Για εκατομμύρια Ευρωπαίους καταναλωτές, οι αγορές χαμηλού κόστους από κινεζικές πλατφόρμες όπως η Temu, η Shein και η AliExpress αποτέλεσαν τα τελευταία χρόνια μια καθημερινή συνήθεια. Από την 1η Ιουλίου όμως, το μοντέλο αυτό αλλάζει δραστικά.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση ενεργοποιεί νέο μεταβατικό μηχανισμό επιβάρυνσης για τις μικρές εισαγωγές από τρίτες χώρες, επιβάλλοντας τέλος €3 ανά δηλωμένο είδος εμπορεύματος.
Πρόκειται για μια κίνηση που σηματοδοτεί την αρχή του τέλους για τις υπερφθηνές online αγορές που κατέκλυσαν τα ευρωπαϊκά νοικοκυριά την τελευταία δεκαετία.
Γιατί παρεμβαίνει η Ευρωπαϊκή Ένωση
Οι Βρυξέλλες υποστηρίζουν ότι το σημερινό καθεστώς έχει δημιουργήσει σοβαρές στρεβλώσεις στην αγορά.
Κάθε χρόνο εισέρχονται στην Ευρώπη δισεκατομμύρια μικροδέματα από ασιατικές πλατφόρμες ηλεκτρονικού εμπορίου, τα οποία εκμεταλλεύονται απλοποιημένες διαδικασίες εισαγωγής λόγω της χαμηλής αξίας τους.
Αυτό, σύμφωνα με την Κομισιόν, δημιουργεί δύο προβλήματα:
- αθέμιτο ανταγωνισμό εις βάρος των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων,
- τεράστια πίεση στα τελωνεία των κρατών-μελών.
Η νέα ρύθμιση στοχεύει ακριβώς σε αυτό το τμήμα της αγοράς: τις εξ αποστάσεως αγορές προϊόντων αξίας κάτω των 150 ευρώ που αποστέλλονται απευθείας από χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Δεν θα χρεώνεται το δέμα αλλά το είδος
Το στοιχείο που προκαλεί τη μεγαλύτερη αναστάτωση είναι ότι το νέο τέλος δεν επιβάλλεται ανά πακέτο αλλά ανά είδος προϊόντος.
Με απλά λόγια, δύο παραγγελίες ίδιας αξίας μπορεί να επιβαρυνθούν εντελώς διαφορετικά ανάλογα με το περιεχόμενό τους.
Αν ένας καταναλωτής αγοράσει δέκα ίδια μπλουζάκια, η επιβάρυνση θα είναι μία φορά €3.
Αντίθετα, αν αγοράσει ένα μπλουζάκι, ένα βραχιόλι, μια θήκη κινητού και ένα πορτοφόλι, το σύστημα θα τα αντιμετωπίσει ως τέσσερις διαφορετικές κατηγορίες προϊόντων και το τέλος θα ανέλθει στα €12.
Με άλλα λόγια, το πλήθος των διαφορετικών ειδών και όχι η ποσότητα είναι αυτό που θα καθορίζει το ύψος της επιβάρυνσης.
Οι «φθηνές» αγορές γίνονται ακριβότερες
Η μεγαλύτερη επίπτωση αναμένεται στις πολύ μικρές αγορές.
Ένα προϊόν αξίας €1 μπορεί πλέον να κοστίζει τετραπλάσια πριν καν υπολογιστεί ο ΦΠΑ.
Αντίστοιχα:
- αγορά αξίας 5 ευρώ θα επιβαρύνεται με επιπλέον 3 ευρώ,
- αγορά αξίας 20 ευρώ θα κοστίζει τουλάχιστον 23 ευρώ,
- καλάθι 20 ευρώ με πέντε διαφορετικά είδη θα φτάνει τα 35 ευρώ πριν τον ΦΠΑ.
Στην πράξη, όσο περισσότερες κατηγορίες προϊόντων περιλαμβάνει μια παραγγελία, τόσο μεγαλύτερη θα είναι η επιβάρυνση.
Έτσι, πολλές από τις αγορές που μέχρι σήμερα θεωρούνταν “ευκαιρίες” ενδέχεται να χάσουν το βασικό τους πλεονέκτημα: τη χαμηλή τελική τιμή.
Ποιες πλατφόρμες επηρεάζονται
Το νέο καθεστώς αφορά κυρίως τις γνωστές πλατφόρμες ασιατικού ηλεκτρονικού εμπορίου:
- Temu
- Shein
- AliExpress
- Trendyol
άλλους πωλητές εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης
Ωστόσο, η εφαρμογή του δεν περιορίζεται αποκλειστικά στις κινεζικές εταιρείες.
Οι νέοι κανόνες καλύπτουν γενικά τις εισαγωγές από τρίτες χώρες, γεγονός που σημαίνει ότι δυνητικά επηρεάζονται και αγορές από πλατφόρμες όπως το Amazon, το eBay ή άλλα ηλεκτρονικά καταστήματα εκτός Ε.Ε., ανάλογα με τον τρόπο αποστολής και τελωνειακής διαχείρισης των προϊόντων.
Τι επιδιώκει η Κομισιόν
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υποστηρίζει ότι το μέτρο δεν έχει εισπρακτικό χαρακτήρα.
Στόχος είναι να δημιουργηθούν πιο ισότιμοι όροι ανταγωνισμού μεταξύ των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων και των μεγάλων διεθνών πλατφορμών που αξιοποιούν το σημερινό σύστημα χαμηλής αξίας αποστολών.
Παράλληλα, οι ευρωπαϊκές αρχές επιδιώκουν να ενισχύσουν τους ελέγχους σε προϊόντα που εισάγονται μαζικά χωρίς να υπόκεινται πάντα στις ίδιες απαιτήσεις ποιότητας, ασφάλειας και πιστοποίησης που ισχύουν για τις επιχειρήσεις εντός της Ένωσης.
Μεταβατικό μέτρο με πιθανή μονιμοποίηση
Το τέλος των €3 παρουσιάζεται ως μεταβατική λύση και θα ισχύσει μέχρι το 2028.
Ωστόσο, στις Βρυξέλλες θεωρείται πιθανό να ακολουθήσει ένα μόνιμο και αυστηρότερο πλαίσιο για τις ηλεκτρονικές εισαγωγές από τρίτες χώρες.
Αυτό σημαίνει ότι οι καταναλωτές θα πρέπει να προσαρμοστούν σε μια νέα πραγματικότητα, όπου η τελική τιμή δεν θα εξαρτάται μόνο από το κόστος του προϊόντος αλλά και από το πλήθος των ειδών που περιλαμβάνει η παραγγελία.
Το τέλος μιας εποχής
Για χρόνια, οι πλατφόρμες χαμηλού κόστους βασίστηκαν σε ένα επιχειρηματικό μοντέλο που επέτρεπε την αποστολή τεράστιου όγκου μικροδεμάτων με ελάχιστο διοικητικό και τελωνειακό κόστος.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση θεωρεί πλέον ότι το μοντέλο αυτό έχει ξεπεράσει τα όριά του.
Το αποτέλεσμα είναι ότι οι καταναλωτές που είχαν συνηθίσει να γεμίζουν το ηλεκτρονικό τους καλάθι με προϊόντα λίγων ευρώ θα βρεθούν αντιμέτωποι με αισθητά υψηλότερους λογαριασμούς.
Και αν οι νέοι κανόνες αποδειχθούν αποτελεσματικοί, η εποχή των σχεδόν “δωρεάν” online αγορών από την Ασία ίσως περάσει οριστικά στην ιστορία.
Add comment
Comments