“Ο κύριος Χρήμα είναι ένας πανίσχυρος κύριος”, έγραφε τον 17ο αιώνα ο Ισπανός ποιητής Φρανθίσκο ντε Κεβέδο. Μια φράση που μοιάζει να αποκτά ξανά επικαιρότητα στην Ισπανία, όπου η διαφθορά εξακολουθεί να στοιχειώνει την πολιτική ζωή της χώρας.
Το τελευταίο και ίσως σοβαρότερο πλήγμα αφορά τον πρωθυπουργό Πέδρο Σάντσεθ, ο οποίος βρίσκεται στην εξουσία σχεδόν οκτώ χρόνια και έχει εξελιχθεί σε έναν από τους πιο επίμονους επικριτές του Ντόναλντ Τραμπ στην Ευρώπη, ασκώντας δημόσια κριτική στις αμερικανικές θέσεις για τη Γάζα, τον πόλεμο με το Ιράν και τους εμπορικούς δασμούς.
Παρά το γεγονός ότι επί των ημερών του η ισπανική οικονομία συγκαταλέγεται στις πιο δυναμικές της Ευρώπης, η πολιτική του κυριαρχία δοκιμάζεται πλέον από ένα κύμα δικαστικών ερευνών που αγγίζει το στενό οικογενειακό και πολιτικό του περιβάλλον.
Στο εδώλιο η σύζυγός του
Το Σάββατο, Ισπανός δικαστής διέταξε την παραπομπή σε δίκη της συζύγου του πρωθυπουργού, Μπεγκόνια Γκόμεθ, για υποθέσεις διαφθοράς.
Παράλληλα, της αφαιρέθηκε το διαβατήριο, απαγορεύτηκε η έξοδός της από τη χώρα και υποχρεώθηκε να εμφανίζεται δύο φορές τον μήνα ενώπιον των δικαστικών αρχών.
Ο δικαστής Χουάν Κάρλος Πεϊνάδο είχε ήδη απαγγείλει κατηγορίες σε βάρος της για υπεξαίρεση, άσκηση αθέμιτης επιρροής, διαφθορά σε επιχειρηματικές συναλλαγές και κακοδιαχείριση πόρων.
Σύμφωνα με το κατηγορητήριο, η Γκόμεθ φέρεται να αξιοποίησε τη θέση της ως σύζυγος του πρωθυπουργού για να προωθήσει την ακαδημαϊκή της καριέρα σε πανεπιστήμιο της Μαδρίτης.
Τόσο η ίδια όσο και ο Πέδρο Σάντσεθ απορρίπτουν κατηγορηματικά όλες τις κατηγορίες. Ο Ισπανός πρωθυπουργός έχει επανειλημμένα χαρακτηρίσει την υπόθεση “πολιτικά υποκινούμενη” και “άσεμνη φάρσα”.
Έρευνα που ξεκίνησε από οργάνωση με δεσμούς με την ακροδεξιά
Η δικαστική έρευνα ξεκίνησε το 2024 έπειτα από καταγγελία της αντικαταστατικής οργάνωσης “Manos Limpias” (“Καθαρά Χέρια”), η οποία θεωρείται ότι διατηρεί σχέσεις με κύκλους της ισπανικής ακροδεξιάς.
Οι καταγγελίες επικεντρώνονταν σε υποθέσεις άσκησης αθέμιτης επιρροής από τη Γκόμεθ.
Η υπόθεση είχε προκαλέσει τέτοιο πολιτικό σεισμό ώστε ο Σάντσεθ είχε αποσυρθεί προσωρινά από τα δημόσια καθήκοντά του για σχεδόν μία εβδομάδα προκειμένου να αποφασίσει αν θα παρέμενε στην πρωθυπουργία.
Ο υπουργός Δικαιοσύνης Φέλιξ Μπολάνιος χαρακτήρισε την απόφαση του δικαστή “θλιβερή ημέρα για όσους πιστεύουν στη δικαιοσύνη”, εκφράζοντας τη βεβαιότητα ότι “η αλήθεια θα επικρατήσει”.
Κατηγορίες για υπερβολικό ζήλο της Δικαιοσύνης
Η υπόθεση έχει προκαλέσει έντονη πολιτική και νομική αντιπαράθεση.
Πολλοί σχολιαστές και νομικοί κύκλοι θεωρούν υπερβολικά τα μέτρα που επιβλήθηκαν στη Γκόμεθ, επισημαίνοντας ότι βρίσκεται ήδη υπό διαρκή αστυνομική προστασία και θα ήταν εξαιρετικά δύσκολο να εγκαταλείψει κρυφά τη χώρα.
Η εφημερίδα El País έκανε λόγο για μια έρευνα που χαρακτηρίζεται από “δυσανάλογες ενέργειες”, υπερβολική δημοσιότητα και έλλειψη της αμεροληψίας που αναμένουν οι πολίτες από τη Δικαιοσύνη.
Ένας πρωθυπουργός περικυκλωμένος από έρευνες
Η υπόθεση της συζύγου του είναι μόνο η κορυφή του παγόβουνου.
