Οι πολίτες αξιώνουν από τους πολιτκούς να μιλάνε "τη γλώσσα της αλήθειας". Οι πολιτικοί - πολύ συχνά - κατφεύγουν σε καλωπισμένα ψέματα. Αυτό είναι ιδιαιτέρως βολικό για τους πολιτικούς, κυρίως όμως για τους πολίτες.
Από τον Κέλσο | Συντακτική ομάδα Greece2Day
Ο Μάρκο Ρούμπιο μας επισκέφτηκε εχθές και επί τη ευκαιρία, έκανε χρήση ενός απόλυτα συμβολικού τοπόσημου για να τοποθετηθεί ιδεολογικά. Εξέφρασε μια πλατφόρμα ιδεών που χαρακτηρίζει τον ίδιον και ως ένα βαθμό - μεγάλο ή μικρότερο - τη χώρα που εκπροσωπεί και τη διοίκησή της. Το τερπνόν, για τον ίδιο, μετά του ωφελίμου. Το ίδιο ισχύει και για την Ελληνική πλευρά. Αυτό συνιστά την ευθεία γραμμή που καθορίζει τις διεθνείς σχέσεις. Το δούναι και το λαβείν. Το μόνο που κρίνεται είναι το μέγεθος του δούναι συγκριτικά με το λαβείν.
Ο Ρούμπιο μίλησε τη δύσκολη γλώσσα της αλήθειας. Γιατί δύσκολη τελικά; Γιατί όταν καλείσαι να μιλήσεις κάνοντας χρήση αυτής της γλώσσας, βρίσκεσαι ενώπιων ενός πολλαπλού διλήμματος. Ποια αλήθεια θα προβάλεις; Βλέπετε, το ψέμα, είναι μονοσήμαντο. Κάποιος το εφευρίσκει φροντίζοντας να είναι αρεστό και δεν έχει διλήμματα. Γι΄ αυτό είναι βολικό και για τους πολίτες. Δεν τους μπερδεύει.
Η αλήθεια αντιθέτως δεν παρέχει το πλεονέκτημα της μοναδικότητας. Υπάρχουν πολλές "αλήθειες" που συχνά βρίσκονται και σε πλήρη αντιδιαστολή κι αντίφαση μεταξύ τους. Αν κάποιος σας πει ότι η αλήθεια είναι "μία", είτε απατεώνας είναι, είτε παπάς. Αν και δεν υφίστανται και πολλές διαφορές μεταξύ των δύο ιδιοτήτων. Ποια να διαλέξεις λοιπόν να πεις; Όποια και να διαλέξεις "τη γλώσσα της αλήθειας λέγεις". Μόνο που μπορεί να λες τα εντελώς διαφορετικά πράγματα.
Πάρτε παράδειγμα το μεταναστευτικό. Αν κάποιος πει ότι οι πολιτισμένες κοινωνίες οφείλουν να συμπαραστέκονται και να λειτουργούν ως Ξένιοι Δίες στους κατατρεγμένους, πεινασμένους και αδικημένους αυτής της γης, λέει ψέματα; Την αλήθεια λέει και δεν απαιτείται να εμφιλοχωρεί στα μέσα σου πληθώρα ευγενών συναισθημάτων για να το παραδεχθείς. Αν ένας άλλος όμως πει ότι η αθρόα μετακίνηση ετερογενών πληθυσμών προς μια οργανωμένη και εν πολλοίς ομοιογενής κοινωνία, διασαλεύει την ενότητα, την ασφάλεια, την πολιτισμική συνοχή και την ίδια την ταυτότητα αυτής της κοινωνίας, ψεύδεται; Όχι την αλήθεια και αυτός λέγει, και αυτό έχει αποδειχθεί πολλαπλώς. Μόνο που η μία αλήθεια, στη σημερινή συγκυρία, συγκρούεται με την άλλη αλήθεια.
