Φινλανδία και Νορβηγία ανοίγουν δίαυλο επικοινωνίας με τον Πούτιν για την Ουκρανία

Οι ηγέτες της Φινλανδίας και της Νορβηγίας είχαν τηλεφωνική επικοινωνία με τον Βλαντίμιρ Πούτιν, σε μια προσπάθεια επανεκκίνησης της ειρηνευτικής διαδικασίας για την Ουκρανία. Η πρωτοβουλία εκδηλώνεται την ώρα που οι Βρυξέλλες προετοιμάζονται για το ενδεχόμενο απευθείας συνομιλιών με τη ρωσική πλευρά. Ο πρόεδρος της Φινλανδίας Αλεξάντερ Στουμπ και ο πρωθυπουργός της Νορβηγίας Γιόνας Γκαρ Στέρε συνομίλησαν την Τετάρτη με τον Ρώσο πρόεδρο, επιβεβαιώνοντας την αυξανόμενη προθυμία ευρωπαϊκών χωρών να εμπλακούν απευθείας σε διάλογο με τη Μόσχα για τον τερματισμό του πολέμου.

Οι δύο ηγέτες κάλεσαν τον Πούτιν να τερματίσει την εισβολή πλήρους κλίμακας στην Ουκρανία και να συμμετάσχει σε ουσιαστικές διαπραγματεύσεις, με στόχο μια σταθερή και ειρηνική διευθέτηση. "Η συζήτηση ήταν ειλικρινής και ουσιαστική. Οι χώρες μας γειτονεύουν με τη Ρωσία. Η έκβαση αυτού του πολέμου θα επηρεάσει άμεσα τη δική μας ασφάλεια, αλλά και την ασφάλεια ολόκληρης της Ευρώπης. Ο τερματισμός του πολέμου απαιτεί απευθείας διάλογο", δήλωσε ο Στουμπ στην επίσημη ενημέρωσή του.

"Ο πόλεμος έχει τεράστιο ανθρώπινο και υλικό κόστος. Ο πόνος και η καταστροφή θα επηρεάσουν πολλές γενιές. Κατά τη διάρκεια της συνομιλίας υπογραμμίσαμε τη σημασία της αποκλιμάκωσης", ανέφερε από την πλευρά του ο Στέρε.

Συνεχίζεται η στρατιωτική βοήθεια προς την Ουκρανία

Η Νορβηγία και η Φινλανδία συγκαταλέγονται στους μεγαλύτερους προμηθευτές στρατιωτικής βοήθειας προς την Ουκρανία. Οι δύο ηγέτες ξεκαθάρισαν στον Ρώσο πρόεδρο ότι η υποστήριξη αυτή θα συνεχιστεί χωρίς διακοπή. Στη συνομιλία συζητήθηκαν επίσης η κατάσταση ασφαλείας στην περιοχή της Βαλτικής Θάλασσας και οι εξελίξεις στον Αρκτικό Βορρά. Σύμφωνα με το Κρεμλίνο, ο Πούτιν είπε στους Στουμπ και Στέρε ότι "η επίτευξη μιας δίκαιης και μακροχρόνιας ειρήνης είναι δυνατή μόνο εφόσον ληφθούν πλήρως και χωρίς όρους υπόψη τα νόμιμα συμφέροντα της Ρωσικής Ομοσπονδίας". Η συγκεκριμένη διατύπωση δείχνει ότι η Μόσχα εξακολουθεί να επιμένει σε μαξιμαλιστικές απαιτήσεις για τη διευθέτηση του πολέμου.

Η τηλεφωνική επικοινωνία πραγματοποιήθηκε με πρωτοβουλία των δύο Σκανδιναβών ηγετών. Μετά την ολοκλήρωσή της, ο Στουμπ και ο Στέρε επικοινώνησαν με τον πρόεδρο της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι, προκειμένου να τον ενημερώσουν. "Ο Αλεξάντερ και ο Γιόνας κατέστησαν σαφές στον Ρώσο ηγέτη ότι απαιτούνται πραγματικά βήματα αποκλιμάκωσης, ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά τις ενεργειακές μας εγκαταστάσεις και τις υποδομές μας", δήλωσε ο Ζελένσκι, ευχαριστώντας τους για την «ενεργή» διπλωματική υποστήριξή τους.

"Η Ρωσία πρέπει να σταματήσει να παρατείνει τον πόλεμο", πρόσθεσε.

