Ο εθνικοσοσιαλισμός αναβιώνει στην Κίνα - Το Πεκίνο επεκτείνει τον έλεγχο σε σχολεία, οικογένειες και πολίτες του εξωτερικού

Published on July 1, 2026 at 8:19 PM

Η κινεζική ηγεσία περνά σε μια νέα φάση της πολιτικής ενοποίησης του πληθυσμού, θέτοντας σε εφαρμογή από την 1η Ιουλίου έναν εκτεταμένο νόμο που ενισχύει τον κρατικό έλεγχο πάνω στις εθνοτικές μειονότητες, την εκπαίδευση και τη δημόσια ζωή.

Παράλληλα, το νέο θεσμικό πλαίσιο προβλέπει ότι ακόμη και πρόσωπα ή οργανώσεις εκτός Κίνας μπορούν να βρεθούν αντιμέτωπα με κυρώσεις εφόσον θεωρηθεί ότι υπονομεύουν την "εθνική ενότητα".

Ο νόμος, που φέρει τον τίτλο "Νόμος για την Προώθηση της Εθνικής Ενότητας και Προόδου", αποτελεί την πιο ολοκληρωμένη μέχρι σήμερα νομοθετική κατοχύρωση της πολιτικής του προέδρου Σι Τζινπίνγκ για τη δημιουργία μιας ενιαίας κινεζικής εθνικής ταυτότητας, υπεράνω των ιδιαίτερων πολιτιστικών και εθνοτικών χαρακτηριστικών των μειονοτήτων.

Υποχρεωτική η προτεραιότητα στην κινεζική ταυτότητα

Η νομοθεσία αφορά και τις 56 αναγνωρισμένες εθνοτικές ομάδες της Κίνας, με την πλειονότητα των κατοίκων να ανήκει στους Χαν, οι οποίοι αντιπροσωπεύουν περισσότερο από το 90% του πληθυσμού των 1,4 δισεκατομμυρίων ανθρώπων.

Το νέο πλαίσιο απαγορεύει κάθε ενέργεια που, κατά την κινεζική κυβέρνηση, "υπονομεύει την εθνική ενότητα" ή "δημιουργεί εθνοτικό διαχωρισμό".

Στην πράξη προβλέπει ότι:

  • η επίσημη γλώσσα διδασκαλίας στα σχολεία θα είναι υποχρεωτικά η κοινή κινεζική (Μανδαρινικά),
  • τα εκπαιδευτικά προγράμματα θα πρέπει να καλλιεργούν "την κοινή συνείδηση του κινεζικού έθνους",
  • οι γονείς οφείλουν να διαπαιδαγωγούν τα παιδιά τους ώστε να αγαπούν το Κομμουνιστικό Κόμμα Κίνας και το κινεζικό κράτος.

Παράλληλα, μουσεία, βιβλιοθήκες και πολιτιστικοί οργανισμοί καλούνται να προβάλλουν την κινεζική ιστορία και την εθνική ανάπτυξη, ενώ οι τοπικές αρχές ενθαρρύνονται να εφαρμόζουν πολιτικές κατοικίας που προωθούν τη "μεικτή διαβίωση" διαφορετικών εθνοτικών ομάδων.

Επέκταση της νομοθεσίας και πέρα από τα σύνορα

Ένα από τα πλέον αμφιλεγόμενα σημεία του νόμου αφορά την εξωεδαφική του διάσταση.

Η κινεζική νομοθεσία προβλέπει ότι οργανώσεις ή ιδιώτες εκτός ηπειρωτικής Κίνας μπορούν επίσης να θεωρηθούν υπεύθυνοι εάν κατηγορηθούν πως ενθαρρύνουν τον εθνοτικό διαχωρισμό ή υπονομεύουν την εθνική συνοχή.

Η διάταξη αυτή προκαλεί ιδιαίτερη ανησυχία σε πανεπιστημιακούς, ερευνητές, δημοσιογράφους, οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων αλλά και στις κοινότητες της κινεζικής διασποράς, καθώς θεωρείται ότι μπορεί να επηρεάσει ακόμη και δημόσιες τοποθετήσεις ή επιστημονικές έρευνες που αφορούν περιοχές όπως το Θιβέτ ή η Σιντζιάνγκ.

