Πώς η Ρωσία χρησιμοποιεί «πράκτορες μιας χρήσης» από την Ουκρανία για να σαμποτάρει την Ευρώπη

Published on January 14, 2026 at 10:25 AM

Αξιωματικοί των μυστικών υπηρεσιών που συνδέονται με το Κρεμλίνο κατηγορούνται ότι επιδιώκουν να προσελκύσουν πιθανώς ανυποψίαστα άτομα μέσω εφαρμογών ανταλλαγής μηνυμάτων όπως το Telegram ή ιστοσελίδων παιχνιδιών, ώστε να γίνουν "πράκτορες μιας χρήσης", με αποστολή τη διεξαγωγή εμπρησμών, βανδαλισμών και άλλων εχθροπραξιών.

Προσλαμβάνονται επίσης άτομα και από άλλες εθνικότητες. Η ερευνητική έκθεση, που δημοσιεύθηκε από το think tank Royal United Services Institute (RUSI), ανέφερε ότι τα χρήματα αποτελούν βασικό κίνητρο, με τους εφήβους, τους μετανάστες και τους ηλικιωμένους με εμπειρία υπηρεσίας στον σοβιετικό στρατό να θεωρούνται ώριμοι για στρατολόγηση.

Gig-οικονομία του σαμποτάζ

Οι πληρωμές - που κυμαίνονται από εκατοντάδες έως χιλιάδες ευρώ - συχνά γίνονται σε κρυπτονομίσματα, καθιστώντας δύσκολο τον εντοπισμό της πηγής χρηματοδότησης για τους ερευνητές. "Οι μέθοδοι που χρησιμοποιούνται για την στρατολόγηση και την ανάθεση καθηκόντων σε σαμποτέρ έχουν μετατοπιστεί από την εποχή του Ψυχρού Πολέμου, από εκπαιδευμένους πράκτορες πληροφοριών σε ένα μοντέλο που χαρακτηρίζεται από απομακρυσμένες, ανεξάρτητες και εξαιρετικά αμφισβητήσιμες αναθέσεις: την «εποχή της gig-οικονομίας» του ρωσικού σαμποτάζ», αναφέρει η έκθεση - με τίτλο "Απάντηση στη Χρηματοδότηση του Ρωσικού Σαμποτάζ. Ξένες εχθρικές  δυνάμεις πλέον αναθέτουν εργασίες χαμηλού κόστους σε άτομα μιας χρήσης (ή «πράκτορες για μια μέρα») που στρατολογούνται online". Το Κρεμλίνο έχει αρνηθεί κατά το παρελθόν τους ισχυρισμούς της Δύσης για μια αυξανόμενη εκστρατεία σαμποτάζ και άλλων υβριδικών εχθροπραξιών. Ωστόσο, ο αριθμός των εμπρησμών που συνδέονται με τη Ρωσία και σοβαρών σαμποτάζ σε όλη την Ευρώπη αναφέρεται ότι έχει αυξηθεί σε 34 το 2024, από 12 το προηγούμενο έτος και μόλις δύο το 2022.

Οι συντάκτες της έκθεσης RUSI δήλωσαν ότι αυτή η τακτική της σκόπιμα αμφισβητήσιμης δραστηριότητας που πραγματοποιείται στο κατώφλι του συμβατικού πολέμου έχει "εξελιχθεί σε μια συστηματική και γεωγραφικά στοχευμένη απειλή". Κάλεσαν το ΝΑΤΟ και την ΕΕ να βελτιώσουν επειγόντως την αντίδρασή τους για την αποτροπή μελλοντικών πράξεων δολιοφθοράς. Αυτό περιλαμβάνει τη συμφωνία για έναν ορισμό του τι συνιστά δολιοφθορά και την αξιοποίηση των αντιτρομοκρατικών δυνάμεων για την παρακολούθηση παράνομων καναλιών χρηματοδότησης.

Δοκιμάζοντας τις «κόκκινες γραμμές» του ΝΑΤΟ

Η έκθεση ανέφερε επίσης ότι οι κυβερνήσεις πρέπει να βλέπουν τα μεμονωμένα περιστατικά - ανεξάρτητα από το πόσο μικρά είναι - ως μέρος ενός πολύ σοβαρότερου μοτίβου δραστηριότητας εναντίον των Δυτικών συμμάχων. "Ενώ τα μεμονωμένα περιστατικά μπορεί να φαίνονται χαμηλού επιπέδου ή ευκαιριακά, συλλογικά υποδηλώνουν την εμφάνιση μιας ευρύτερης εκστρατείας που έχει σχεδιαστεί για να αυξήσει το κόστος υποστήριξης της Ουκρανίας, να δοκιμάσει τις κόκκινες γραμμές των κρατών του ΝΑΤΟ και να διαβρώσει την εμπιστοσύνη του κοινού στα δυτικά συστήματα εθνικής ασφάλειας", ανέφερε.

Η ύποπτη ρωσική δολιοφθορά καλύπτει μια σειρά ενεργειών, από μεγάλες επιχειρήσεις όπως η καταστροφή υποθαλάσσιων καλωδίων έως πολύ πιο απλές επιθέσεις εναντίον στρατιωτικών και πολιτικών στόχων, συμπεριλαμβανομένης της έναρξης πυρκαγιών και βανδαλισμών, αλλά και δραστηριοτήτων αναγνώρισης.

«Πράκτορες μιας χρήσης»

Αυτή η δραστηριότητα χαμηλού επιπέδου αποτελεί το επίκεντρο της έκθεσης, η οποία βασίστηκε στις γνώσεις ατόμων από τις αρχές επιβολής του νόμου, τον ακαδημαϊκό χώρο και τη δημοσιογραφία, καθώς και σε ειδικούς πολιτικής. Με πολλούς Ρώσους αξιωματικούς πληροφοριών να έχουν απελαθεί από την Ευρώπη μετά την ολοκληρωτική εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, η έκθεση του RUSI διαπίστωσε ότι οι Ρώσοι κατάσκοποι "βασίζονται όλο και περισσότερο σε μεσάζοντες και «πράκτορες μιας χρήσης», πολλοί από την Ουκρανία, για την εκτέλεση αποστολών δολιοφθοράς". "Εάν τέτοια περιστατικά αντιμετωπιστούν αποκλειστικά ως ενέργειες μεμονωμένων Ουκρανών, αυτό θα μπορούσε να τροφοδοτήσει το αντιουκρανικό αίσθημα και να διαβρώσει τη δημόσια υποστήριξη προς το Κίεβο - έναν στρατηγικό στόχο των επιχειρήσεων δολιοφθοράς", ανέφερε. Η έκθεση αναφέρει επίσης ότι οι στρατολογημένοι Ουκρανοί περιλαμβάνουν εκείνους που "δεν γνώριζαν την πραγματική φύση των καθηκόντων τους".

 

Deborah Haynes (Sky News)

Επιμέλεια/Απόδοση: Ν.Χ.

Add comment

Comments

There are no comments yet.