ευρωπαϊκά έσοδα
Η μεγαλύτερη πρόκληση, ωστόσο, δεν είναι μόνο οι δαπάνες αλλά και η εξεύρεση των απαραίτητων πόρων.
Ο Βέμπερ κάλεσε τις κυβερνήσεις να είναι ειλικρινείς απέναντι στους πολίτες.
Όπως σημείωσε, δεν μπορεί οι υπουργοί Γεωργίας να ζητούν περισσότερα χρήματα για τους αγρότες, ενώ οι υπουργοί Οικονομικών των ίδιων χωρών απαιτούν ταυτόχρονα μεγάλες περικοπές στον κοινοτικό προϋπολογισμό.
Η συζήτηση οδηγεί αναπόφευκτα στο πλέον αμφιλεγόμενο θέμα: τις νέες ίδιες πηγές εσόδων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Ψηφιακός φόρος, φόρος στα τυχερά παιχνίδια και πράσινα τέλη
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο υποστηρίζει την επιβολή νέων ευρωπαϊκών φόρων και εισφορών, οι οποίοι θα μπορούσαν να αποφέρουν έως και €13 δισ. ετησίως.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προχωρά ακόμη πιο μακριά.
Στο τραπέζι βρίσκονται προτάσεις που θα μπορούσαν να αποφέρουν περίπου €58 δισ. ετησίως ή συνολικά €409 δισ. κατά την επταετία.
Μεταξύ των ιδεών που εξετάζονται περιλαμβάνονται:
- Φόρος στον καπνό
- Τέλη στα ηλεκτρονικά απόβλητα
- Νέες πράσινες επιβαρύνσεις
- Ευρωπαϊκή εισφορά στις επιχειρήσεις
- Ψηφιακός φόρος
- Εισφορά στον κλάδο των τυχερών παιχνιδιών
Οι προτάσεις αυτές αποσκοπούν στη δημιουργία σταθερών εσόδων για την ΕΕ, μειώνοντας σταδιακά την εξάρτηση από τις εθνικές συνεισφορές.
Οι πρωτεύουσες μπλοκάρουν τη φορολογική ενοποίηση
Η πρόοδος όμως παραμένει εξαιρετικά αργή.
Οι κυβερνήσεις διαφωνούν έντονα για τις πέντε βασικές φορολογικές προτάσεις της Επιτροπής, ενώ για να εγκριθούν απαιτείται ομοφωνία όλων των κρατών - μελών.
Αυτό σημαίνει ότι ακόμη και μία χώρα μπορεί να μπλοκάρει ολόκληρο το πακέτο.
Η πρώτη ουσιαστική πολιτική συζήτηση μεταξύ των Ευρωπαίων ηγετών για τα μεγέθη του νέου προϋπολογισμού αναμένεται να πραγματοποιηθεί τις επόμενες ημέρες, σηματοδοτώντας την έναρξη μιας μακράς και δύσκολης διαπραγμάτευσης.
Προειδοποίηση Κόστα: Χωρίς νέους φόρους δεν κλείνει συμφωνία
Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, έχει ήδη προειδοποιήσει τις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες ότι η ολοκλήρωση συμφωνίας εντός του 2026 θα είναι πρακτικά αδύνατη χωρίς συμβιβασμό στο θέμα των νέων ιδίων πόρων.
Με άλλα λόγια, η Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται μπροστά σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι: είτε θα αποδεχθεί νέες κοινές πηγές χρηματοδότησης είτε θα αναγκαστεί να περιορίσει σημαντικά τις φιλοδοξίες της για την επόμενη δεκαετία.
Η μάχη για τα €1,76 τρισ. ευρώ μόλις ξεκίνησε και όλα δείχνουν ότι θα εξελιχθεί σε μία από τις σημαντικότερες πολιτικές συγκρούσεις της νέας ευρωπαϊκής περιόδου.
Add comment
Comments