Ο πόλεμος αποτελεί την απόλυτη μορφή κρατικής παρέμβασης. Είναι το πρόσχημα για την επιβολή κάθε είδους μέτρων στους πολίτες: από τη δήμευση μέσω φόρων και πληθωρισμού, μέχρι τον περιορισμό της ελευθερίας του λόγου και την ανακατεύθυνση ή ακόμα και την εθνικοποίηση ολόκληρων κλάδων.
Τίποτα δεν αυξάνει την κρατική ισχύ όσο ο πόλεμος.
Καθώς το κράτος λειτουργεί με αρπακτική λογική και δεν παράγει ουσιαστική αξία, ο πόλεμος οδηγεί σε συνολική φτωχοποίηση. Σε ιδεολογικό επίπεδο, η κατάσταση είναι ακόμη χειρότερη, καθώς συγχέει την αγάπη για την πατρίδα με την αποδοχή του κράτους. Έτσι, μειώνεται η αντίσταση των πολιτών στην απώλεια ελευθεριών και ενισχύεται ο μύθος του κράτους/προστάτη.
Ο μύθος των «οφελών» του πολέμου
Υπάρχει μια ακόμη πιο ύπουλη ιδέα: ότι ο πόλεμος έχει οικονομικά και κοινωνικά οφέλη για το σύνολο της κοινωνίας.
Αξίζει να εξετάσουμε αυτά τα υποτιθέμενα οφέλη για να γίνει σαφές ότι:
- Ο πόλεμος δεν ωφελεί την κοινωνία
- Προκαλεί μόνο καταστροφή και απώλειες
Οικονομική «ενίσχυση»: Μια ψευδαίσθηση
Όπως κάθε κρατικό "stimulus", έτσι και ο πόλεμος απλώς ανακατανέμει πόρους.
Αντί η οικονομία να προσαρμόζεται στις πραγματικές δυνατότητες, ο πόλεμος αυξάνει υπερβολικά το χρήμα και την πίστωση ενώ παράλληλα χρηματοδοτεί τεράστιες κρατικές δαπάνες
Αυτό σημαίνει ότι οι πόροι αφαιρούνται από την κοινωνία μέσω φόρων και πληθωρισμού και κατευθύνονται σε δραστηριότητες που οι πολίτες δεν επιλέγουν.
Είναι σαν να ξοδεύεις όλες τις αποταμιεύσεις και τα δανεικά σου: για λίγο φαίνεσαι πλουσιότερος, μέχρι να εξαντληθούν οι πόροι.
Το ίδιο συμβαίνει και εδώ:
- Προσωρινή "ανάπτυξη"
- Σπατάλη κεφαλαίου
- Τελικά κρίση ή πληθωρισμός
Αν το κράτος συνεχίσει να τυπώνει χρήμα → υπερπληθωρισμός
Αν σταματήσει → ύφεση
Πώς διαστρεβλώνεται η οικονομία
Η χρηματοδότηση μέσω τραπεζικού δανεισμού αλλοιώνει τις αποφάσεις των επιχειρηματιών. Τα χαμηλά επιτόκια δίνουν ψευδαίσθηση περισσότερων πόρων ενώ η ζήτηση φαίνεται να αυξάνεται
Οι επιχειρηματίες αναγκάζονται να ακολουθήσουν την "άνοδο", ακόμη κι αν γνωρίζουν ότι δεν είναι βιώσιμη. Αυτό οδηγεί σε σπατάλη πόρων, τελική κατάρρευση όταν τελειώσει ο κύκλος και συνεπακόλουθα αυτών, σε μια φτωχότερη κοινωνία.
Η ιδέα ότι αυτό είναι θετικό είναι πλήρως λανθασμένη.
Πλήρης απασχόληση: Μια παραπλανητική εικόνα
Η πλήρης απασχόληση από μόνη της δεν σημαίνει τίποτα. Το σημαντικό είναι: σε τι απασχολούνται οι άνθρωποι;
Αν εργάζονται χωρίς να παράγουν κάτι χρήσιμο, σπαταλούνται πόροι και εργασία.
Η κρατική απασχόληση συχνά σημαίνει:
- Γραφειοκρατία
- Παραγωγή στρατιωτικού υλικού
- Δραστηριότητες χωρίς πραγματική ζήτηση
Το κράτος αφαιρεί πόρους από την παραγωγική οικονομία και τους κατευθύνει αλλού.
Ναι, μπορεί να απασχολήσει όλους - αλλά:
- Δεν δημιουργεί πλούτο
- Μειώνει τη συνολική ευημερία
Αυτό είναι το μοντέλο "πλήρους απασχόλησης" στον πόλεμο.
Τεχνολογική πρόοδος: Ένας ακόμη μύθος
Η ιδέα ότι ο πόλεμος προωθεί την καινοτομία είναι παραπλανητική.
Στην καλύτερη περίπτωση η καινοτομία δεν αλλάζει σημαντικά, στη δε χειρότερη μειώνεται.
Και το πιο σημαντικό: Η καινοτομία κατευθύνεται σε λάθος σκοπούς
Αντί να εξυπηρετεί τους πολίτες:
- Εστιάζει σε όπλα
- Ενισχύει την καταστροφή
Αυτό δεν βελτιώνει την ποιότητα ζωής.
Επιπλέον, υπάρχει τεράστιο κόστος ευκαιρίας: πόροι που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν αλλού.
Κοινωνικές και πολιτικές αλλαγές
Συχνά λέγεται ότι ο πόλεμος φέρνει κοινωνικές αλλαγές, όπως η ένταξη των γυναικών στην εργασία.
Όμως αυτό είναι παραπλανητικό.
Παρόμοιες αλλαγές εμφανίστηκαν και σε χώρες χωρίς πόλεμο.
- Ήταν ήδη σε εξέλιξη
- Δεν προκλήθηκαν από τον πόλεμο
Όσο για τις πολιτικές αλλαγές:
Η ιδέα ότι ο πόλεμος φέρνει "καλύτερα καθεστώτα" δεν επιβεβαιώνεται. Παραδείγματα όπως η Συρία, το Ιράκ και το Αφγανιστάν δείχνουν το ακριβώς αντίθετο: αστάθεια και επιδείνωση της κατάστασης.
Ακόμη και σε πιο σταθερές χώρες, ο πόλεμος οδηγεί σε:
- Περισσότερη κρατική εξουσία
- Περισσότερη παρέμβαση
- Λιγότερη ελευθερία
Ο πόλεμος ωφελεί μόνο το κράτος.
Συμπέρασμα: Ο πόλεμος δεν έχει θετικά αποτελέσματα
Ο πόλεμος δεν δημιουργεί οφέλη.
Όπως είχε επισημάνει ο Ludwig von Mises: "Αυτό που ξεχωρίζει τον άνθρωπο από τα ζώα είναι η κατανόηση των οφελών της συνεργασίας μέσω του καταμερισμού εργασίας".
Και επίσης:
"Η οικονομία της αγοράς βασίζεται στην ειρηνική συνεργασία. Καταρρέει όταν οι πολίτες γίνονται πολεμιστές και αντί να ανταλλάσσουν αγαθά και υπηρεσίες, πολεμούν μεταξύ τους".
Οποιοσδήποτε σύγχρονος πόλεμος - είτε αφορά το Ισραήλ, τις Ηνωμένες Πολιτείες ή το Ιράν - θα έχει τα ίδια χαρακτηριστικά:
- Καταστροφή
- Φτωχοποίηση
- Περιορισμός των ελευθεριών
Add comment
Comments