Μετανάστες στη Βρετανία - πριν 100 χρόνια στη θέση των μουσουλμάνων ήταν οι Εβραίοι

Published on March 5, 2026 at 12:35 PM

Η πολιτική μας μνήμη, μας απογοητεύει. Αντιμετωπίζουμε τις κυβερνητικές πολιτικές σαν να τις βλέπουμε για πρώτη φορά. Αλλά πολλά από αυτά που φαίνονται καινοτόμα έχουν βαθιές ιστορικές ρίζες. Αν δεν κατανοήσουμε αυτές τις ρίζες και το έδαφος στο οποίο αναπτύσσονται, θα αποτύχουμε να αντισταθούμε στις επιθέσεις κατά της ανθρωπιάς μας. Η νέα επίθεση της υπουργού Εσωτερικών στα δικαιώματα των μεταναστών και των προσφύγων είναι σοκαριστική και αποπροσανατολιστική. Η Shabana Mahmood θέλει να αυξήσει την περίοδο προσόντων για τους μετανάστες ώστε να αποκτήσουν άδεια αόριστης διάρκειας παραμονής στο Ηνωμένο Βασίλειο από πέντε χρόνια σε 10 (και έως 20 για τους πρόσφυγες). Φαίνεται αλλόκοτη. Το ίδιο και η ευρύτερη επίθεσή της στους αιτούντες άσυλο, αρνούμενη στους ίδιους το μόνιμο καθεστώς πρόσφυγα, ακόμη και αν οι αιτήσεις τους είναι επιτυχείς.

Αλλά και οι δύο είναι τρομακτικά οικείες. Λίγο πριν από έναν αιώνα, το 1924, ο πρωθυπουργός, Stanley Baldwin, προσπάθησε να κατευνάσει τους συντηρητικούς διορίζοντας τον Sir William Joynson-Hicks ως υπουργό Εσωτερικών. Όπως σημειώνει ο Martin Pugh στο βιβλίο του του 2005, "Ζήτω οι Μελανοχίτωνες!", ο Joynson-Hicks είχε "καθιερωθεί ως ένας αμετανόητος αντισημίτης". Ως υπουργός Εσωτερικών, "έθεσε το εμπόδιο" για τους μετανάστες προκειμένου να επιτύχουν "πολιτογράφηση" (ισοδύναμη με άδεια παραμονής αορίστου χρόνου) "από πέντε σε 10 χρόνια και σε 15 χρόνια για τους Ρώσους". Οι "Ρώσοι" ήταν ουσία Εβραίοι πρόσφυγες, που έφευγαν από πογκρόμ και άλλες καταπιέσεις.

Ο Joynson-Hicks έκανε όσο το δυνατόν πιο δύσκολη την εγκατάσταση των προσφύγων στο Ηνωμένο Βασίλειο. Όπως έχει σημειώσει ο ιστορικός Ντέιβιντ Τσεσαράνι, ο υπουργός Εσωτερικών "εξέδωσε οδηγίες στους υπαλλήλους μετανάστευσης να αυξήσουν την επαγρύπνησή τους και να μην δίνουν ποτέ το πλεονέκτημα της αμφιβολίας σε έναν αλλοδαπό που επιχειρεί να εισέλθει στη χώρα". Επισκέφθηκε τα λιμάνια "για να εξετάσει τις αυστηρότερες διαδικασίες και να ενθαρρύνει τους υπαλλήλους να επιδείξουν μεγαλύτερο ζήλο". Με άλλα λόγια, ενώ δεν υπάρχει καμία ένδειξη ότι η Mahmood είναι αντισημίτης όπως ο Joynson-Hicks, οι πολιτικές του προμήνυαν με παράξενο τρόπο αυτές της Mahmood.

Το ίδιο ισχύει και για το ευρύτερο πλαίσιο. Ο συντηρητικός τύπος, με επικεφαλής τους Times, την Daily Mail, την Express, την National Review και την Morning Post, είχε περάσει τα προηγούμενα 20 χρόνια υποκινώντας παράνοια για μια "πλημμύρα" "αλλοδαπών" και "ανεπιθύμητων" που εισέρχονταν στη χώρα. Οι "αλλοδαποί" και οι "ανεπιθύμητοι" έτειναν να είναι ο κωδικός για τους Εβραίους. Οι Εβραίοι στη Βρετανία κατηγορήθηκαν ευρέως για "φυλετισμό", για άρνηση "αφομοίωσης", για "μη αγγλική" και αντιπατριωτική συμπεριφορά και για "εκμετάλλευση" του κράτους. Η Αυτοκρατορική Φασιστική Ένωση εξέδωσε αυτοκόλλητα με το σύνθημα: "Βρετανοί! Μην επιτρέπετε στους Εβραίους να μπλέκουν με τα λευκά κορίτσια". Οι Εβραίοι μετανάστες κατηγορήθηκαν για την έλλειψη στέγης και την ανεργία.

