Η προεδρική κούρσα στη Γαλλία αρχίζει να αποκτά χαρακτηριστικά μιας εκλογικής αναμέτρησης πολύ διαφορετικής από εκείνες του 2017 και του 2022. Χωρίς τον Emmanuel Macron, ο οποίος δεν μπορεί να διεκδικήσει τρίτη συνεχόμενη θητεία, το πολιτικό σύστημα αναζητεί τον διάδοχό του - και μία νέα δημοσκόπηση δείχνει ότι η Marine Le Pen ξεκινά από εξαιρετικά ισχυρή θέση.
Από τον Δ.Α. | Συντακτική ομάδα Greece2Day
Η έρευνα της Toluna-Harris Interactive για το M6 και το RTL, που πραγματοποιήθηκε στις 18-19 Αυγούστου 2026 σε δείγμα 2.114 ατόμων, εξετάζει τρία πιθανά σενάρια δεύτερου γύρου. Και στα τρία, σύμφωνα με τα στοιχεία της εικόνας, η επικεφαλής του Rassemblement National επικρατεί. Η διαφορά όμως αλλάζει δραματικά ανάλογα με τον αντίπαλο:
- Marine Le Pen – Jean-Luc Mélenchon: 68%-32%
- Marine Le Pen – Édouard Philippe: 55%-45%
- Marine Le Pen – Gabriel Attal: 57%-43%
Η εικόνα είναι πολιτικά εντυπωσιακή: η Le Pen δεν εμφανίζεται πλέον απλώς ως υποψήφια που μπορεί να περάσει στον δεύτερο γύρο. Στα συγκεκριμένα υποθετικά ζευγάρια εμφανίζεται ως το φαβορί για να κερδίσει το Élysée.
Η γαλλική προεδρική αναμέτρηση έχει προγραμματιστεί για τις 18 Απριλίου 2027, με τον δεύτερο γύρο στις 2 Μαΐου.
68%-32%: Συντριβή του Mélenchon στον δεύτερο γύρο
Το πιο εντυπωσιακό εύρημα αφορά τον Jean-Luc Mélenchon. Σε ενδεχόμενο δεύτερο γύρο ανάμεσα στη Marine Le Pen και τον ηγέτη της La France Insoumise, η δημοσκόπηση δίνει: Le Pen 68% – Mélenchon 32%. Πρόκειται για διαφορά 36 ποσοστιαίων μονάδων. Το αποτέλεσμα φωτίζει μία από τις μεγαλύτερες αδυναμίες της στρατηγικής Mélenchon ενόψει του 2027: μπορεί να διαθέτει μια ισχυρή και ιδιαίτερα κινητοποιημένη εκλογική βάση, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι μπορεί να δημιουργήσει την πολύ ευρύτερη συμμαχία που απαιτείται για να κερδηθεί ένας προεδρικός δεύτερος γύρος.
Πρόσφατη ανάλυση της Le Monde καταλήγει ακριβώς σε αυτό το πρόβλημα. Η γαλλική Αριστερά είναι πλέον κατακερματισμένη και ένα σημαντικό μέρος των αριστερών ψηφοφόρων εμφανίζεται έντονα αρνητικό απέναντι στον Mélenchon και την LFI. Το παράδοξο είναι ότι ο Mélenchon εξακολουθεί να έχει σοβαρές πιθανότητες να αναδειχθεί στον ισχυρότερο υποψήφιο της Αριστεράς στον πρώτο γύρο. Αλλά άλλο η πρόκριση και άλλο η εκλογή.
Η μεγάλη παγίδα για την Αριστερά
Το 2022, η λογική της "χρήσιμης ψήφου" λειτούργησε υπέρ του Mélenchon: ένας ψηφοφόρος της Αριστεράς μπορούσε να τον ψηφίσει στον πρώτο γύρο με την ελπίδα ότι θα προκριθεί και ταυτόχρονα θα αποκλείσει την άκρα Δεξιά. Το 2027 η εξίσωση έχει αντιστραφεί.
Όπως επισημαίνει πρόσφατη ανάλυση της Le Monde, εάν ο Mélenchon περάσει στον δεύτερο γύρο, ο πιθανότερος αντίπαλός του είναι πλέον η ίδια η Le Pen. Έτσι, για έναν μετριοπαθή αριστερό ψηφοφόρο, η στρατηγική ψήφος υπέρ Mélenchon δεν σημαίνει απλώς "βάζω την Αριστερά στον δεύτερο γύρο". Σημαίνει ότι πρέπει να πιστεύει πως ο Mélenchon μπορεί πράγματι να νικήσει τη Le Pen.
