Πόσες φεμινίστριες χρειάζονται για να αλλάξουν μια λάμπα; Η απάντηση: περίπου εκατό, που συνεργάζονται για να βάλουν στη φυλακή όσους αγνοούν τις χαλασμένες λάμπες. Αυτή ήταν η σκέψη μου όταν έμαθα για τους νέους νόμους κατά της πορνογραφίας.

Από την Kathleen Stock | Unherd
Απόδοση – δημοσιογραφική επιμέλεια: Κέλσος | Greece2Day
Μια διάταξη που προστέθηκε αθόρυβα στον νόμο για την εγκληματικότητα και την αστυνόμευση ποινικοποιεί πορνογραφικές εικόνες που απεικονίζουν ρεαλιστικές πράξεις στραγγαλισμού και ασφυξίας, καθώς και εικόνες ενηλίκων που προσποιούνται ότι είναι ανήλικοι ή ότι συμμετέχουν σε αιμομικτικές σχέσεις - τη δημοφιλή κατηγορία που είναι γνωστή ως "fauxcest", δηλαδή σκηνοθετημένη αιμομιξία. Αρκετές φεμινιστικές οργανώσεις στηρίζουν την αλλαγή, θεωρώντας ότι προστατεύει γενικότερα τις γυναίκες.
Έχει ξεσπάσει διαμάχη ειδικά για τις διατάξεις περί ασφυξίας. Αποδεικνύεται ότι υπάρχουν πολλοί δημιουργικοί τρόποι να περιορίσει κανείς την αναπνοή σε ένα γύρισμα πορνό, και κανείς δεν γνωρίζει με βεβαιότητα τι επιτρέπεται πλέον. Οι ορισμοί του αδικήματος παραμένουν ασαφείς, αλλά οι ποινές που αναφέρονται είναι ανατριχιαστικά συγκεκριμένες: έως πέντε χρόνια φυλάκιση για τους παραγωγούς και τους διανομείς, και έως δύο χρόνια για την κατοχή - ακόμη και για τη διατήρηση αρχείων που είχαν ληφθεί νόμιμα στο παρελθόν.
Όπως θα περίμενε κανείς, οι εξελίξεις αυτές οδήγησαν σε ιδιαίτερα ψύχραιμες και αξιοπρεπείς διαδικτυακές συζητήσεις. Επαγγελματίες dominatrix διαμαρτύρονται για την ξαφνική λογοκρισία του περιεχομένου τους, από το οποίο έχουν έσοδα, και για την αδυναμία της κυβέρνησης να στηρίξει - τις μικρές επιχειρήσεις. Εξοργισμένοι φιλελεύθεροι αναρωτιούνται αν οι αρχές θα στραφούν στη συνέχεια εναντίον των αστυνομικών μυστηρίων, επειδή απεικονίζουν επικίνδυνες πράξεις που δεν πρέπει να δοκιμάζονται στο σπίτι. Η βουλευτής των Εργατικών Τζες Ασάτο παρενέβη άστοχα στη συζήτηση για το αν το κάθισμα στο πρόσωπο συνιστά ασφυξία, ενώ ο υπουργός Δικαιοσύνης Άλεξ Ντέιβις-Τζόουνς αρνείται ότι είναι μια "σύγχρονη Μαίρη Γουάιτχαουζ" και παροτρύνει όσους συμμετέχουν σε "νόμιμες, ασφαλείς και συναινετικές» σεξουαλικές δραστηριότητες να συνεχίσουν κανονικά". Την ίδια ώρα, οι πραγματικές σύγχρονες "Μαίρη Γουάιτχαουζ" - οι ριζοσπάστριες φεμινίστριες - αποκαλούν "στραγγαλομαλάκα" όποιον τολμά να διαμαρτυρηθεί στο διαδίκτυο.
