Νέα ένταση καταγράφεται στις σχέσεις Ηνωμένων Πολιτειών και Γερμανίας, μετά τις δηλώσεις του καγκελάριου Φρίντριχ Μερτς, ο οποίος κάλεσε την κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ να μην επιχειρήσει οποιαδήποτε παρέμβαση στις επικείμενες γερμανικές εκλογές.
Η αντίδραση του Βερολίνου ήρθε έπειτα από την ανακοίνωση αμερικανικού προγράμματος χρηματοδότησης οργανώσεων και φορέων στην Ευρώπη, το οποίο, σύμφωνα με την Ουάσιγκτον, αποσκοπεί στην ενίσχυση πρωτοβουλιών που σχετίζονται με την εθνική κυριαρχία, τη δημοκρατική ανθεκτικότητα, τη μετανάστευση και το κράτος δικαίου.
«Δεν παρεμβαίνουμε στις αμερικανικές εκλογές»
Κατά τη διάρκεια της θερινής συνέντευξης Τύπου στο Βερολίνο, ο Μερτς ξεκαθάρισε ότι η Γερμανία δεν επιθυμεί καμία ξένη επιρροή στην εκλογική διαδικασία.
Όπως υπογράμμισε, η Γερμανία δεν παρεμβαίνει στις αμερικανικές εκλογές και αναμένει την ίδια στάση από την Ουάσιγκτον απέναντι στις γερμανικές περιφερειακές εκλογές που θα πραγματοποιηθούν τον Σεπτέμβριο.
Η δήλωσή του αντανακλά την αυξανόμενη ευρωπαϊκή ανησυχία ότι η κυβέρνηση Τραμπ επιδιώκει να αποκτήσει μεγαλύτερη πολιτική επιρροή στην ευρωπαϊκή δημόσια σφαίρα.
Το αμερικανικό πρόγραμμα
Το νέο πρόγραμμα προβλέπει επιχορηγήσεις που μπορούν να φθάσουν έως και τα €3 εκ. δολάρια για οργανισμούς, δεξαμενές σκέψης και άλλους φορείς στην Ευρώπη.
Σύμφωνα με την επίσημη περιγραφή, στόχος είναι η υποστήριξη δράσεων που προωθούν:
- την εθνική κυριαρχία,
- τη δημοκρατική ανθεκτικότητα,
- την προστασία της ελευθερίας της έκφρασης,
- την αντιμετώπιση ζητημάτων μετανάστευσης,
- την υπεράσπιση του κράτους δικαίου.
Ωστόσο, η διατύπωση των κριτηρίων συμμετοχής θεωρείται από αρκετούς αναλυτές αρκετά γενική, γεγονός που έχει προκαλέσει ερωτήματα σχετικά με το ποιοι τελικά θα μπορούν να λάβουν τη χρηματοδότηση.
Φόβοι για πολιτική επιρροή
Πρώην Αμερικανοί αξιωματούχοι εκφράζουν την άποψη ότι το πρόγραμμα ενδέχεται να αποτελέσει εργαλείο ενίσχυσης συντηρητικών ή δεξιών οργανώσεων στην Ευρώπη.
Κατά την εκτίμησή τους, ακόμη και αν τα κονδύλια δεν κατευθύνονται απευθείας σε πολιτικά κόμματα, θα μπορούσαν να ενισχύσουν οργανισμούς που επηρεάζουν τον δημόσιο διάλογο ενόψει εκλογικών αναμετρήσεων.
Η ανησυχία αυτή εντείνεται καθώς το αμερικανικό ενδιαφέρον για ευρωπαϊκά πολιτικά ζητήματα έχει γίνει περισσότερο εμφανές τους τελευταίους μήνες.
Η Ευρώπη στο επίκεντρο της αμερικανικής στρατηγικής
Τα τελευταία χρόνια στελέχη της κυβέρνησης Τραμπ έχουν ασκήσει δημόσια κριτική σε ευρωπαϊκές κυβερνήσεις για ζητήματα όπως:
- η μεταναστευτική πολιτική,
- η ελευθερία της έκφρασης στο διαδίκτυο,
- οι περιορισμοί που επιβάλλονται σε ορισμένες μορφές δημόσιου λόγου,
- η κοινωνική και πολιτισμική πολιτική των ευρωπαϊκών κρατών.
Παράλληλα, έχουν ενισχυθεί οι επαφές με ευρωπαϊκές οργανώσεις και δεξαμενές σκέψης που κινούνται στον χώρο του κοινωνικού συντηρητισμού και της εθνικής κυριαρχίας.
Το νομικό ζήτημα
Ο Μερτς υπενθύμισε ότι το γερμανικό θεσμικό πλαίσιο απαγορεύει τη χρηματοδότηση πολιτικών κομμάτων από το εξωτερικό.
Παρότι η αμερικανική κυβέρνηση υποστηρίζει ότι τα συγκεκριμένα κονδύλια δεν προορίζονται για πολιτικά κόμματα αλλά αποκλειστικά για δράσεις υπέρ των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των δημοκρατικών θεσμών, η συζήτηση για τα όρια μεταξύ κοινωνικής παρέμβασης και πολιτικής επιρροής έχει ήδη ανοίξει.
Ένα ακόμη πεδίο τριβής στις διατλαντικές σχέσεις
Η αντιπαράθεση αναδεικνύει μια ευρύτερη μεταβολή στις σχέσεις ΗΠΑ και Ευρώπης.
Ενώ επί δεκαετίες η Ουάσιγκτον προωθούσε κυρίως τη συνεργασία με τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις σε θέματα ασφάλειας και οικονομίας, σήμερα φαίνεται να επεκτείνει το ενδιαφέρον της και στον ιδεολογικό προσανατολισμό της ευρωπαϊκής πολιτικής σκηνής.
Από την άλλη πλευρά, αρκετές ευρωπαϊκές κυβερνήσεις εμφανίζονται ολοένα πιο επιφυλακτικές απέναντι σε οποιαδήποτε εξωτερική χρηματοδότηση που θα μπορούσε να επηρεάσει τον πολιτικό διάλογο ή τις εκλογικές διαδικασίες.
Το κατά πόσο η νέα αυτή αμερικανική πρωτοβουλία θα προκαλέσει περαιτέρω εντάσεις στις διατλαντικές σχέσεις θα εξαρτηθεί τόσο από τον τρόπο εφαρμογής του προγράμματος όσο και από την αντίδραση των ευρωπαϊκών κρατών τους επόμενους μήνες.
Add comment
Comments