Το 68%-32% της νέας δημοσκόπησης κάνει αυτό το επιχείρημα πολύ δυσκολότερο. Και εξηγεί γιατί η μάχη για την ηγεμονία στην Αριστερά γίνεται ολοένα εντονότερη.
Η είσοδος Glucksmann αλλάζει το παιχνίδι
Μόλις χθες, ο Raphaël Glucksmann ανακοίνωσε επίσημα την υποψηφιότητά του για τις προεδρικές εκλογές του 2027. Ο ευρωβουλευτής επιχειρεί να δημιουργήσει έναν φιλοευρωπαϊκό, σοσιαλδημοκρατικό πόλο που θα μπορεί να προσελκύσει τους μετριοπαθείς ψηφοφόρους της Αριστεράς οι οποίοι απορρίπτουν τον Mélenchon. Ο Glucksmann γνωρίζει ότι μόνος του δύσκολα μπορεί να φτάσει στον δεύτερο γύρο και επιδιώκει ευρύτερη συνεργασία με το Σοσιαλιστικό Κόμμα.
Έτσι διαμορφώνεται μία από τις κεντρικές μάχες του 2027: Ποιος μπορεί όχι απλώς να εκπροσωπήσει την Αριστερά, αλλά να νικήσει τη Le Pen;
Édouard Philippe: Ο πιο ανταγωνιστικός αντίπαλος
Η εικόνα αλλάζει αισθητά όταν απέναντι στη Le Pen βρίσκεται ο πρώην πρωθυπουργός Édouard Philippe. Εδώ η αναμέτρηση γίνεται: Le Pen 55% – Philippe 45%. Η διαφορά περιορίζεται στις 10 μονάδες. Ο Philippe εμφανίζεται έτσι, μεταξύ των τριών προσώπων που εξετάζει η συγκεκριμένη δημοσκόπηση, ως ο ισχυρότερος αντίπαλος της Le Pen.
Αυτό αποκτά ιδιαίτερη σημασία μετά την απόφαση του υπουργού Δικαιοσύνης Gérald Darmanin να μην είναι υποψήφιος και να υποστηρίξει τον Philippe για την προεδρία. Ο Darmanin δήλωσε ότι δεν θέλει να συμβάλει σε περαιτέρω κατακερματισμό και τάχθηκε ανοιχτά υπέρ του πρώην πρωθυπουργού. Ο Philippe προσπαθεί να οικοδομήσει μια πολιτική πρόταση με έμφαση στην τάξη, την ελευθερία και την οικονομική ανάκαμψη, διεκδικώντας ταυτόχρονα ψηφοφόρους της παραδοσιακής Κεντροδεξιάς και του μακρονικού Κέντρου.
Όμως ακόμη και ο Philippe χάνει
Εδώ βρίσκεται ίσως το σημαντικότερο στοιχείο της δημοσκόπησης. Δεν είναι τόσο ότι η Le Pen συντρίβει τον Mélenchon. Είναι ότι προηγείται καθαρά ακόμη και απέναντι στον υποψήφιο που φαίνεται να έχει μεγαλύτερη δυνατότητα συγκρότησης ενός ευρύτερου αντι-Le Pen μετώπου. Η γαλλική πολιτική λειτουργούσε επί δεκαετίες με έναν μηχανισμό που συχνά αποκαλείται front républicain: όταν η άκρα Δεξιά περνούσε στον δεύτερο γύρο, ψηφοφόροι διαφορετικών πολιτικών χώρων συσπειρώνονταν γύρω από τον αντίπαλό της.
Αυτό συνέβη θεαματικά το 2002. Συνέβη ξανά, αν και πολύ λιγότερο εντυπωσιακά, το 2017 και το 2022. Η νέα δημοσκόπηση υποδηλώνει ότι αυτός ο μηχανισμός δεν μπορεί πλέον να θεωρείται δεδομένος.
Gabriel Attal: 14 μονάδες πίσω
Ακόμη δυσκολότερη είναι η εικόνα για τον πρώην πρωθυπουργό Gabriel Attal: Le Pen 57% – Attal 43%. Η διαφορά είναι 14 ποσοστιαίες μονάδες. Ο Attal έχει περάσει μεγάλο μέρος του καλοκαιριού σε έντονη πολιτική δραστηριότητα, προσπαθώντας να ενισχύσει την υποψηφιότητά του και να ξεπεράσει τον Philippe στη μάχη για την κληρονομιά του κεντρώου εκλογικού χώρου που δημιούργησε ο Macron. Αλλά η σύγκριση των δύο υποθετικών δεύτερων γύρων είναι προς το παρόν σαφής: Philippe 45% έναντι Le Pen - Attal 43% έναντι Le Pen. Η διαφορά είναι μικρή, αλλά πολιτικά σημαντική.
