Οι εύκολες απαντήσεις δεν θα λύσουν τα προβλήματα, θα πολλαπλασιάσουν την οργή

Published on July 30, 2026 at 11:35 AM

Ζούμε σε μια χώρα όπου τα εισοδήματα δεν επαρκούν για μεγάλο ποσοστό του πληθυσμού. Είναι η χώρα που χρεοκόπησε, που άρχισε να στέκεται κάπως στα πόδια της από το 2020 και μετά, που όμως αντιμετώπισε 2 περιφερειακούς πολέμους με τεράστιες επιπτώσεις στις τιμές της ενέργειας άρα και όλων σχεδόν των αγαθών.

 Η χώρα που μόλις πήγε να σηκώσει λίγο παραπάνω κεφάλι, της "έκατσε" και μια πανδημία.

Αποτέλεσμα: Βρισκόμαστε μακριά ακόμα από την επίτευξη των μεγεθών που απολαμβάναμε 17 χρόνια πριν. Πριν συγκρουστούμε με τα βράχια της πραγματικότητας.

Το πρόβλημα της χώρας δεν είναι πρόβλημα αριθμητή, είναι πρόβλημα παρανομαστή. Δεν χρωστάμε ιλιγγιώδη ποσά (για τα διεθνή δεδομένα), ο παρανομαστής μας (ΑΕΠ) είναι ακόμα χαμηλός.

Ο μέσος συνταξιούχος δεν λαμβάνει καμιά υπέρογκη σύνταξη. Το κόστος των συντάξεων στην Ελλάδα βρίσκεται στο 14% ως προς το ΑΕΠ, όταν ο μέσος όρος των χωρών του ΟΟΣΑ είναι στο 7,8%. Σχεδόν διπλάσιο ποσοστό. Ο παρανομαστής κάνει υπερβολικό (και ασήκωτο) το ποσοστό, όχι οι συντάξεις που δίνονται.

Οι δαπάνες για την υγεία (5,4% του ΑΕΠ), είναι μόλις μια μονάδα κάτω από την Ιταλία, ο παρανομαστής όμως είναι διαφορετικός.

Είναι προφανές ότι η λύση στο πρόβλημα βρίσκεται στον παρανομαστή. Πρέπει να παράξουμε ΑΕΠ. Αν δεν παραχθεί ΑΕΠ, δεν πρόκειται να αυξηθούν τα εισοδήματα.

Η όλη συζήτηση λοιπόν θα έπρεπε να περιστρέφεται αποκλειστικά σχεδόν γύρω από το ζητούμενο της ανάπτυξης. Να μην συζητάμε ουσία τίποτα άλλο. Όλα τα άλλα θα ακολουθήσουν.

Τι μεταρρυθμίσεις πρέπει να γίνουν, ποιες αγορές να ανοίξουν, ποιοι εταιρικοί φόροι να μειωθούν, πως η “μικρομικρή” επιχειρηματικότητά μας, θα μπορέσει μέσω ένωσης δυνάμεων να ανέβει σκαλοπάτι μεγέθους.

Το συζητάμε; Όχι. Συζητάμε τι νέους φόρους θα βάλουμε για να χρηματοδοτήσουν δωρεάν εισιτήρια στο μετρό. Γιατί εθελοτυφλούμε;

Διαβάστε ακόμα:    Οι παραλίες του ταξικού φθόνου


Εθελοτυφλούμε γιατί η κοινωνία μας ζητά επί της ουσίας να εθελοτυφλούμε. Οι κοινωνίες όταν αντιμετωπίζουν πιεστικά προβλήματα, επιζητούν εύκολες και γρήγορες λύσεις. Και κυρίως κατανοητές. Μια συζήτηση για μεταρρυθμίσεις και αναμόρφωση των φορολογικών συντελεστών ελάχιστα κατανοητή γίνεται στη μεγάλη πλειοψηφία. Και κυρίως δεν προσφέρει άμεσες "λύσεις".

Ο στόχος της μεγέθυνσης της οικονομίας είναι μεν πρόδηλος, όμως είναι και μεσομακροπρόθεσμος και αμφίβολος. Για όποιον δυσκολεύεται να πληρώσει το ενοίκιό του ακούγεται σαν "ζήσε Μάη μου να φας τριφύλλι". Ο εκμισθωτής θέλει το ενοίκιο χθες, δεν περιμένει τις μεταρρυθμίσεις που θα αυξήσουν τον ΑΕΠ.