Υπάρχουν, όμως, αρκετοί σοβαροί λόγοι ανησυχίας για τον νόμο, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι κάποιος στηρίζει άνευ όρων τη συγκεκριμένη σεξουαλική πρακτική. Μπορεί να σας ενοχλεί η ασαφής και δυσνόητη ποινική νομοθεσία· το ίδιο ακριβώς ισχύει για το σχέδιο νόμου περί απαγόρευσης των πρακτικών μεταστροφής, το οποίο προκαλεί αυτή την περίοδο τη δίκαιη οργή πολλών φεμινιστριών. Μπορεί να αντιτίθεστε στην τακτική της προσθήκης τροπολογιών της τελευταίας στιγμής σε υφιστάμενα νομοσχέδια, παρακάμπτοντας τα στάδια εξέτασης από τις αρμόδιες επιτροπές ή συζήτησης στην ολομέλεια. Με την ίδια τακτική αποποινικοποιήθηκε πρόσφατα η άμβλωση σε προχωρημένο στάδιο κύησης, χωρίς σχεδόν καμία ουσιαστική συζήτηση.
Μπορεί, επίσης, να σας ανησυχεί το ενδεχόμενο η λογοκρισία για αμφίβολους λόγους "προστασίας" να γίνει μια εύκολη συνήθεια της κυβέρνησης. Αυτή την εβδομάδα συζητήθηκε το ενδεχόμενο να απαγορευτούν στους ανηλίκους το Spotify, το YouTube Kids, το eBay και το Vinted. Ή μπορεί απλώς να σας ενοχλεί η υποκρισία: περιορίζεται ένα ερωτικό μέσο που χρησιμοποιείται κυρίως από άνδρες, ενώ οι γυναίκες μπορούν να συνεχίσουν να διαβάζουν βιβλία με τίτλους όπως Taken By My Alpha Triplet Stepbrothers.
Η δική μου ανησυχία αφορά εν μέρει αυτή την εξοργιστικά αυταρχική τακτική και το πόσο πρόθυμοι είναι ορισμένοι ακτιβιστές να χρησιμοποιούν τον εξαναγκασμό για να επιβάλουν τις αλλαγές που επιθυμούν στη δημόσια ηθική. Θα μπορούσε κανείς να πει ότι οι πολέμιοι της πορνογραφίας λατρεύουν τις άνωθεν εντολές, αν δεν ήταν τόσο επικίνδυνο να κάνει τέτοια αστεία.
Προσωπικά, θεωρώ ότι η πορνογραφία βλάπτει βαθιά την ανθρώπινη ψυχή. Είναι όμως λάθος να μετατρέπεις από τη μια μέρα στην άλλη συνηθισμένες, εύκολα διαπράξιμες και ευρέως ανεκτές ιδιωτικές συμπεριφορές σε αδικήματα που τιμωρούνται με φυλάκιση - ιδίως όταν το δικαστικό σύστημα, ήδη υπό κατάρρευση, δυσκολεύεται να διαχειριστεί πολύ σοβαρότερα αδικήματα. Είναι βαθιά παράδοξο η κυβέρνηση να θεσπίζει ποινές φυλάκισης για σχετικά νέα ηλεκτρονικά αδικήματα, ενώ εντάσσει σε προγράμματα πρόωρης αποφυλάκισης ανθρώπους με καταδίκες για βαριά σωματική βλάβη και οπλοκατοχή. Θέλει άραγε απλώς λιγότερο τρομακτικούς κρατουμένους;
Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι υπάρχει ευρεία υποστήριξη για κάποια μορφή απαγόρευσης των επίμαχων εικόνων. Αμφιβάλλω, ωστόσο, ότι θα υπάρχει ανάλογος ενθουσιασμός για την τιμωρία μεμονωμένων χρηστών, όταν γίνει κατανοητό τι ακριβώς προβλέπει ο νόμος. Οι αντιδράσεις στο Mumsnet είναι ήδη ανάμεικτες και πιθανότατα θα γίνουν ακόμη περισσότερο, όταν αρχίσουν να επιβάλλονται ποινές σε συγγενείς που δεν είχαν ιδέα τι περιείχαν τα αρχεία τους.