Ο Joynson-Hicks μίλησε υποτιμητικά για τους Εβραίους, οι οποίοι, όπως ισχυρίστηκε, "έβαλαν την εβραϊκή ή ξένη υπηκοότητά τους πριν από την αγγλική υπηκοότητά τους" και πίστευε ότι οι υποστηρικτές της μετανάστευσης "θα ήθελαν να δουν την Αγγλία να κατακλύζεται από όλα τα ξένα απορρίμματα από κάθε χώρα του κόσμου". Πολλοί συντηρητικοί πίστευαν ότι υπήρχε μια συνωμοσία για τη δημιουργία μιας εβραϊκής παγκόσμιας τάξης. Με άλλα λόγια, οι ιστορίες που λέγονται για τους Μουσουλμάνους και τους μετανάστες σήμερα είναι οι ίδιες ιστορίες που λέγονταν για τους Εβραίους πριν από έναν αιώνα. Τόσο οι Μουσουλμάνοι όσο και οι μετανάστες κατηγορούνται τώρα για φυλετισμό και αποτυχία αφομοίωσης, για εχθρότητα προς τις "βρετανικές αξίες" και για "παρενόχληση λευκών κοριτσιών".

Κατηγορούνται για την έλλειψη στέγης και την ανεργία και για "εκμετάλλευση" του κράτους. Οι ακροδεξιές μυθοπλασίες συνωμοσίας ισχυρίζονται ότι οι Μουσουλμάνοι στη Βρετανία επιδιώκουν να δημιουργήσουν μια ισλαμική παγκόσμια τάξη με τη μορφή ενός "παγκόσμιου χαλιφάτου". Προσωπικότητες όπως η Σουέλα Μπρέιβερμαν και ο Μάθιου Γκούντγουιν υποδηλώνουν ότι άτομα από εθνοτικές μειονότητες δεν μπορούν να είναι πραγματικά Άγγλοι ή πραγματικά Βρετανοί. Ο Μπρέιβερμαν προτείνει έναν κυριολεκτικό ορισμό της αγγλικότητας, "με τις ρίζες της στην καταγωγή, την κληρονομιά και, ναι, την εθνικότητα" με "γενεακούς δεσμούς με το αγγλικό έδαφος".

Όπως ακριβώς και οι πανάρχαιες γενικεύσεις για τους Εβραίους, αυτοί οι χαρακτηρισμοί είναι εντελώς ψευδείς. Για να δώσουμε ένα παράδειγμα, μια δημοσκόπηση τον περασμένο μήνα διαπίστωσε ότι οι Μουσουλμάνοι τόσο στο Ηνωμένο Βασίλειο όσο και στις ΗΠΑ είναι πιο πιθανό από τους μη Μουσουλμάνους να πιστεύουν ότι "η δημοκρατία είναι το καλύτερο σύστημα διακυβέρνησης" και να εκφράζουν πίστη στη χώρα. Γιατί λοιπόν όλο αυτό το μίσος; Λοιπόν, η κύρια πηγή είναι η ίδια όπως ήταν πριν από έναν αιώνα: τα μέσα ενημέρωσης.

Ακόμα η Daily Mail (που τώρα ανήκει στον 4ο Λόρδο Rothermere), η Express και άλλες εφημερίδες ρίχνουν διχασμό και χολή στη ζωή μας. Σήμερα συμπληρώνονται από μέσα όπως το GB News και τον ιστότοπο κοινωνικής δικτύωσης X. Αλλά όπως έκαναν πριν από 100 χρόνια, οι κυβερνήσεις θα κατηγορήσουν οποιονδήποτε και οτιδήποτε άλλο για πόλωση και μίσος. Την περασμένη εβδομάδα, τόσο ο Keir Starmer όσο και ο Nigel Farage, προφανώς διαβάζοντας από το ίδιο σενάριο, πήραν αυτή την μετατόπιση ευθυνών σε μια αξιοσημείωτα νέα κατεύθυνση κατηγορώντας το Πράσινο κόμμα για "σεχταρισμό", που φαίνεται να σημαίνει ότι προσέλκυσε μουσουλμανικές ψήφους. Είναι πλέον ο όρος "σεχταριστής" κωδικός για Μουσουλμάνο;