Συνέχεια των συνομιλιών του Όσλο

Η τηλεφωνική επικοινωνία παρουσιάστηκε ως συνέχεια του τελευταίου γύρου ειρηνευτικών συνομιλιών στο Όσλο, τις οποίες είχαν οργανώσει από κοινού ο Στουμπ και ο Στέρε. Στη συνάντηση συμμετείχαν υψηλόβαθμοι εκπρόσωποι της Ουκρανίας, των Ηνωμένων Πολιτειών, του Ηνωμένου Βασιλείου, της Γερμανίας και της Ιταλίας, καθώς και αξιωματούχοι της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και του ΝΑΤΟ. Η Ρωσία δεν είχε προσκληθεί στις συνομιλίες. Ωστόσο, ο ειδικός απεσταλμένος των ΗΠΑ Στιβ Γουίτκοφ μετέβη στην Αγία Πετρούπολη, προκειμένου να ενημερώσει τον Πούτιν για τα αποτελέσματα των συζητήσεων.

Νέος γύρος επαφών αναμένεται να πραγματοποιηθεί στις αρχές του επόμενου μήνα στο Άμπου Ντάμπι. Το σχήμα θα είναι παρόμοιο με εκείνο του Όσλο, αλλά αυτή τη φορά προβλέπεται να συμμετάσχει και ρωσική αντιπροσωπεία.

Ευρωπαίοι και Ρώσοι στο ίδιο τραπέζι

Οι Βρυξέλλες έχουν ήδη εκφράσει την ετοιμότητά τους να συμμετάσχουν σε μια διαδικασία κατά την οποία Ευρωπαίοι και Ρώσοι αξιωματούχοι θα καθίσουν στο ίδιο τραπέζι. Κάτι τέτοιο δεν έχει συμβεί μέχρι σήμερα στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων για τον τερματισμό του πολέμου. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο εργάζονται για τη συγκρότηση μιας κοινής ομάδας που θα εκπροσωπεί τη θέση της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Σύμφωνα με πληροφορίες, τα δύο ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα είχαν ενημερωθεί εκ των προτέρων για την τηλεφωνική επικοινωνία των Στουμπ και Στέρε με τον Πούτιν.

Οι δύο Σκανδιναβοί ηγέτες υπογράμμισαν, πάντως, ότι δεν ενήργησαν ως ειδικοί απεσταλμένοι της Ευρώπης. Το ζήτημα της ευρωπαϊκής εκπροσώπησης στις συνομιλίες με τη Μόσχα διχάζει εδώ και περισσότερο από έναν χρόνο τις χώρες της ηπείρου. "Ο Στουμπ και ο Στέρε συμμετείχαν στη συνομιλία ως ηγέτες των χωρών τους και δεν μίλησαν εκ μέρους της Ευρώπης στο σύνολό της", αναφέρεται στην κοινή ενημέρωση.

Η αντίδραση της Δανίας

Σε μια σπάνια δημόσια εκδήλωση διαφωνίας μεταξύ των σκανδιναβικών χωρών, η πρωθυπουργός της Δανίας Μέτε Φρεντέρικσεν επέκρινε άμεσα την πρωτοβουλία των Στουμπ και Στέρε. "Πραγματικά δεν γνωρίζω τι πιστεύουν ότι μπορούν να επιτύχουν με αυτή την κίνηση", δήλωσε. "Έχουμε ήδη τονίσει με σαφήνεια προς την υπόλοιπη Ευρώπη, όταν άλλοι έχουν κινηθεί μόνοι τους και έχουν ταξιδέψει στη Μόσχα, ότι είναι σημαντικό εμείς οι Ευρωπαίοι να παραμένουμε ενωμένοι", πρόσθεσε. Η πρωτοβουλία Φινλανδίας και Νορβηγίας αποτυπώνει τη σταδιακή μεταβολή της ευρωπαϊκής προσέγγισης απέναντι στη Μόσχα. Παρά τη συνέχιση της στρατιωτικής στήριξης προς την Ουκρανία, όλο και περισσότερες ευρωπαϊκές κυβερνήσεις θεωρούν πλέον ότι μια διπλωματική διευθέτηση απαιτεί και απευθείας συνομιλίες με τη ρωσική ηγεσία.

Παραμένει, ωστόσο, ανοιχτό το ερώτημα εάν αυτές οι πρωτοβουλίες μπορούν να οδηγήσουν σε πραγματική αποκλιμάκωση ή εάν θα αναδείξουν ακόμη περισσότερο τις διαφωνίες στο εσωτερικό της Ευρώπης σχετικά με τον τρόπο και τους όρους του διαλόγου με τον Πούτιν.