Οι φιλοφρονήσεις στην πολιτική δεν είναι όλες ίδιες. Άλλες είναι τυπικές, άλλες έχουν ουσία. Όσα είπε ο Μάρκο Ρούμπιο στην Αθήνα ανήκουν στη δεύτερη κατηγορία και δεν πρέπει να περάσουν απαρατήρητα.
Από τον Αλέξανδρο Σκούρα | Liberal.gr
Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών δεν ήρθε στην Αθήνα για να επαναλάβει τα αυτονόητα περί καλών σχέσεων. Επέλεξε την Πνύκα για να μιλήσει για τη Δύση, για το πώς γεννήθηκε, γιατί κυριάρχησε και τι πρέπει να κάνει για να μην παραμεριστεί. Σε αυτή την αφήγηση, η Ελλάδα δεν είναι κομπάρσος. Είναι κεντρικός παίκτης.
Ο Ρούμπιο τοποθέτησε την Αθήνα στην αρχή μιας αλυσίδας που ξεκινά από τον Όμηρο και φτάνει μέχρι την κατάκτηση του διαστήματος. Περιέργεια, θάρρος, φιλοδοξία, αναζήτηση της αριστείας: αυτά, είπε, γεννήθηκαν εδώ και διαμόρφωσαν τη Δύση. Δεν είναι συνηθισμένο ένας Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών να αναγνωρίζει στην Ελλάδα τέτοιο ρόλο στη διαμόρφωση της αμερικανικής ταυτότητας. Αυτές οι αναφορές δεν είναι τυπικές φιλοφρονήσεις. Είναι πολιτική τοποθέτηση.
Διαβάστε ακόμα: Ο μελλοντικός ρόλος του Ρούμπιο
Υπήρχε όμως και ένα δεύτερο, πιο ουσιαστικό επίπεδο. Ο Ρούμπιο υπερασπίστηκε χωρίς περιστροφές το αυτονόητο: το κράτος οφείλει να βάζει πρώτα τα συμφέροντα των πολιτών του. Η μόδα της "πεφωτισμένης" εξωτερικής πολιτικής που βάζει την παγκόσμια κοινότητα πάνω από το έθνος είναι ξένη προς την κλασική παράδοση. Οι αρχαίοι Έλληνες δεν θεωρούσαν ύποπτη την πίστη στην πατρίδα. Το ότι αυτή η θέση ξενίζει σήμερα στην Ευρώπη δεν δείχνει ότι η Αμερική απομακρύνθηκε από τη Δύση. Δείχνει πόσο η Ευρώπη αποξενώθηκε από τις ρίζες της.
Η αμερικανική πολιτική παράδοση βασίζεται στην καχυποψία απέναντι στη συγκέντρωση εξουσίας. Η ίδια λογική που περιορίζει το κράτος στο εσωτερικό, βλέπει με δυσπιστία και τους διεθνείς οργανισμούς όταν αυτονομούνται από τα έθνη που τους δημιούργησαν. Για αυτή τη σχολή σκέψης, η εθνική κυριαρχία δεν είναι ξεπερασμένη. Είναι η εγγύηση ότι η εξουσία λογοδοτεί σε πραγματικούς ανθρώπους, σε θεσμούς, σε δημοκρατία.
Αυτό δεν σημαίνει απόρριψη των συμμαχιών. Το ΝΑΤΟ είναι ίσως το καλύτερο παράδειγμα του ακριβώς αντίθετου. Δεν αποτελεί μια υπερεθνική κυβέρνηση που υποκαθιστά τα κράτη μέλη της. Είναι μια συμμαχία κυρίαρχων κρατών που αποφασίζουν να υπερασπιστούν από κοινού συγκεκριμένα συμφέροντα ασφαλείας. Γι’ αυτό και η ίδια αμερικανική κυβέρνηση που αντιμετωπίζει με δυσπιστία την εκχώρηση εθνικής εξουσίας μπορεί ταυτόχρονα να απαιτεί ένα ισχυρότερο ΝΑΤΟ. Δεν υπάρχει αντίφαση. Υπάρχει μια διαφορετική αντίληψη για το τι πρέπει να είναι η διεθνής συνεργασία.
Εδώ ακριβώς τα λόγια του Ρούμπιο για την Ελλάδα αποκτούν βαρύτητα. Μας χαρακτήρισε "πηγή σταθερότητας" και πρότυπο συμμάχου. Αυτά δεν είναι τυπικές φιλοφρονήσεις. Είναι η αναγνώριση ότι η Ελλάδα, στα μάτια της Ουάσιγκτον, δεν είναι μόνο ιστορικό σύμβολο αλλά και σύγχρονη δύναμη για τη Δύση.
Για χρόνια αναρωτιόμασταν αν οι Ηνωμένες Πολιτείες καταλαβαίνουν τις ελληνικές θέσεις. Ίσως, ήρθε η ώρα να ρωτήσουμε αν εμείς καταλαβαίνουμε τι εννοούν οι Αμερικανοί όταν μιλούν για έθνος, κυριαρχία και συμμαχίες. Η ομιλία του Μάρκο Ρούμπιο στην Πνύκα είναι μια εξαιρετική αφορμή.
Add comment
Comments