Είναι δύσκολο να υπερασπιστεί κανείς έναν νόμο που μπορεί να οδηγήσει κάποιον στη φυλακή επειδή κατέχει μια εικόνα, παρότι δεν διαπράχθηκε κανένα πραγματικό αδίκημα μπροστά στην κάμερα - και ιδίως όταν ο θεατής γνωρίζει ότι παρακολουθεί μια προσποίηση. Με άλλα λόγια: αν σας αρέσουν τα συγκεκριμένα παιχνίδια ρόλων και συμμετέχουν όλοι με συναίνεση και ασφάλεια, η Ντέιβις-Τζόουνς θα σας πει να συνεχίσετε. Αν τα βιντεοσκοπήσετε για να τα ξαναδείτε αργότερα, θεωρεί ότι πρέπει να μπείτε στη φυλακή. Αυτό προκύπτει καθαρά από τη διατύπωση του νόμου. Για να στοιχειοθετείται αδίκημα, η απεικόνιση πρέπει να είναι "ρεαλιστική" - λέξη που μοιάζει με το "πραγματική", αλλά συνήθως υποδηλώνει το αντίθετο. Όταν λέμε ότι μια ερμηνεία είναι ρεαλιστική, αναγνωρίζουμε ότι υπάρχει στοιχείο προσποίησης.
Παράλληλα, η διάταξη για τη σκηνοθετημένη αιμομιξία απαιτεί ένας λογικός άνθρωπος, εξετάζοντας την εικόνα, να κρίνει ότι οι συμμετέχοντες "είχαν συγγενική σχέση ή προσποιούνταν ότι είχαν". Παρόμοια διατύπωση ισχύει για απεικονίσεις σεξουαλικών πράξεων μεταξύ ενηλίκων που προσποιούνται ότι είναι ανήλικοι. Με άλλα λόγια, το αδίκημα είναι η εικόνα, όχι κατ’ ανάγκη αυτό που καταγράφει. Ο θεατής μπορεί να γνωρίζει πολύ καλά ότι δεν έχει καταγραφεί πραγματικό έγκλημα, αλλά μόνο μια προσποίηση - και παρ’ όλα αυτά να διαπράττει αδίκημα επειδή κατέχει την εικόνα.
Στον πυρήνα αυτής της απαγόρευσης βρίσκεται, επομένως, ο φόβος για την αναπαράσταση και όχι άμεσα για την πραγματικότητα: ο φόβος για τις υποτιθέμενες βλαβερές συνέπειες της προσποίησης ή της φαντασίωσης, με τις σκηνοθετημένες εικόνες να λειτουργούν ως μέσα αναπαράστασης. Οι ακτιβιστές συχνά θολώνουν αυτή τη διάκριση, συγχέοντας την ανησυχία για τους άμεσους κινδύνους που μπορεί να έχουν ορισμένα σεξουαλικά παιχνίδια ρόλων για τους συμμετέχοντες με υποθέσεις για τις έμμεσες επιπτώσεις τους στους θεατές.
Είναι αλήθεια, για παράδειγμα, ότι υπάρχουν σωματικοί κίνδυνοι σε αυτό που αποκαλείται, με υπερβολικά διακριτικό τρόπο, "παιχνίδι με την αναπνοή". Είναι επίσης αλήθεια ότι η κανονικοποίηση τέτοιων πρακτικών προσφέρει ένα βολικό νομικό επιχείρημα σε βίαιους άνδρες. Αυτά, όμως, δεν απαντούν σε ένα ξεχωριστό επιχείρημα που επίσης προβάλλεται: ότι η σκηνοθετημένη αναπαράσταση απαγορευμένων πράξεων μπροστά στην κάμερα ενθαρρύνει τους θεατές να τις πραγματοποιήσουν στην αληθινή ζωή. Το ότι αυτή είναι η βασική ανησυχία φαίνεται και από το γεγονός ότι οι νέοι κανόνες λογοκρίνουν εικόνες που έχουν δημιουργηθεί με τεχνητή νοημοσύνη και δεν απεικονίζουν καν πραγματικούς ανθρώπους.