Αν θέλετε να σταματήσετε το μίσος, την πόλωση και τη διχόνοια, αντισταθείτε στα ακροδεξιά μέσα ενημέρωσης. Αυτό, επίσης, είναι ένα μάθημα από το παρελθόν. Η συμμαχία μεταξύ της πρώτης Daily Mail του Λόρδου Ρόδερμιρ και της Βρετανικής Ένωσης Φασιστών του Σερ Όσβαλντ Μόσλεϊ θα μπορούσε να είχε οδηγήσει σε καταστροφή. Αλλά το 1934, λίγο αφότου ο Ρόδερμιρ δημοσίευσε το διαβόητο άρθρο του "Ζήτω οι Μελανοχίτωνες!" και ο Μόσλεϊ πραγματοποίησε την τεράστια συγκέντρωση του στη σκηνή  Ολυμπία του Λονδίνου, ένας από τους μεγαλύτερους διαφημιστές της Daily Mail, η J Lyons & Co, ιδιοκτησίας μιας εβραϊκής οικογένειας, απείλησε με μποϊκοτάζ εκτός αν η εφημερίδα έπαυε να υποστηρίζει τον φασισμό.

Όταν η Mail υπέκυψε και απέσυρε την ευλογία της στον Μόσλεϊ, το κίνημά του άρχισε να μαραίνεται. Το γράφω αυτό με υπερηφάνεια, καθώς η οικογένεια ήταν οι πρόγονοί μου, και ο πρόεδρος των Λάιονς εκείνη την εποχή ήταν ο προ-προ-θείος μου, Σερ Ισίδωρος Σάλμον. Φυσικά, δεν έπρεπε να είχε αφεθεί στους διαφημιστές. Τότε και τώρα, είναι η κυβέρνηση που πρέπει να αντιμετωπίσει τα ψέματα στα μέσα ενημέρωσης. Αντίθετα, τα υποστηρίζει και υποκλίνεται στους ολιγάρχες. Ένα αποτέλεσμα είναι ότι οι κυβερνήσεις βρίσκονται συνεχώς πίσω από την καμπύλη. Η καθαρή μετανάστευση μπορεί να γίνει αρνητική φέτος, με τρομερές συνέπειες για κρίσιμες δημόσιες υπηρεσίες, ιδίως νοσοκομεία, οίκους ευγηρίας και πανεπιστήμια, καθώς και πολλούς ιδιώτες εργοδότες.

Από πολιτικής άποψης, οι συντηρητικές πολιτικές της κυβέρνησης είναι εξίσου καταστροφικές. Η τελευταία δημοσκόπηση όχι μόνο φέρνει τους Πράσινους μπροστά από τους Εργατικούς για πρώτη φορά στην ιστορία, αλλά δείχνει επίσης ότι από εκείνους που ψήφισαν τους Εργατικούς το 2024, μόνο το 37% σκοπεύει να το κάνει τώρα: μια εκπληκτική κατάρρευση. Για να κατευνάσει τον τύπο των δισεκατομμυριούχων, η κυβέρνηση του Στάρμερ έκαψε το σπίτι της. Το "Συνομιλούν εξωγήινοι που υπονομεύουν τις αξίες μας" είναι μια αφήγηση που χτίστηκε σε διάστημα ενός αιώνα και πλέον, αρχικά από αντισημίτες.

Έχει εντυπωθεί στο μυαλό μας σαν να ήταν μια αδιαμφισβήτητη αλήθεια. Δημιουργεί ένα περιβάλλον στο οποίο κάθε μειονότητα γίνεται λιγότερο ασφαλής - όχι μόνο οι Μουσουλμάνοι, οι πρόσφατοι μετανάστες, οι πρόσφυγες, οι μαύροι και οι καφέ, αλλά και οι Εβραίοι και όλοι οι άλλοι που έχουν υποφέρει στα χέρια της ακροδεξιάς.

Μάθετε το ή επαναλάβετε το: αυτή είναι, και ήταν πάντα, η επιλογή μας.

 

George Monbiot (Guardian)

Επιμέλεια/Απόδοση: Γ.Π.

 

Add comment

Comments

There are no comments yet.