Ο καραγκιόζης φούρναρης

Published on May 7, 2026 at 12:33 PM

Στην Ελλάδα έχουμε την αίσθηση ότι είμαστε η μόνη χώρα που βιώνει πληθωριστικές πιέσεις που συνεπακόλουθα συμπιέζουν το πραγματικό εισόδημα και τις καταναλωτικές δυνατότητες των πολιτών. Γενικότερα, πολλοί θεωρούν ότι η μικρή μας χώρα είναι κάτι σαν απομονωμένο νησί του Ειρηνικού, που ό,τι συμβεί είναι αποτέλεσμα των πολιτικών και των επιλογών του φύλαρχου. Ή/και του μάγου. 

Η Ελλάδα όμως, παρά τις ατελείωτες ακτογραμμές της, δεν είναι νησί. Πόσο μάλλον απομονωμένο. Και ισχύει ότι αν φταρνιστούν οι οικονομικά ισχυροί, εμείς πλευριτωνόμαστε. 

Προφανώς, όσο πιο αδύναμη είναι μια οικονομία, τόσο και πιο έντονες οι επιπτώσεις αρνητικών διεθνών οικονομικών φαινομένων στα νοικοκυριά της. Και εμείς, είμαστε μια οικονομία, που μόλις έχουμε βγει από μια χρεοκοπία, έχοντας απωλέσει το 40% του πλούτου μας.

Μπορεί, τα δικά μας νοικοκυριά να αντιμετωπίζουν έντονα τις οικονομικές δυσκολίες, αυτό όμως δεν σημαίνει ότι, εκεί στην εσπερία την περνάνε και...ζάχαρη. Ό,τι παράπονα ακούγονται εδώ, τα ίδια ακούγονται και εκεί. Πληθωρισμός, υψηλές τιμές, υψηλά ενοίκια, γενικά πρόβλημα προσιτής στέγης. Η οικονομική υπερδύναμη ΗΠΑ, δεν αποτελεί εξαίρεση, ίσως να λέγαμε και ότι βρίσκεται και στον πυρήνα του κανόνα.

Προς τούτο και οι δημοκρατικοί, έχουν επινοήσει ένα επικοινωνιακό τρικ που ακούει στο όνομα "affordability". Ελληνιστί προσιτότητα, να μπορεί να ζει κανείς δηλαδή αξιοπρεπώς με τα εισοδήματα που κερδίζει. Το "affordability" οδήγησε σε σημαντικές εκλογικές νίκες των δημοκρατικών το περασμένο Φθινόπωρο, περιλαμβανομένης της νίκης του σοσιαλιστή Ζοχράν Μαμντάνι στο δήμο της Ν. Υόρκης.


Ο Μαμντάνι υποσχέθηκε για να εκλεγεί διάφορα χριτωμένα και εξόχως σοσιαλιστικά. Υποσχέθηκε για παράδειγμα ότι θα προσέφερε "δωρεάν" μετακινήσεις στους πολίτες με τα μέσα μαζικής μεταφοράς. Τώρα πως θα μετακινείτο το μετρό "δωρεάν" δεν το εξήγησε. Πάντως όταν ανέλαβε, μιμήθηκε την παρ ημίν ριζοσπαστική αριστερά και αντί να προσφέρει την υπηρεσία "δωρεάν" αύξησε την τιμή του εισιτηρίου. Αντί να σκίσει το μνημόνιο, έφερε το τρίτο το μακρύτερο κατά τα καθ' ημάς.  

Σε μια υπόσχεση όμως δεν κάνει πίσω με τίποτα. Στα κρατικά μπακάλικα.

Οι ΗΠΑ, ως οικονομία, αντιμετωπίζουν τεράστιες προκλήσεις. Είναι μια υπερδανεισμένη χώρα, που ξοδεύει το 1/5 των δημοσίων εσόδων μόνο για τους τόκους των δανείων. Κάθε χρόνο μπαίνουν μέσα $2 τρις (λίγο λιγότερο από το ετήσιο ΑΕΠ της Ρωσίας!), έχουν μια νομισματική βάση μεγάλύτερη από το ΑΕΠ (εν ολίγοις έχουν κόψει δολάρια με τη σέσουλα), ξοδεύουν ιλιγγιώδη ποσά για συντάξεις και κοινωνική ασφάλιση (τα 2/5 των δημοσίων εσόδων), και εν γένει οι αγορές είναι με το χέρι στη σκανδάλη σε ότι αφορά τα ομόλογα που εκδίδει η ομοσπονδιακή κυβέρνηση. Στα ίδια οικονομικά χάλια βρίσκονται και πολλές από τις πολιτείες και φυσικά και ο δήμος της Ν. Υόρκης.

Ο Μαντάνι βρήκε όμως τη λύση. Τα κρατικά μπακάλικα. Θα ανοίξει ο δήμος μπακάλικα και θα πουλάει την κονσέρβα τον πελτέ φτηνότερα. Γιατί φτηνότερα; Έλα μου ντε. Αυτό που απλά θα γίνει είναι αυτά τα μπακάλικα θα γράφουν ζημιές τεράστιες και θα έρχεται ο δήμος (άρα οι φορολογούμενοι) να τις καλύπτουν. Και γιατί δεν στέλνει στους οικονομικά ευάλωτους ένα επίδομα για τα ψώνια τους, και πρέπει να ξοδέψει $30 εκ. για να ανοίξει μπακάλικο; Ας μην τον κατηγορούμε. Ίσως και να μην φταίει ο ίδιος που έγινε σοσιλιαστής.

Δεν αντιλαμβάνομαι όμως γιατί περιορίζεται αυτή η καταπληκτική ιδέα μόνο στα μπακάλικα. Γιατί όχι και κρατικούς φούρνους, κρατικά ιχθυοπωλεία, κρατικά χασάπικα, κρατικά συνεργεία αυτοκινήτων, κρατικά φαρμακεία, κρατικά περίπτερα που θα πουλάνε και κρατικές καπότες;

Έχει επαναληφθεί το πείραμα αυτό, ίσως όχι και με τεράστια επιτυχία.

Όταν το κράτος, ως ο δικός μας Καραγκιόζης, έπαιζε διαφόρους ρόλους.

Ο Καραγκιόζης φούρναρης, ο Καραγκιόζης γραμματικός, ο Καραγκιόζης γιατρός ή/και δικηγορος.

Τώρα που το σκέφτομαι, Καραγκιόζη μπακάλη δεν είχα ξανακούσει.

 

Δ.Α.

Add comment

Comments

There are no comments yet.