Η κυβέρνηση του Donald Trump προετοιμάζεται για το ενδεχόμενο κατάρρευσης του κομμουνιστικού καθεστώτος της Κούβας ακόμη και μέσα στο καλοκαίρι, ενώ Αμερικανοί αξιωματούχοι αποκαλύπτουν ότι έχουν ήδη πραγματοποιηθεί ασκήσεις προσομοίωσης στρατιωτικής αντίδρασης σε περίπτωση που το νησί βυθιστεί στο χάος.
Σύμφωνα με πληροφορίες από κύκλους της αμερικανικής διοίκησης, ο Λευκός Οίκος δεν εξετάζει επί του παρόντος άμεση εισβολή, ωστόσο εφαρμόζει μια στρατηγική σταδιακής οικονομικής ασφυξίας με στόχο την αποδυνάμωση του καθεστώτος στην Αβάνα και τη δημιουργία συνθηκών πολιτικής αλλαγής.
Ανώτερος κυβερνητικός αξιωματούχος περιέγραψε τη στρατηγική αυτή ως “επιταχυντισμό” (accelerationism), δηλαδή την επιτάχυνση της κοινωνικής και οικονομικής φθοράς ώστε να προκληθεί πολιτική κατάρρευση.
Στόχος η οικονομική ασφυξία της Αβάνας
Η Ουάσιγκτον επιχειρεί να πλήξει τις βασικές πηγές στήριξης της Κούβας, εστιάζοντας κυρίως στη Βενεζουέλα και στο δίκτυο οικονομικών δεσμών που κρατούσαν ζωντανή την κουβανική οικονομία.
Καθοριστικό σημείο θεωρείται η επιχείρηση σύλληψης του σοσιαλιστή ηγέτη της Βενεζουέλας Nicolas Maduro στις 3 Ιανουαρίου, μετά την οποία σταμάτησαν οι αποστολές φθηνού πετρελαίου προς την Κούβα.
Οι εξελίξεις αυτές επιδείνωσαν δραματικά την ενεργειακή κρίση στο νησί, προκαλώντας σοβαρές ελλείψεις ηλεκτρικού ρεύματος, τροφίμων και βασικών αγαθών.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες κατηγορούν το κομμουνιστικό καθεστώς για την οικονομική κατάρρευση, ενώ η Αβάνα επιμένει ότι υπεύθυνο είναι το αμερικανικό εμπάργκο.
Ασκήσεις στρατιωτικής ετοιμότητας για πιθανή κρίση
Τον προηγούμενο μήνα, η Νότια Διοίκηση των ΗΠΑ (SOUTHCOM), που είναι υπεύθυνη για τις στρατιωτικές επιχειρήσεις στην Καραϊβική, πραγματοποίησε άσκηση πολλαπλών υπηρεσιών προσομοιώνοντας πιθανά σενάρια στρατιωτικής δράσης στην Κούβα.
Αμερικανοί αξιωματούχοι ξεκαθαρίζουν ότι δεν υπάρχει άμεσο σχέδιο εισβολής, ωστόσο τονίζουν ότι “όλα βρίσκονται στο τραπέζι”.
Στην άσκηση εξετάστηκαν μεταξύ άλλων:
- η πιθανή χρήση drones από την Κούβα,
- σενάρια μαζικών ταραχών λόγω παρατεταμένων διακοπών ρεύματος,
- πιθανή κοινωνική έκρηξη εξαιτίας ελλείψεων τροφίμων μέσα στο καλοκαίρι,
- τρόποι αντίδρασης των αμερικανικών δυνάμεων σε περίπτωση βίαιης καταστολής διαδηλώσεων.
Αμερικανική πηγή σημείωσε χαρακτηριστικά ότι οι υψηλές θερμοκρασίες, η έλλειψη ηλεκτρισμού και η αλλοίωση τροφίμων χωρίς ψύξη μπορούν να οδηγήσουν σε μαζική λαϊκή οργή και κοινωνική ανάφλεξη.
«Ο Τραμπ δεν θέλει νέο βάλτο»
Παρά τα σενάρια στρατιωτικής προετοιμασίας, συνεργάτες του Donald Trump εμφανίζονται επιφυλακτικοί απέναντι σε μια μακροχρόνια εμπλοκή.
Σύμβουλος του Αμερικανού προέδρου δήλωσε ότι ο Trump “δεν θέλει αμερικανικές μπότες στο έδαφος για περισσότερο από 48 ώρες”, φοβούμενος ότι η Κούβα μπορεί να μετατραπεί σε νέα γεωπολιτική παγίδα για τις ΗΠΑ.
Άλλοι αξιωματούχοι περιγράφουν τη στρατηγική ως “κλασικό Trump”: διαρκής πίεση, παρακολούθηση της αντίδρασης και κλιμακωτή ενίσχυση των κυρώσεων.
Νέες κυρώσεις στο οικονομικό δίκτυο του κουβανικού στρατού
Κομβικό εργαλείο πίεσης αποτελεί η νέα εκτελεστική εντολή που υπέγραψε ο Trump την 1η Μαΐου, επιβάλλοντας δευτερογενείς κυρώσεις σε εταιρείες που συνεργάζονται με τον κολοσσό GAESA, τον επιχειρηματικό βραχίονα του κουβανικού στρατού.
