Δύο γράμματα, δύο υπολογιστές και ένα πείραμα που άλλαξε την ιστορία της ανθρωπότητας. Στις 29 Οκτωβρίου 1969, ένα μήνυμα από το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στο Λος Άντζελες προς το Stanford Research Institute αποτέλεσε την απαρχή της δικτύωσης που εξελίχθηκε στο σημερινό Internet.

Από την Αργώ | Συντακτική ομάδα Greece2Day
Στις 29 Οκτωβρίου 1969, στις 10:30 το βράδυ, ένας φοιτητής στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στο Λος Άντζελες (UCLA) επιχείρησε να στείλει ένα μήνυμα σε έναν υπολογιστή εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά, στο Stanford Research Institute (SRI), στη βόρεια Καλιφόρνια. Ο φοιτητής ονομαζόταν Charley Kline και εργαζόταν υπό την καθοδήγηση του καθηγητή Leonard Kleinrock, ενός από τους πρωτοπόρους της θεωρίας δικτύων υπολογιστών. Σκοπός του πειράματος ήταν να συνδεθεί εξ αποστάσεως με τον υπολογιστή του SRI, πληκτρολογώντας τη λέξη LOGIN.
Όμως, η πρώτη απόπειρα δεν εξελίχθηκε όπως είχε σχεδιαστεί. Ο Kline πληκτρολόγησε το γράμμα L. Στην άλλη άκρη της σύνδεσης επιβεβαίωσαν τηλεφωνικά ότι το είχαν λάβει. Στη συνέχεια πληκτρολόγησε το O. Και αυτό έφτασε στον προορισμό του. Όταν όμως επιχειρήθηκε η αποστολή του τρίτου γράμματος, το σύστημα κατέρρευσε. Το πρώτο μήνυμα που μεταδόθηκε μέσω του ARPANET ήταν επομένως μόλις δύο γράμματα: LO
29 Οκτωβρίου 1969 - Το πρώτο μήνυμα του ARPANET
Λίγο αργότερα, το τεχνικό πρόβλημα διορθώθηκε και η σύνδεση ολοκληρώθηκε επιτυχώς. Η ιστορική σημασία του γεγονότος δεν βρισκόταν στο περιεχόμενο του μηνύματος, αλλά στο ότι δύο απομακρυσμένοι υπολογιστές είχαν αρχίσει να επικοινωνούν μέσω ενός νέου δικτύου μεταγωγής πακέτων.
Η εποχή της δικτύωσης υπολογιστών είχε ξεκινήσει.
Τι ήταν το ARPANET;
Το ARPANET, από τα αρχικά του Advanced Research Projects Agency Network, ήταν ένα πειραματικό δίκτυο υπολογιστών που αναπτύχθηκε με χρηματοδότηση της ARPA, ερευνητικής υπηρεσίας του αμερικανικού Υπουργείου Άμυνας, η οποία αργότερα ονομάστηκε DARPA. Στόχος ήταν να μπορούν διαφορετικά πανεπιστήμια και ερευνητικά κέντρα να επικοινωνούν και να μοιράζονται υπολογιστικούς πόρους, ακόμη και όταν χρησιμοποιούσαν διαφορετικά συστήματα. Στα τέλη της δεκαετίας του 1960, οι υπολογιστές ήταν μεγάλοι, εξαιρετικά ακριβοί και συχνά ασύμβατοι μεταξύ τους. Ένας ερευνητής που χρειαζόταν πρόσβαση σε έναν ισχυρό υπολογιστή άλλου πανεπιστημίου δεν μπορούσε απλώς να συνδεθεί μαζί του όπως κάνουμε σήμερα.
Το ARPANET φιλοδοξούσε να αλλάξει ακριβώς αυτό. Η βασική του καινοτομία ήταν ότι δεν απαιτούσε ένα ενιαίο κεντρικό υπολογιστικό σύστημα για να πραγματοποιείται η επικοινωνία. Αντίθετα, διαφορετικοί υπολογιστές μπορούσαν να συνδεθούν σε ένα κοινό δίκτυο. Η τεχνολογία αυτή άνοιξε τον δρόμο για την ανάπτυξη κατανεμημένων δικτύων μεγάλης κλίμακας.