Ο Philippe φαίνεται να έχει ελαφρώς μεγαλύτερη δυνατότητα προσέλκυσης ψηφοφόρων πέρα από τα στενά όρια του μακρονικού χώρου.
Το πρόβλημα της «κληρονομιάς Macron»
Μετά από μία δεκαετία κατά την οποία ο Emmanuel Macron αναδιαμόρφωσε το γαλλικό πολιτικό σύστημα, το στρατόπεδό του βρίσκεται μπροστά σε ένα δύσκολο πρόβλημα: ο Macron δεν μπορεί να είναι ξανά υποψήφιος, αλλά κανένας διάδοχός του δεν έχει ακόμη κατορθώσει να κληρονομήσει ολόκληρη την εκλογική του συμμαχία. Ο Macron είχε καταφέρει να ενώσει τμήματα της Κεντροαριστεράς, του Κέντρου και της Κεντροδεξιάς. Τώρα αυτή η συμμαχία κινδυνεύει να διασπαστεί.
Philippe και Attal ανταγωνίζονται για μεγάλο μέρος του ίδιου εκλογικού σώματος, ενώ στο Élysée υπάρχουν, σύμφωνα με τη Le Monde, κύκλοι που βλέπουν θετικά ακόμη και μια πιθανή υποψηφιότητα του σημερινού πρωθυπουργού Sébastien Lecornu. Όσο περισσότερο κατακερματίζεται το Κέντρο, τόσο ευκολότερη γίνεται η πορεία της Le Pen προς τον δεύτερο γύρο.
Η Le Pen έχει ξεπεράσει το «ταβάνι» της;
Για χρόνια, το βασικό επιχείρημα εναντίον της εκλογιμότητας της Marine Le Pen ήταν ότι διέθετε ένα υψηλό ποσοστό πιστών ψηφοφόρων αλλά ταυτόχρονα ένα πολύ χαμηλό "ταβάνι". Μπορούσε να φτάσει στον δεύτερο γύρο. Δεν μπορούσε όμως να περάσει το 50%. Οι αριθμοί της συγκεκριμένης έρευνας αμφισβητούν ευθέως αυτή την υπόθεση. Δεν μιλάμε για 50%-50%. Μιλάμε για:
- 55% απέναντι στον Philippe.
- 57% απέναντι στον Attal.
- 68% απέναντι στον Mélenchon.
Βεβαίως, πρόκειται για δημοσκόπηση εννέα περίπου μήνες πριν από τις κάλπες και όχι για πρόβλεψη εκλογικού αποτελέσματος. Η προεκλογική περίοδος μπορεί να αλλάξει ριζικά τους συσχετισμούς. Αλλά η τάση έχει ιδιαίτερη σημασία επειδή δεν εμφανίζεται απομονωμένη.
Ήδη δημοσκοπήσεις του Ιουλίου έδειχναν τη Le Pen ικανή να επικρατήσει στον δεύτερο γύρο, αν και τότε η αναμέτρηση με τον Philippe εμφανιζόταν πολύ πιο οριακή. Το Reuters είχε καταγράψει δημοσκόπηση Harris Interactive στην οποία η Le Pen βρισκόταν στο 49% απέναντι στον Philippe, αποτέλεσμα ουσιαστικά εντός του περιθωρίου στατιστικού σφάλματος.
Εάν συγκριθεί εκείνη η εικόνα με το σημερινό 55%-45%, υπάρχει τουλάχιστον ένδειξη ότι η δυναμική έχει μετακινηθεί προς όφελός της.
Και ο δικαστικός παράγοντας;
Η υποψηφιότητα της Le Pen πέρασε για μήνες μέσα από μια τεράστια νομική αβεβαιότητα. Η απόφαση του Εφετείου του Παρισιού στις 7 Ιουλίου 2026 μείωσε την ποινή αποκλεισμού της από δημόσιο αξίωμα και άφησε ανοιχτό τον δρόμο για να είναι υποψήφια στις προεδρικές εκλογές του 2027. Η ίδια έχει δηλώσει ότι θα συνεχίσει τη δικαστική μάχη προσφεύγοντας στο Cour de Cassation και έχει επιβεβαιώσει την πρόθεσή της να είναι υποψήφια. Παράλληλα, έχει δηλώσει ότι σε περίπτωση νίκης της θέλει τον Jordan Bardella ως πρωθυπουργό.
