Το "Ελληνικό" δεν είναι απλά ένα οικιστικό project αξιοποίησης μιας παρατημένες δημόσιας περιουσίας. Για την αριστερά, είναι ένα σύμβολο "ταξικής πάλης".
Το αν έχει έναν ουρανοξύστη, είναι απλά η αφορμή να ξετυλίγεται και ένα λαϊκίστικο αφήγημα αντιαισθητικής παρέμβασης στον περιβάλλοντα χώρο. Για τον οποίο έδινε αγώνες να μην γκρεμιστεί το ερείπιο του πύργου ελέγχου, γιατί ήταν "διατηρητέο μνημείο υπό την προστασία του αρχαιολογικού συμβουλίου".
Το πρόβλημα είναι ότι οι κατοικίες που αναπτύσσονται χτίζονται για εύπορους, θα αγοραστούν από εύπορους, θα κατοικηθούν από εύπορους.
Είναι το Μιραμάρ της δικής μας πρωτεύουσας.
Τι είναι αυτό το Μιραμάρ;
Στην κουβανική πρωτεύουσα, Αβάνα, το Μιραμάρ εξακολουθεί να υπενθυμίζει καθημερινά ότι ακόμη και οι πιο ριζοσπαστικές επαναστάσεις δυσκολεύονται να σβήσουν τα ίχνη της ιστορίας.
Πίσω από τα συνθήματα περί ισότητας και λαϊκής εξουσίας, η συνοικία που δημιουργήθηκε για να στεγάσει τους πλούσιους της Κούβας παραμένει μέχρι σήμερα το πιο προνομιακό κομμάτι της χώρας.
Η γειτονιά των εκατομμυριούχων
Το Μιραμάρ άρχισε να αναπτύσσεται στις αρχές του 20ού αιώνα, όταν η Κούβα βρισκόταν υπό την έντονη οικονομική και πολιτική επιρροή των Ηνωμένων Πολιτειών.
Εκεί εγκαταστάθηκαν οι μεγιστάνες της ζάχαρης, τραπεζίτες, βιομήχανοι, πολιτικοί παράγοντες και γενικα πολύ εύπορες οικογένειες.
Οι φαρδιές λεωφόροι, οι δενδροφυτευμένοι δρόμοι και οι πολυτελείς επαύλεις σχεδιάστηκαν στα πρότυπα των αμερικανικών προαστίων της Φλόριντα και της Καλιφόρνιας.
Η περίφημη Quinta Avenida (5η Λεωφόρος) εξελίχθηκε γρήγορα σε σύμβολο κοινωνικού κύρους. Όποιος είχε σπίτι εκεί, ανήκε αναμφίβολα στην κορυφή της κουβανικής κοινωνίας.
Η Επανάσταση που κατέλαβε τα σπίτια αλλά όχι το κύρος
Όταν ο Fidel Castro μπήκε θριαμβευτικά στην Αβάνα το 1959, οι περισσότερες από τις εύπορες οικογένειες εγκατέλειψαν τη χώρα.
Οι επαύλεις του Μιραμάρ δημεύθηκαν από το νέο καθεστώς.
Η νέα σοσιαλιστική εξουσία υποσχόταν την κατάργηση των ταξικών προνομίων. Ωστόσο, πολύ γρήγορα προέκυψε μια ειρωνεία που θα ακολουθούσε την Κουβανική Επανάσταση για δεκαετίες.
Τα πολυτελή σπίτια δεν εξαφανίστηκαν.
Απλώς άλλαξαν ιδιοκτήτες.
Διαβάστε ακόμα: Τα νέα κόμματα του Γαλατικού μας χωριού
Στις βίλες εγκαταστάθηκαν υπουργοί, ανώτατοι κρατικοί αξιωματούχοι, στρατιωτικοί διοικητές, υπηρεσίες του κράτους και ξένες πρεσβείες.
Η παλιά αστική τάξη αντικαταστάθηκε από τη νέα κομματική αριστοκρατία.
Το σοσιαλιστικό Ελληνικό της Αβάνας
Σήμερα, το Μιραμάρ αποτελεί ίσως το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα της αντίφασης που χαρακτηρίζει το κουβανικό σύστημα.
Τυπικά, η Κούβα παραμένει μια σοσιαλιστική χώρα.
Στην πράξη όμως, το Μιραμάρ θυμίζει ότι ακόμη και στα πιο αυστηρά καθεστώτα δημιουργούνται νέες ελίτ.
Οι καλύτερες κατοικίες, οι πρεσβείες, τα διεθνή σχολεία, τα ξενοδοχεία υψηλών προδιαγραφών και οι περιοχές με τις καλύτερες υποδομές συγκεντρώνονται εκεί.
Δεν είναι τυχαίο ότι πολλοί ξένοι διπλωμάτες αποκαλούν ανεπίσημα το Μιραμάρ "τη χώρα μέσα στη χώρα".
Η γεωπολιτική βιτρίνα της Κούβας
Κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου, η συνοικία απέκτησε ακόμη μεγαλύτερη σημασία.
Οι περισσότερες ξένες πρεσβείες μεταφέρθηκαν εκεί, μετατρέποντας το Μιραμάρ σε διπλωματικό κέντρο της Καραϊβικής.
Η τεράστια πρεσβεία της Σοβιετικής Ένωσης - και αργότερα της Ρωσίας - έγινε ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα κτίρια της περιοχής, υπενθυμίζοντας τον στρατηγικό δεσμό της Αβάνας με τη Μόσχα.
Ακόμη και σήμερα, η παρουσία διπλωματών, ξένων επιχειρηματιών και διεθνών οργανισμών προσδίδει στο Μιραμάρ μια αίσθηση που δύσκολα συναντά κανείς στην υπόλοιπη Κούβα.
Η μεγάλη ειρωνεία της κουβανικής ιστορίας
Η ιστορία του Μιραμάρ αποκαλύπτει κάτι βαθύτερο από μια απλή πολεοδομική εξέλιξη.
Αποδεικνύει ότι οι επαναστάσεις μπορούν να ανατρέψουν κυβερνήσεις, να αλλάξουν σημαίες και να κατασχέσουν περιουσίες.
Δυσκολεύονται όμως να καταργήσουν την ανθρώπινη τάση για δημιουργία προνομίων και κοινωνικών ιεραρχιών.
Εκεί όπου κάποτε ζούσαν οι επιχειρηματίες της ζάχαρης, σήμερα κατοικούν κρατικά στελέχη, διπλωμάτες και όσοι διαθέτουν πρόσβαση στην εξουσία ή στο ξένο συνάλλαγμα.
Το Miramar δεν είναι απλώς ένα προάστιο της Αβάνας.
Είναι ένα ζωντανό μνημείο της μεγαλύτερης αντίφασης της σύγχρονης Κούβας: μιας επανάστασης που πολέμησε τις ελίτ, αλλά τελικά δημιούργησε τις δικές της.
Το πρόβλημα της Ελληνικής αριστεράς δεν είναι ότι δημιουργούνται στο Ελληνικό ακριβές βίλες.
Το πρόβλημα είναι ότι δεν θα μένουν εκεί τα κομματικά της στελέχη.
Add comment
Comments