Έρχεται ένα κύμα πληθωρισμού. Πόσο πρέπει να ανησυχούμε;

Published on March 7, 2026 at 8:05 PM

Μέχρι αργά την Πέμπτη, η άνοδος στις παγκόσμιες αγορές πετρελαίου φαινόταν περισσότερο ως μια ατυχής έξαρση των τιμών παρά ως επικείμενο πετρελαϊκό σοκ. Η άμεση αντίδραση στο κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, μια αύξηση της τιμής κατά 10%, φαινόταν μάλλον ακίνδυνη για αυτό που θεωρούνταν εδώ και καιρό το εφιαλτικό σενάριο της αγοράς πετρελαίου.

Την Παρασκευή η κατάσταση άλλαξε. Η παρέμβαση του υπουργού Ενέργειας του Κατάρ, Σάαντ αλ-Κάμπι, ότι όλοι οι πάροχοι ενέργειας του Κόλπου ήταν πιθανό να σταματήσουν τις εξαγωγές σε λίγες μέρες και ότι τα 150 δολάρια το βαρέλι πετρελαίου, ήταν ante ports, πυροδότησε την ανάκαμψη των αγορών πετρελαίου.

Το αργό πετρέλαιο κατέληξε να έχει άνοδο 27% από την έναρξη της σύγκρουσης. Τα παράγωγα πετροχημικά προϊόντα, ζωτικής σημασίας για τα μέσα διαβίωσης, και οι βιομηχανικές αλυσίδες εφοδιασμού που εξαρτώνται επίσης από την ελεύθερη διέλευση στον Κόλπο, από τα καύσιμα αεριωθούμενων αεροσκαφών μέχρι τη βενζίνη για τα μηχανάκια μας, επίσης αυξάνονται σε τιμές.

Ενώ αυτό δεν μπορεί να θεωρηθεί ακόμα ως ένα ενεργειακό σοκ, οι αγορές αρχίζουν να υποθέτουν χειρότερα σενάρια, αν όχι ακόμη το χειρότερο. Δεν θα χρειαστούν πολλά για να ξεπεράσει το φράγμα των 100 δολαρίων την επόμενη εβδομάδα.

Το Ιράν δεν έχει κλείσει επίσημα τα Στενά. Έχουν κλείσει εκ των πραγμάτων οικειοθελώς, καθώς το κόστος ασφάλισης αυξάνεται ραγδαία και οι ναυτικοί φοβούνται για την ασφάλειά τους.

Το τελικό αποτέλεσμα είναι ένα κύμα πληθωριστικών πιέσεων που προέρχεται από τη ζώνη των συγκρούσεων και αναστατώνει τις παγκόσμιες αγορές ενέργειας, καυσίμων, τροφίμων, βιομηχανικών χημικών και πιστώσεων. Τη Δευτέρα το βράδυ υπαινίχθηκα διακριτικά ότι οι προβλέψεις του Γραφείου Προϋπολογιστικής Ευθύνης, του ανεξάρτητου φορέα προβλέψεων της βρετανικής κυβέρνησης, θα μπορούσαν να αποδειχθούν μάλλον ξεπερασμένες ακόμη και πριν από τη δημοσίευσή τους την Τρίτη.

Η έκταση αυτής της αναντιστοιχίας με εξέπληξε, τέσσερις ημέρες μετά την Εαρινή Δήλωση και μια εβδομάδα μετά την έναρξη αυτής της σύγκρουσης. Την Τρίτη, η τιμή ενός βαρελιού αργού πετρελαίου υποτίθεται ότι θα ήταν 63 δολάρια. Έκλεισε στα 94 δολάρια την Παρασκευή. Μια δόση φυσικού αερίου που παραδόθηκε στο Ηνωμένο Βασίλειο υποτίθεται ότι θα κόστιζε 74 πένες. Είναι 1,35 λίρες και έφτασε έως και 1,70 λίρες αυτή την εβδομάδα. Το επιτόκιο του χρυσού ομολόγου, το πραγματικό επιτόκιο για τον 10ετή κρατικό δανεισμό, υποτίθεται ότι ήταν 4,4%, έκλεισε την εβδομάδα στο 4,6%, έχοντας σχεδόν φτάσει το 4,7%, μια σημαντική διαφορά.

Τα ομόλογα του Ηνωμένου Βασιλείου έχουν πληγεί περισσότερο από άλλες χώρες, καθώς οι επενδυτές θυμούνται την ευαισθησία του Ηνωμένου Βασιλείου στον πληθωρισμό των τιμών ενέργειας κατά τη διάρκεια της κρίσης Ρωσίας-Ουκρανίας. Το βασικό στοίχημα είναι ότι η Τράπεζα της Αγγλίας (BoE) θα περιορίσει τις μειώσεις των επιτοκίων καθώς ο πληθωρισμός παραμένει ασταθής. Όλα αυτά συνέβησαν ακριβώς τη στιγμή που οι αγορές είχαν αρχίσει να δίνουν εύσημα στην κυβέρνηση για την ταχύτητα της προγραμματισμένης μείωσης του δανεισμού της.

Υπάρχει άμεση επίδραση στην αγορά στεγαστικών δανείων. Τα στεγαστικά δάνεια ανατιμολογούνται από τράπεζες που μόλις είχαν αρχίσει να δείχνουν κάποια εμπιστοσύνη ότι τα επιτόκια μειώνονταν. Δεν θα υπάρξει πόλεμος τιμών στεγαστικών δανείων όσο συμβαίνουν όλα αυτά. Η Τράπεζα της Αγγλίας, η οποία είχε λάβει ισχυρή υποστήριξη για τη μείωση των επιτοκίων αυτόν τον μήνα, αναμένεται τώρα να περιμένει και να δει.

Φυσικά, αυτά τα σύννεφα μπορεί να διαλυθούν, αλλά ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ φαίνεται να υπονοεί μια σύγκρουση εβδομάδων ή μηνών. Ορισμένες από τις οικονομικές προειδοποιήσεις από τον Κόλπο μπορεί να είναι ένας τρόπος να εστιάσει το μυαλό του.

Δεν πρόκειται μόνο για τη διακοπή της ροής ενέργειας μέσω της πιο σημαντικής αρτηρίας του. Από τις πετρελαϊκές εγκαταστάσεις του Μπαχρέιν, μέχρι την επεξεργασία φυσικού αερίου του Κατάρ, το λιμάνι κοντά στο Dubai Palm ή τα δεξαμενόπλοια κοντά στο Κουβέιτ, υπήρξε ένα μοτίβο επιθέσεων που εγείρει ερωτήματα σχετικά με μια συνειδητή ιρανική στρατηγική για την αύξηση του οικονομικού κόστους για τις επιθέσεις ΗΠΑ-Ισραήλ.

Οι οικονομικές συνέπειες δεν είναι ένα τυχαίο υποπροϊόν αυτής της σύγκρουσης, είναι μια εγγενής πτυχή του πολέμου. Αυτό καθιστά πολύ δύσκολο να προβλεφθούν οι ακριβείς συνέπειες, αλλά αυτό το νέο κύμα πληθωρισμού από τον Κόλπο θα ξεβραστεί στις ακτές του υπόλοιπου πλανήτη, συμπεριλαμβανομένου και του Ηνωμένου Βασιλείου.

 

Faisal Islam (BBC)

Επιμέλεια/Απόδοση: Ε.Μ.

 

Add comment

Comments

There are no comments yet.