Έτσι, ιδού πεδίον δόξης λαμπρόν για όσους έχουν στο δισάκι τους εύκολες λύσεις. Τις πουλάνε βερεσέ και με έκπτωση. Θα θυμάστε προφανώς τον Βελόπουλο που από τηλεοράσεως μοίραζε συντάξεις €3 χιλ σε όλους.

Για να γίνουν πιστευτές όμως οι εύκολες λύσεις, πρέπει να έχουν και ένα "λογικοφανές" για το μέσο μυαλό αφήγημα. Η εύκολη λύση, ακόμα και για τον πλέον αφελή συμπατριώτη μας προϋποθέτει την ύπαρξη χρημάτων. Έχει όμως κουραστεί να του λένε πως τα χρήματα δεν είναι αρκετά.

Η εύκολη λύση τον πείθει πως το κοροϊδεύουν. Λεφτά υπάρχουν. Παλιό, διαχρονικό, πάντα επίκαιρο. Απλά, έχουμε κυβέρνηση διεφθαρμένων και τα κλέβουν. Αν έρθουν στην εξουσία οι έντιμοι και οι αμόλυντοι, θα πάψουν οι κλοπές και το χιλιάρικο του μισθού σου θα γίνει με τη μία διχίλαρο, μην σου πω πως θα καθαρίζεις και €3 χιλ από τον πρώτο χρόνο.

Δηλαδή δεν υπάρχει διαφθορά; Ο Φρίνταμ είχε πει ότι το κράτος και οι φόροι είναι ο τρόπος ο ΑΑ να αποφασίσει πόσα θα πάρει από τον ΒΒ για να τα δώσει στον ΓΓ, κρατώντας προφανώς και ένα ποσοστό "για τον κόπο του". 

Όποιοι αυτό δεν το καταλαβαίνουν, πάντα θα εκπλήσσονται βλέποντας ριζοσπάστες αριστερούς ηγέτες να κάνουν διακοπές σε θαλαμηγούς με Cohiba, και τον Γ.Γ. του Κομμουνιστικού κόμματος να θέλει για τις μετακινήσεις του Audi Q5 SUV.

Διαφθορά υπήρχε, υπάρχει και θα υπάρχει, όμως δεν είναι ποτέ το μέγεθός της τέτοιο που να επηρεάζει τα οικονομικά ενός τόπου. Αν είχε τέτοια μεγέθη, θα είχαμε και ένα κάρο Έλληνες πολιτικούς στη λίστα Forbes με τους πιο πλούσιους του πλανήτη.

Όσο αφελής και για αφελείς και αν ακούγεται αυτή η εύκολη λύση, είναι θελκτική γιατί είναι ευκόλως κατανοητή, "ευκόλως" και βραχυπρόθεσμα εφαρμόσιμη και δίνει και άμεση προοπτική. Αντί να περιμένουμε να αυξηθεί το ΑΕΠ σε κάμποσα τέρμινα, διώχνουμε τους "κλέφτες" και την περνάμε μπέϊκα.

Το χειρότερο που μπορεί να μας τύχει είναι οι πολίτες να επιλέξουν ψευταράκους που τάζουν λαγούς με πετραχήλια; Όχι δεν είναι αυτό το χειρότερο.

Όταν κάποιος αισθάνεται απογοήτευση, και ξαφνικά του δίνεις προοπτική, ανακτά ελπίδες. Η άμεση διάψευση της προοπτικής αυτής μετά τις εκλογές, πολλαπλασιάζει την απογοήτευση.

Μετά την εκλογή ΣΥΡΙΖΑ το 2015 και το γελοίο δημοψήφισμα, στις εκλογές του Σεπτεμβρίου που επακολούθησαν είχαμε αποχή ρεκόρ. Από τότε, τα ποσοστά της αποχής διατηρούνται σε υψηλότατα επίπεδα. Το συμπέρασμα "όλοι ίδιοι είναι - όλοι τα ίδια κάνουν" είναι θρυαλλίδα στα θεμέλια μιας δημοκρατικής πολιτείας.

Οι συνεχείς απογοητεύσεις κάποια στιγμή παύουν να εκφράζονται δια της αποχής και βρίσκουν τρόπους έκφρασης δια της οργής.

Και η οργή είναι κακός σύμβουλος. Δημιουργεί αναμπουμπούλες.

Και οι λύκοι στην αναμπουμπούλα χαίρονται.

 

Μ.Κ.

Add comment

Comments

There are no comments yet.