Ο Σι Τζινπίνγκ δίνει πολιτική βαρύτητα στον νέο νόμο

Κατά τις εκδηλώσεις για τα 105 χρόνια από την ίδρυση του Κομμουνιστικού Κόμματος Κίνας, ο Σι Τζινπίνγκ υπογράμμισε ότι όλα τα κομματικά στελέχη πρέπει να εργαστούν για τη διαρκή ενίσχυση της ενότητας όλων των εθνοτικών ομάδων της χώρας.

Η παρέμβασή του επιβεβαίωσε ότι η νέα νομοθεσία αποτελεί βασικό στοιχείο της ευρύτερης στρατηγικής του Πεκίνου για εσωτερική σταθερότητα και εθνική ασφάλεια.

Προειδοποιήσεις από ΟΗΕ και ειδικούς

Ο νόμος έχει ήδη προκαλέσει αντιδράσεις από διεθνείς οργανισμούς και ειδικούς στα ανθρώπινα δικαιώματα.

Σε επιστολή που απέστειλαν τον Απρίλιο, ανεξάρτητοι εμπειρογνώμονες του ΟΗΕ προειδοποίησαν ότι η εφαρμογή του ενδέχεται να περιορίσει σημαντικά τη γλωσσική, πολιτιστική και θρησκευτική αυτονομία εθνοτικών κοινοτήτων όπως οι Θιβετιανοί, οι Ουιγούροι και οι Μογγόλοι.

Παράλληλα εξέφρασαν ανησυχία για το ενδεχόμενο άσκησης διακρατικής καταστολής, καθώς ο νόμος αφήνει ανοικτό το ενδεχόμενο εφαρμογής του και εκτός κινεζικής επικράτειας.

«Η μειονοτική ταυτότητα επιτρέπεται μόνο υπό τον όρο της υποταγής»

Αναλυτές εκτιμούν ότι η νέα νομοθεσία ολοκληρώνει μια δεκαετή μετατόπιση της κινεζικής πολιτικής από την αναγνώριση της εθνοτικής διαφορετικότητας προς την ενιαία εθνική ταυτότητα.

Ο καθηγητής Τζέιμς Λέιμπολντ του Πανεπιστημίου La Trobe της Αυστραλίας επισημαίνει ότι η κυβέρνηση δεν αντιμετωπίζει πλέον την "εθνική ενότητα" ως ένα γενικό πολιτικό σύνθημα, αλλά ως δεσμευτική κρατική υποχρέωση που διαπερνά ολόκληρο τον κρατικό μηχανισμό.

Όπως σημειώνει, το μήνυμα που εκπέμπεται είναι σαφές: οι ιδιαίτερες πολιτιστικές ταυτότητες γίνονται αποδεκτές μόνο στον βαθμό που υποτάσσονται στην ενιαία κινεζική ταυτότητα όπως αυτή ορίζεται από το Κομμουνιστικό Κόμμα.

Η απάντηση του Πεκίνου

Η κινεζική κυβέρνηση απορρίπτει τις επικρίσεις, υποστηρίζοντας ότι ο νόμος προστατεύει τα νόμιμα δικαιώματα όλων των εθνοτικών ομάδων και δεν περιορίζει τη χρήση των τοπικών γλωσσών.

Ο υφυπουργός Δικαιοσύνης Χου Γουεϊλιέ δήλωσε ότι η προστασία της εθνικής κυριαρχίας και της εθνικής ενότητας αποτελεί θεμελιώδη αρχή του διεθνούς δικαίου και τόνισε πως όσοι υποκινούν εθνοτικές συγκρούσεις ή απειλούν την εθνική ασφάλεια υπονομεύουν το δημόσιο συμφέρον και τα δικαιώματα των πολιτών.

Ωστόσο, οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων επιμένουν ότι οι αόριστες διατυπώσεις του νόμου ενδέχεται να οδηγήσουν σε ακόμη αυστηρότερο περιορισμό της ελευθερίας έκφρασης, της θρησκευτικής πρακτικής και της πολιτιστικής ταυτότητας τόσο εντός όσο και εκτός της Κίνας.

Add comment

Comments

There are no comments yet.