Τους τελευταίους μήνες, μια σειρά από πρόσωπα του στενού κύκλου του Σάντσεθ έχουν βρεθεί στο στόχαστρο των δικαστικών αρχών.
Ανάμεσά τους:
- Ο πρώην σοσιαλιστής πρωθυπουργός Χοσέ Λουίς Ροδρίγκεθ Θαπατέρο.
- Ο πρώην υπουργός και στενός συνεργάτης του Σάντσεθ, Χοσέ Λουίς Άβαλος.
- Ο αδελφός του πρωθυπουργού, Νταβίντ Σάντσεθ.
Ταυτόχρονα, η αστυνομία πραγματοποίησε έφοδο στα κεντρικά γραφεία του κυβερνώντος Σοσιαλιστικού Κόμματος (PSOE), ζητώντας έγγραφα στο πλαίσιο έρευνας για πιθανή κακοδιαχείριση κομματικών πόρων.
Έφοδος στα γραφεία του PSOE
Η επιχείρηση της αστυνομίας στα κεντρικά γραφεία των Σοσιαλιστών στη Μαδρίτη αποτέλεσε νέο σοβαρό πλήγμα για την κυβέρνηση.
Σύμφωνα με το Ανώτατο Δικαστήριο της Ισπανίας, οι έρευνες εξετάζουν πιθανή ύπαρξη δικτύου που επιχειρούσε να επηρεάσει ή να υπονομεύσει δικαστικές διαδικασίες που αφορούσαν το κόμμα ή κυβερνητικά στελέχη.
Στο μικροσκόπιο βρίσκεται και η πιθανότητα κομματικά κονδύλια να χρησιμοποιήθηκαν για την πληρωμή δημοσιογράφου που ασκούσε δημόσια κριτική στις δικαστικές υποθέσεις εις βάρος στελεχών του PSOE.
Ο αντίπαλος μιλά για «πολιτικό τέλος»
Ο ηγέτης του συντηρητικού Λαϊκού Κόμματος (PP), Αλμπέρτο Νούνιεθ Φεϊχόο, εκτιμά ότι η κυβέρνηση βρίσκεται στις “τελευταίες της στιγμές” και έχει ζητήσει την παραίτηση του πρωθυπουργού.
Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι αν οι εκλογές διεξάγονταν σήμερα, το PP θα αναδεικνυόταν πρώτο κόμμα και θα μπορούσε να σχηματίσει κυβέρνηση με τη στήριξη του δεξιού κόμματος Vox.
Παρά ταύτα, το πολιτικό μέλλον του Σάντσεθ δεν είναι ακόμη προδιαγεγραμμένο.
Γιατί μπορεί να επιβιώσει
Το ισπανικό πολιτικό σύστημα λειτουργεί υπέρ του πρωθυπουργού.
Σύμφωνα με το Σύνταγμα, ένας πρωθυπουργός δεν απομακρύνεται απλώς επειδή χάνει δημοτικότητα ή δέχεται πολιτική πίεση. Η Βουλή πρέπει να συμφωνήσει σε εναλλακτική κυβερνητική πρόταση.
Και εκεί βρίσκεται το μεγάλο πλεονέκτημα του Σάντσεθ.
Πολλά από τα μικρότερα κόμματα του ισπανικού κοινοβουλίου - ιδιαίτερα οι Καταλανοί και Βάσκοι αυτονομιστές - διατηρούν βαθιά αντιπαράθεση με το Λαϊκό Κόμμα και δύσκολα θα στήριζαν μια κυβέρνηση υπό τον Φεϊχόο.
Ο ίδιος ο Σάντσεθ έχει αποδείξει στο παρελθόν ότι διαθέτει εξαιρετικές πολιτικές αντοχές. Το 2023 ελάχιστοι πίστευαν ότι θα κατάφερνε να επανεκλεγεί, όμως μέσω πολύπλοκων διαπραγματεύσεων και συμμαχιών παρέμεινε στην εξουσία.
Η πιο δύσκολη μάχη της καριέρας του
Παρά τις πολιτικές του δεξιότητες, ο Ισπανός πρωθυπουργός βρίσκεται σήμερα αντιμέτωπος με τη σοβαρότερη κρίση της καριέρας του.
Οι έρευνες που αγγίζουν το οικογενειακό του περιβάλλον, οι αστυνομικές επιχειρήσεις στα γραφεία του κόμματός του και οι αυξανόμενες πιέσεις από τους κυβερνητικούς του εταίρους δημιουργούν ένα εκρηκτικό πολιτικό μείγμα.
Η επόμενη εκλογική αναμέτρηση είναι προγραμματισμένη έως τον Αύγουστο του 2027, όμως όλο και περισσότεροι αναλυτές θεωρούν πιθανό το ενδεχόμενο πρόωρης κατάρρευσης της κυβέρνησης.
Για την ώρα, ο Πέδρο Σάντσεθ ποντάρει στην ίδια στρατηγική που τον κράτησε στην εξουσία τα τελευταία χρόνια: να αντέξει την καταιγίδα και να ελπίζει ότι οι δικαστικές εξελίξεις τελικά θα τον δικαιώσουν.
Add comment
Comments