Έτσι, μετά από μήνες κατά τους οποίους το βασικό ερώτημα ήταν "θα μπορέσει η Le Pen να είναι υποψήφια;", η πολιτική συζήτηση μετατοπίζεται πλέον σε ένα πολύ διαφορετικό ερώτημα: "Ποιος μπορεί να τη νικήσει;"
Η Γαλλία ανάμεσα σε τρία πολιτικά μπλοκ
Οι αριθμοί αποτυπώνουν τη βαθιά αναδιάρθρωση του γαλλικού πολιτικού συστήματος. Σε πολύ γενικές γραμμές, διαμορφώνονται τρεις μεγάλοι χώροι:
- RN / Le Pen στα δεξιά,
- κεντρώος και κεντροδεξιός χώρος γύρω από Philippe, Attal και πιθανώς άλλους διεκδικητές,
- και μια βαθιά διαιρεμένη Αριστερά, με Mélenchon από τη μία πλευρά και σοσιαλδημοκρατικές/φιλοευρωπαϊκές δυνάμεις από την άλλη.
Η Le Monde προειδοποιεί ότι η αδυναμία Σοσιαλδημοκρατών και Πρασίνων να δημιουργήσουν μια ανταγωνιστική εναλλακτική στον Mélenchon αυξάνει τον κίνδυνο η προεδρική αναμέτρηση να μετατραπεί σε σύγκρουση των δύο αντισυστημικών άκρων. Η ανακοίνωση της υποψηφιότητας Glucksmann δείχνει ότι αυτό ακριβώς επιχειρεί να αποτρέψει ένα τμήμα της Αριστεράς.
Το 68%-32% είναι προειδοποίηση και για τη γαλλική Αριστερά
Το αποτέλεσμα απέναντι στον Mélenchon έχει επομένως ευρύτερη πολιτική σημασία. Δεν αποτελεί μόνο καλό νέο για τη Le Pen. Είναι ένα μήνυμα προς τους ψηφοφόρους της Αριστεράς ότι η επιλογή του υποψηφίου τους μπορεί να κρίνει όχι απλώς ποιος θα τους εκπροσωπήσει, αλλά εάν υπάρχει ρεαλιστική πιθανότητα να εμποδιστεί η Le Pen στον δεύτερο γύρο.
Η διαφορά των 26 μονάδων μεταξύ της επίδοσης Philippe και Mélenchon απέναντι στη Le Pen δείχνει πόσο διαφορετικά λειτουργεί η μεταφορά ψήφων στον δεύτερο γύρο.
Από το «θα φτάσει στον δεύτερο γύρο;» στο «θα γίνει πρόεδρος;»
Για δύο δεκαετίες, η γαλλική πολιτική συζήτηση γύρω από την οικογένεια Le Pen είχε ένα σχεδόν σταθερό μοτίβο. Το Rassemblement National μπορούσε να αυξάνει την επιρροή του. Μπορούσε να κερδίζει εκλογικές περιφέρειες. Μπορούσε να φτάνει στον δεύτερο γύρο. Αλλά όταν ερχόταν η ώρα της τελικής επιλογής για το Élysée, ένα ευρύ μέτωπο ψηφοφόρων θα το σταματούσε.
Η δημοσκόπηση της Toluna-Harris Interactive δείχνει ότι αυτή η βεβαιότητα έχει πλέον χαθεί. Η Marine Le Pen εμφανίζεται να κερδίζει και τα τρία υποθετικά σενάρια δεύτερου γύρου που παρουσιάζονται στην έρευνα. Απέναντι στον Mélenchon, η επικράτησή της είναι συντριπτική. Απέναντι στον Attal, καθαρή. Και ακόμη απέναντι στον Philippe - τον ισχυρότερο από τους τρεις αντιπάλους - η διαφορά φθάνει τις δέκα μονάδες.
Απομένουν πολλοί μήνες, οι υποψηφιότητες δεν έχουν οριστικοποιηθεί και η γαλλική πολιτική έχει αποδείξει πολλές φορές ότι μπορεί να ανατρέψει τις δημοσκοπήσεις. Αλλά το σημείο εκκίνησης για το 2027 είναι πλέον σαφές: η Marine Le Pen δεν διεκδικεί απλώς μια θέση στον δεύτερο γύρο. Διεκδικεί, με πραγματικές πιθανότητες, τα κλειδιά του Élysée.
Add comment
Comments