Σε αυτό το επιχείρημα για την πρόκληση βλάβης, οι επικριτές απαντούν ότι τα στοιχεία που έχουν παρουσιαστεί μέχρι στιγμής δεν είναι πειστικά. Οι περισσότεροι άνθρωποι, λένε, μπορούν να διακρίνουν τη φαντασία από την πραγματικότητα, ακόμη και όταν τα σκηνικά αντικείμενα μοιάζουν αληθινά. Και το να νιώθει κάποιος διέγερση καθώς φαντάζεται έντονα μια πράξη δεν σημαίνει ότι θέλει πράγματι να την κάνει. Το ζήτημα είναι περίπλοκο και δεν είμαι βέβαιη τι πιστεύω τελικά. Αλλά - όπως ίσως είπε κάποτε η ηθοποιός στον επίσκοπο - το να παρεμβαίνεις με δικαστικό ρόπαλο και ύφος "η μαμά ξέρει καλύτερα" είναι πιθανό μόνο να κάνει τον νόμο να φαίνεται γελοίος.
Εδώ διαμορφώνεται μια ευρύτερη τάση. Αυτή την εβδομάδα μάθαμε επίσης για σχέδια πολιτικών να καταργήσουν τις διαδικτυακές ερωτικές μεταδόσεις λόγω της σύνδεσής τους με τη σεξουαλική εκμετάλλευση, καθώς και να εγκαταστήσουν λογισμικό παρακολούθησης σε κάθε κινητό τηλέφωνο στο όνομα της καταπολέμησης της σεξουαλικής κακοποίησης παιδιών. Παράλληλα, μετά την υπόθεση "Bralliams" - το μεγαλύτερο διπλό θέαμα από την εποχή του "Barbenheimer" - ακούστηκαν πολλές προτάσεις για αλλαγή του νόμιμου ορίου ηλικίας συναίνεσης.
Η απλούστατη και χοντροκομμένη συνταγή για δράση μοιάζει να είναι η εξής: προβάλλεται μια εντυπωσιακή βλάβη που αφορά μια ευάλωτη ομάδα και στη συνέχεια υπονοείται ότι αυτή μπορεί να περιοριστεί μαγικά, απλώς με την απαγόρευση ή την ποινικοποίηση κάποιας δραστηριότητας. Εναλλακτικά, αν ποινικοποιείται η ίδια η υποτιθέμενα ευάλωτη ομάδα - όπως στην άμβλωση σε προχωρημένο στάδιο κύησης - αρκεί μια συγκινητική προσωπική ιστορία για να καταργηθεί η "φρικτή και άδικη" ποινή.
Αν ο στόχος σας είναι η ποινικοποίηση, μην ανησυχείτε για τις απρόβλεπτες συνέπειες στις πολιτικές ελευθερίες ή για οποιοδήποτε άλλο αφηρημένο ζήτημα. Αφού δεν μπορεί να ειπωθεί εδώ κάποια σπαρακτική ιστορία για τα θύματα που έχουν επιλεγεί να προβληθούν, κανείς δεν πρόκειται να ενδιαφερθεί γι’ αυτά. Κι αν υπάρξουν αντιδράσεις ή διαμαρτυρίες, παρουσιάστε τους επικριτές ως βρόμικους διεστραμμένους ή χαρακτηρίστε την κριτική τους απαράδεκτη κακοποίηση. Επαναλάβετε όσο χρειάζεται και, στη συνέχεια, προχωρήστε απρόσκοπτα στην ομιλία του βασιλιά.