Το θέμα αυτό έχει απασχολήσει την Αρχαιοελληνική γραμματεία. Ο Αισχύλος έδωσε μια ξεκάθαρη και πέραν αμφισβήτησης απάντηση στην τραγωδία του "Ικέτιδες". Είναι αλήθεια; Αλήθεια είναι. Οι Ικέτιδες όμως, οι κόρες του Δαναού, γνωστές και ως Δαναΐδες, ήσαν 50. Αν ήταν 50.000, ο Αισχύλος θα έδινε την ίδια ξεκάθαρη απάντηση; Μάλλον όχι. Και αυτό είναι αλήθεια. Μήπως τελικά το μέγεθος είναι αυτό που καθορίζει τη συγκυριακή ισχύ της κάθε αλήθειας;
Η Δύση - λέγεται - πως κυριαρχείται από ένα ενοχικό σύνδρομο. Γιατί βρε παιδιά; Γιατί σε σημαντικό βαθμό στήριξε τον πλούτο της, την ανάπτυξή της και την ευημερία της πάνω στην εκμετάλλευση άλλων κρατών και άλλων ανθρώπων που γνώρισαν απάνθρωπη μεταχείριση. Είναι αλήθεια; Είναι. Όμως η Δύση, όταν κατάφερε να ενωθεί εκ νέου με τις αρχέγονες ρίζες της, με τον πατρογονικό της αρχαιοελληνικό πολιτισμό, δημιούργησε τις βάσεις της πιο ελεύθερης, σύγχρονης, τεχνολογικά εξελιγμένης, οικονομικά ευημερούσας και δημοκρατικά λειτουργούσας κοινωνίας που γνώρισε ποτέ το ανθρώπινο είδος. Και αυτό το κοινωνικό πρότυπο δεν το κράτησε για τον εαυτό της, το μεταλαμπάδεψε σε όλη την οικουμένη, με αποτέλεσμα σήμερα η πλειοψηφία των πολιτών ανά το πλανήτη να βιώνουν ό,τι δεν βίωσαν όλες τις προηγούμενες χιλιετίες.
Αυτό δεν είναι αλήθεια; Και αυτό αλήθεια είναι. Άρα γιατί επιλέγουμε τη μία αλήθεια που μας φορτώνει με ενοχές και όχι την άλλη που θα φουσκώσει τα πανιά μας με ηθική ανωτερότητα; Δεν θα ερμηνεύσουμε τους λόγους. Ας μείνουμε επί του παρόντος στις 2 αλήθειες. Ποια επιλέγουμε; Είναι - όπως στην περίπτωση της μετανάστευσης - θέμα μεγέθους; Να μετρήσουμε τι προσφέραμε και πόσο ταλαιπωρήσαμε και να βγάλουμε το διάφορο; Εδώ το μέγεθος δεν παίζει ρόλο. Και κατά την ταπεινή μου άποψη, τα δώρα της Δύσης δεν είναι μόνο ανυπολόγιστα. Είναι και διαχρονικά. Η εκμετάλλευση κάποτε τελείωσε ή θεαματικά αμβλύνθηκε, η προσφορά του δυτικού πνεύματος δεν στερεύει.
Εδώ ο Ρούμπιο - για να επιστρέψουμε επιτέλους στην αφορμή του άρθρου μας - μάς δίνει μια απάντηση. Διαλέγουμε αυτό που είναι συμβατό με τη συγκυρία. Είμαστε μπροστά σε έναν πόλεμο με οικονομικές προς το παρόν διαστάσεις. Ως δύση, συνολικά, θα εισέλθουμε με ενοχικά σύνδρομα και γονυκλισίες ζητώντας συγνώμες μέχρι να ρίξει μαύρο χιόνι; Ή θα βαδίσουμε με αυτοπεποίθηση, κληρονόμοι μιας ασύγκριτης πολιτισμικής παράδοσης που ξεκίνησε από μακριά, από εκεί την Πνύκα και καλό θα ήταν να φροντίσουμε να συνεχίσει ακόμα μακρύτερα;
Συμφωνεί κανείς ή διαφωνεί με τον όποιον Ρούμπιο, η αλήθεια που επέλεξε είναι βολική. Γιατί αυτό τελικά κάνουμε. Διαλέγουμε αλήθειες που διασφαλίζουν τη διαδρομή μας στον χρόνο.
Add comment
Comments