Η επαναστατική ιδέα της μεταγωγής πακέτων
Για να κατανοήσουμε τη σημασία του ARPANET, πρέπει να δούμε πώς λειτουργούσαν οι τηλεπικοινωνίες εκείνη την εποχή. Τα παραδοσιακά τηλεφωνικά δίκτυα βασίζονταν κυρίως στη μεταγωγή κυκλώματος (circuit switching). Όταν πραγματοποιούνταν μια τηλεφωνική κλήση, δεσμευόταν μια συγκεκριμένη διαδρομή επικοινωνίας για όσο διαρκούσε η συνομιλία. Αυτή η μέθοδος ήταν κατάλληλη για φωνητική επικοινωνία, αλλά όχι ιδιαίτερα αποδοτική για την ανταλλαγή δεδομένων μεταξύ υπολογιστών. Η μεταγωγή πακέτων (packet switching) εισήγαγε μια διαφορετική λογική. Αντί να μεταδίδεται ένα μήνυμα ως μία ενιαία συνεχής ροή μέσω αποκλειστικής σύνδεσης, τα δεδομένα μπορούσαν να χωρίζονται σε μικρότερες μονάδες, τα λεγόμενα πακέτα.
Τα πακέτα προωθούνται μέσω του δικτύου και επανασυντίθενται στον προορισμό τους. Η προσέγγιση αυτή επιτρέπει σε πολλούς χρήστες να μοιράζονται αποτελεσματικότερα τις ίδιες τηλεπικοινωνιακές υποδομές. Η θεωρητική ανάπτυξη της τεχνολογίας συνδέεται με επιστήμονες όπως ο Paul Baran, ο Donald Davies και ο Leonard Kleinrock, οι οποίοι συνέβαλαν από διαφορετικές κατευθύνσεις στη διαμόρφωση των δικτύων μεταγωγής πακέτων.
Αυτή η αρχιτεκτονική αποτέλεσε έναν από τους θεμελιώδεις πυλώνες του σύγχρονου Διαδικτύου.
Οι τέσσερις πρώτοι κόμβοι του ARPANET
Μέχρι το τέλος του 1969, το πειραματικό δίκτυο είχε αποκτήσει τέσσερις κόμβους:
Από αυτούς τους τέσσερις κόμβους αναπτύχθηκε σταδιακά ένα δίκτυο δικτύων, με κοινά πρωτόκολλα επικοινωνίας.
Από το ARPANET στο σύγχρονο Internet
Η εξέλιξη δεν πραγματοποιήθηκε μέσα σε μία νύχτα. Χρειάστηκαν περισσότερες από δύο δεκαετίες τεχνολογικής ανάπτυξης.
Εδώ χρειάζεται μια σημαντική διάκριση: το Internet δεν είναι το ίδιο πράγμα με τον World Wide Web. Το Internet είναι η υποδομή που διασυνδέει δίκτυα υπολογιστών. Ο Παγκόσμιος Ιστός είναι μία από τις υπηρεσίες που λειτουργούν πάνω σε αυτήν την υποδομή, όπως είναι και το ηλεκτρονικό ταχυδρομείο.
Από ένα δημόσιο ερευνητικό πρόγραμμα σε μια παγκόσμια οικονομία
Η ιστορία του ARPANET έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον και από οικονομική άποψη. Το αρχικό δίκτυο δεν δημιουργήθηκε από μια επιχείρηση που επιδίωκε να διαθέσει ένα προϊόν σε καταναλωτές. Αναπτύχθηκε με δημόσια ερευνητική χρηματοδότηση, με τη συμμετοχή πανεπιστημίων και ιδιωτικών τεχνολογικών εταιρειών. Η μεταγενέστερη εξάπλωση του Internet βασίστηκε σε έναν συνδυασμό δημόσιας έρευνας, ανοικτών τεχνικών προτύπων, ιδιωτικών επενδύσεων και επιχειρηματικής καινοτομίας.