Οι κυρώσεις έχουν ήδη προκαλέσει σημαντικές επιπτώσεις:
- η καναδική μεταλλευτική εταιρεία Sherritt International ανέστειλε δραστηριότητες,
- οι ναυτιλιακοί κολοσσοί CMA CGM και Hapag-Lloyd αποσύρθηκαν από την Κούβα,
- τράπεζες και ξενοδοχειακοί όμιλοι σε Ισπανία, Παναμά και Μεξικό εξετάζουν αποχώρηση.
Αναλυτές χαρακτηρίζουν τις νέες κυρώσεις ως πρωτοφανείς σε ένταση και εύρος.
Ο ρόλος του Marco Rubio και η σκληρή γραμμή κατά της Αβάνας
Κεντρικό ρόλο στη νέα πολιτική κατά της Κούβας διαδραματίζει ο υπουργός Εξωτερικών Marco Rubio, ο οποίος θεωρείται αρχιτέκτονας της λατινοαμερικανικής στρατηγικής της κυβέρνησης Trump.
Ο Rubio ηγείται της εκστρατείας κατά του GAESA και συνδέει ανοιχτά την κουβανική κυβέρνηση με καταστολή, αυταρχισμό και αντιαμερικανική δράση στην περιοχή.
Η ένταση κορυφώθηκε όταν το αμερικανικό υπουργείο Δικαιοσύνης απήγγειλε κατηγορίες για φόνο κατά του Raul Castro, σχετικά με την κατάρριψη αεροσκαφών της οργάνωσης Brothers to the Rescue το 1996.
Παράλληλα, η Νότια Διοίκηση των ΗΠΑ ανακοίνωσε την ανάπτυξη της ομάδας κρούσης του αεροπλανοφόρου USS Nimitz στην περιοχή.
Οι βασικές διαφορές με τη Βενεζουέλα
Παρά τις συγκρίσεις με την επιχείρηση ανατροπής του Maduro, Αμερικανοί αξιωματούχοι επισημαίνουν ότι η περίπτωση της Κούβας είναι πολύ πιο σύνθετη.
- Δεν υπάρχει ακόμη εναλλακτική ηγεσία
Η Ουάσιγκτον δεν έχει εντοπίσει πρόσωπα που θα μπορούσαν να αναλάβουν μεταβατική κυβέρνηση στην Αβάνα σε περίπτωση κατάρρευσης του καθεστώτος.
- Η εξουσία στην Κούβα είναι πλέον αποκεντρωμένη
Σε αντίθεση με τη Βενεζουέλα, η κουβανική εξουσία δεν συγκεντρώνεται πλέον αποκλειστικά σε ένα πρόσωπο, καθώς οι Castro είχαν μεταβεί εδώ και δεκαετίες σε πιο συλλογική δομή διακυβέρνησης.
- Το εμπάργκο δεν αίρεται εύκολα
Το αμερικανικό εμπάργκο κατά της Κούβας είναι κατοχυρωμένο νομοθετικά και δεν μπορεί να αρθεί μονομερώς από τον πρόεδρο χωρίς πολιτικές μεταρρυθμίσεις, ελεύθερες εκλογές και απελευθέρωση πολιτικών κρατουμένων.
Η Ουάσιγκτον προσφέρει και οικονομική βοήθεια
Παρά τη σκληρή γραμμή, οι ΗΠΑ επιχειρούν να εμφανιστούν και ως δύναμη ανθρωπιστικής στήριξης.
Η κυβέρνηση Trump ανακοίνωσε πακέτο βοήθειας ύψους 100 εκατ. δολαρίων προς τον κουβανικό λαό, υπό τον όρο ότι τα χρήματα δεν θα περάσουν από το κράτος αλλά μέσω της Καθολικής Εκκλησίας και φιλανθρωπικών οργανώσεων.
Αμερικανός αξιωματούχος υποστήριξε ότι στόχος είναι να αποδειχθεί στους Κουβανούς ότι “θα μπορούσαν να ζουν καλύτερα αν το καθεστώς έπαυε να τους εμποδίζει”.
Η Αβάνα καταγγέλλει σχέδιο επέμβασης
Ο υπουργός Εξωτερικών της Κούβας, Bruno Rodriguez Parrilla, κατηγόρησε δημόσια τις Ηνωμένες Πολιτείες και προσωπικά τον Marco Rubio ότι επιχειρούν να χειραγωγήσουν τη διεθνή κοινή γνώμη ώστε να δικαιολογήσουν πιθανή στρατιωτική επέμβαση.
Η κουβανική κυβέρνηση κάνει λόγο για “οικονομικό πόλεμο” και υποστηρίζει ότι η Ουάσιγκτον επιδιώκει την πλήρη αποσταθεροποίηση της χώρας.
Ένα καθεστώς υπό ασφυκτική πίεση
Παρά την αβεβαιότητα για το πώς θα εξελιχθεί η κρίση, Αμερικανοί αξιωματούχοι εμφανίζονται βέβαιοι ότι ο χρόνος λειτουργεί εις βάρος της Αβάνας.
“Η πολιτική είναι περίπλοκη και στις δύο πλευρές των Στενών της Φλόριντα”, ανέφερε χαρακτηριστικά Αμερικανός αξιωματούχος.
“Όμως εμείς έχουμε χρόνο. Το καθεστώς όχι”.
Add comment
Comments