Θα μπορούσε κανείς να υποστηρίξει ότι η τάση να "ράβεται" η νομοθεσία με αυτόν τον τρόπο αυξάνεται όσο μειώνεται η ικανότητα των ακτιβιστών να πείσουν τους ανθρώπους να αλλάξουν συμπεριφορά με άλλα μέσα. Αυτό δεν είναι απαραίτητα δικό τους φταίξιμο. Έπειτα από δεκαετίες ενός φιλελευθερισμού που μας έλεγε να είμαστε χαλαροί και "κουλ", και ότι σχεδόν τα πάντα επιτρέπονται, είναι δύσκολο να διατυπωθεί ένα πειστικό ηθικό επιχείρημα εναντίον οτιδήποτε.
Έχει σημασία ότι ακόμη και όταν οι ακτιβιστές προβάλλουν ξεκάθαρα μια ηθική θέση υπέρ της καλύτερης μεταχείρισης των γυναικών - κάτι που δεν είναι από μόνο του κακό - προτιμούν να παρουσιάζουν τη δράση τους ως επιστημονική και αντικειμενική. Γελοίες ψυχολογικές μελέτες με ασκήσεις συνειρμού λέξεων παρουσιάζονται ως αποκαλυπτικές για τη μισογυνία γενικότερα. Ο ενεργός καθορισμός των ορίων της ανήθικης σεξουαλικής συμπεριφοράς εμφανίζεται ως τρόπος καταπολέμησης των "μύθων περί βιασμού", λες και κάποιος ιστορικός καταρρίπτει μεσαιωνικές δοξασίες για τον καιρό.
Εξαιτίας αυτού του φιλελευθερισμού, υπάρχει επίσης βαθιά αμηχανία όταν πρόκειται να μετατραπεί η γνώση για τους σεξουαλικούς κινδύνους που αντιμετωπίζουν οι γυναίκες σε πρακτικά μέτρα γονεϊκής προστασίας - ιδίως όταν αυτά απαιτούν κανόνες που μπορεί να μην αρέσουν στα παιδιά. Οι προοδευτικές μητέρες δεν μπορούν πια να πουν με άνεση σε μια έφηβη που ετοιμάζεται να βγει φορώντας μόνο εσώρουχα και παλτό "δεν θα βγεις έτσι", από φόβο μήπως κατηγορηθούν ότι περιορίζουν την αυτονομία της ή ότι μεταθέτουν την ευθύνη στο θύμα. Όταν η ανόητη 16χρονη κόρη σας λέει ότι είναι ερωτευμένη με έναν ανατριχιαστικό κωμικό, φαίνεται ευκολότερο να ασκήσετε πίεση στον βουλευτή σας για να αλλάξει το όριο ηλικίας συναίνεσης, παρά να της πάρετε το κινητό. Μετά την επανάσταση της ήπιας ανατροφής, φαίνεται πως χρειαζόμαστε περισσότερο από ποτέ τον Μεγάλο Αδελφό.
Αν κρίνουμε από τη διαδικτυακή συζήτηση αυτής της εβδομάδας, ορισμένοι πολέμιοι της πορνογραφίας πιθανότατα θα απαντήσουν στα επιχειρήματά μου λέγοντας ότι πρέπει να ελεγχθεί ο σκληρός δίσκος μου. Συμπεριφέρονται σαν να υπάρχουν μόνο δύο κατηγορίες συμπεριφοράς: η παράνομη και η απολύτως καλή. Και σαν να υπάρχει μόνο ένα πιθανό κίνητρο για να αντιταχθεί κανείς στην ποινικοποίηση: ότι κατά βάθος εγκρίνει τη συμπεριφορά.
Μάλλον μάταια, ελπίζω ότι αυτοί οι λάτρεις του νόμου θα έχουν κάποια στιγμή μια στιγμή διαύγειας. Οι φήμες είναι αληθινές: μπορείς να μισείς κάτι χωρίς να θέλεις αμέσως να το δεις απαγορευμένο.

Add comment
Comments