Η οικονομική του επίδραση υπήρξε πολυδιάστατη. Πρώτον, μείωσε το κόστος επικοινωνίας και συναλλαγών. Η ανταλλαγή πληροφοριών, η αναζήτηση προμηθευτών και η συνεργασία μεταξύ γεωγραφικά απομακρυσμένων επιχειρήσεων έγιναν ευκολότερες. Δεύτερον, δημιούργησε νέες αγορές. Το ηλεκτρονικό εμπόριο, οι μηχανές αναζήτησης, οι ψηφιακές πληρωμές, το cloud computing και οι διαδικτυακές πλατφόρμες αναπτύχθηκαν πάνω στις δυνατότητες της δικτύωσης. Τρίτον, δημιούργησε ισχυρές επιδράσεις δικτύου. Όσο περισσότεροι χρήστες και οργανισμοί συνδέονται σε ένα κοινό σύστημα επικοινωνίας, τόσο μεγαλύτερη μπορεί να γίνεται η χρησιμότητά του. Τέταρτον, άλλαξε τη δομή του ανταγωνισμού. Μικρές επιχειρήσεις απέκτησαν πρόσβαση σε διεθνείς αγορές, ενώ παράλληλα εμφανίστηκαν νέες μορφές συγκέντρωσης οικονομικής ισχύος γύρω από μεγάλες ψηφιακές πλατφόρμες.
Το αποτέλεσμα ήταν μια τεχνολογία που δεν περιορίστηκε σε έναν κλάδο, αλλά επηρέασε σχεδόν ολόκληρη την παραγωγική δραστηριότητα.
Ήταν το ARPANET στρατιωτικό πρόγραμμα;
Η σύνδεση του ARPANET με το αμερικανικό Υπουργείο Άμυνας έχει οδηγήσει σε μια διαδεδομένη ιστορική παρανόηση: ότι το Διαδίκτυο δημιουργήθηκε αποκλειστικά για να επιβιώνει από έναν πυρηνικό πόλεμο. Η πραγματικότητα είναι πιο σύνθετη. Οι έρευνες για ανθεκτικά κατανεμημένα δίκτυα, ιδιαίτερα εκείνες του Paul Baran, συνδέονταν πράγματι με προβληματισμούς της εποχής του Ψυχρού Πολέμου. Ωστόσο, βασικός άμεσος στόχος του ARPANET ήταν η διασύνδεση ερευνητικών υπολογιστικών συστημάτων και η κοινή αξιοποίηση των ακριβών υπολογιστικών πόρων τους.
Επομένως, το ARPANET δεν πρέπει να συγχέεται με ένα ολοκληρωμένο στρατιωτικό δίκτυο πυρηνικής επιβίωσης. Ήταν κυρίως ένα πειραματικό δίκτυο έρευνας, που χρηματοδοτήθηκε από αμυντικό οργανισμό.
Από το «LO» στην εποχή της τεχνητής νοημοσύνης
Πενήντα επτά χρόνια μετά την πρώτη μετάδοση, η σημασία της δικτύωσης είναι ακόμη μεγαλύτερη. Η τεχνητή νοημοσύνη, τα μεγάλα κέντρα δεδομένων, οι ψηφιακές χρηματοοικονομικές υπηρεσίες και οι παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού στηρίζονται σε υποδομές επικοινωνίας που εξελίχθηκαν από εκείνες τις πρώτες τεχνολογίες. Η διαφορά είναι ότι το σημερινό Internet δεν συνδέει απλώς ανθρώπους και υπολογιστές. Συνδέει αγορές, μηχανές, παραγωγικά συστήματα και εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης.
Αυτό δημιουργεί νέες δυνατότητες, αλλά και νέες εξαρτήσεις: από την κυβερνοασφάλεια και την ανθεκτικότητα των δικτύων έως την προστασία των προσωπικών δεδομένων και τη συγκέντρωση της ψηφιακής ισχύος.
Το ιστορικό δίδαγμα
Η ιστορία του ARPANET αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα μιας τεχνολογίας της οποίας η πραγματική οικονομική και κοινωνική σημασία ξεπέρασε κατά πολύ τους αρχικούς στόχους των δημιουργών της. Ένα πείραμα επικοινωνίας μεταξύ δύο πανεπιστημιακών υπολογιστών εξελίχθηκε, μέσα από διαδοχικές καινοτομίες, σε μια από τις σημαντικότερες υποδομές της σύγχρονης οικονομίας.
Στις 29 Οκτωβρίου 1969, το σύστημα κατέρρευσε πριν ολοκληρωθεί η λέξη LOGIN. Όμως τα δύο γράμματα που πρόλαβαν να μεταδοθούν ήταν αρκετά για να σηματοδοτήσουν την αρχή μιας νέας τεχνολογικής εποχής. Το πρώτο μήνυμα του Διαδικτύου δεν ήταν μια μεγάλη διακήρυξη. Ήταν ένα μικρό τεχνικό σφάλμα στην αρχή μιας τεράστιας επιτυχίας.

Add comment
Comments