Τραμπ προς τον κόσμο: «Όποιος βοηθήσει το Ιράν θα πληρώσει» – Η Ουάσιγκτον ανοίγει έναν παγκόσμιο οικονομικό πόλεμο

Στο στόχαστρο μπορούν να βρεθούν οποιαδήποτε χώρα, τράπεζα, επιχείρηση, αεροδρόμιο ή κρατικός φορέας προσφέρει "οικονομικό σωσίβιο" στην Ισλαμική Δημοκρατία.

Ο Τραμπ χαρακτήρισε την πολιτική που σχεδιάζει ως την πιο συντριπτική επιχείρηση οικονομικού πολέμου που έχει εφαρμοστεί ποτέ εναντίον μιας χώρας και υποσχέθηκε οικονομική απομόνωση πρωτοφανούς κλίμακας. 

Το κρίσιμο στοιχείο βρίσκεται στην αλλαγή της αμερικανικής στρατηγικής. Η Ουάσιγκτον δεν επιχειρεί πλέον απλώς να εμποδίσει το Ιράν να χρησιμοποιεί το διεθνές χρηματοπιστωτικό σύστημα. Επιχειρεί να αυξήσει δραματικά το κόστος για οποιονδήποτε τρίτο συνεχίσει να συναλλάσσεται μαζί του.

Και αυτό σημαίνει ότι ο οικονομικός πόλεμος μπορεί σύντομα να ξεπεράσει κατά πολύ τα σύνορα του Ιράν.

Από τον στρατιωτικό πόλεμο στον οικονομικό στραγγαλισμό

Η ανακοίνωση Τραμπ έρχεται σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη στιγμή. Οι πολεμικές επιχειρήσεις έχουν μειωθεί σε ένταση σε σχέση με τους πρώτους μήνες της σύγκρουσης, αλλά δεν έχει υπάρξει πολιτική λύση.

Οι συνομιλίες έχουν ουσιαστικά παγώσει. Το Στενό του Ορμούζ παραμένει το μεγαλύτερο σημείο τριβής. Και η παγκόσμια αγορά πετρελαίου εξακολουθεί να πληρώνει το τίμημα.

Ο Τραμπ δήλωσε αυτή την εβδομάδα ότι δεν διεξάγονται ούτε έχουν προγραμματιστεί συνομιλίες με την Ισλαμική Δημοκρατία. Η Τεχεράνη, από την πλευρά της, επιμένει ότι η στρατηγικής σημασίας θαλάσσια οδός παραμένει κλειστή υπό τους όρους που έχει θέσει το Ιράν, παρά τους αντίθετους ισχυρισμούς της Ουάσιγκτον. 

Αυτό το αδιέξοδο φαίνεται να οδηγεί τον Λευκό Οίκο σε μια διαφορετική επιλογή: αν το Ιράν δεν μπορεί να εξαναγκαστεί γρήγορα μέσω στρατιωτικής πίεσης, θα επιχειρηθεί ο οικονομικός στραγγαλισμός του.

«Κανένα σωσίβιο»

Η προειδοποίηση του Τραμπ είναι σκόπιμα ευρεία. Δεν περιορίζεται στις αγορές ιρανικού πετρελαίου. Αφορά:

• τραπεζικές συναλλαγές,
• ανταλλαγές νομισμάτων,
• μεταφορά μετρητών,
• εταιρείες - βιτρίνες,
• ναυτιλιακές υπηρεσίες,
• νηογνώμονες,
• αεροδρόμια,
• επιχειρήσεις,
• και κρατικούς οργανισμούς.

Ουσιαστικά, ο Λευκός Οίκος απειλεί με μια πολύ ευρύτερη εφαρμογή δευτερογενών κυρώσεων.

Η λογική τους είναι απλή. Δεν αρκεί να απαγορεύσεις στις αμερικανικές επιχειρήσεις να συναλλάσσονται με το Ιράν.

Απειλείς και μια κινεζική τράπεζα, μια ασιατική εταιρεία logistics ή μια επιχείρηση τρίτης χώρας ότι, αν συνεχίσει να συνεργάζεται με την Τεχεράνη, μπορεί να χάσει την πρόσβασή της στην αμερικανική αγορά ή στο δολαριακό χρηματοπιστωτικό σύστημα.

Εκεί βρίσκεται η πραγματική δύναμη του αμερικανικού όπλου.

Ο Scott Bessent είχε προαναγγείλει την κλιμάκωση

Η αλλαγή στρατηγικής δεν εμφανίστηκε ξαφνικά. Ο υπουργός Οικονομικών Scott Bessent είχε ήδη προειδοποιήσει ότι η Τεχεράνη επρόκειτο να αντιμετωπίσει ένα επίπεδο οικονομικής απομόνωσης χωρίς προηγούμενο.

Τώρα ο Τραμπ μετατρέπει αυτή την απειλή σε προεδρικό δόγμα. Οι Financial Times σημειώνουν ότι η νέα αμερικανική εκστρατεία έρχεται μετά την αποτυχία των προσπαθειών για συμφωνία γύρω από το Ορμούζ και αποσκοπεί στο να εξαναγκάσει την Τεχεράνη σε υποχώρηση μέσω της οικονομίας. 

Υπάρχει όμως ένα θεμελιώδες ερώτημα: πόση επιπλέον οικονομική πίεση μπορεί πραγματικά να ασκηθεί σε μια χώρα που ζει υπό αμερικανικές κυρώσεις εδώ και δεκαετίες;

Η αχίλλειος πτέρνα: το πετρέλαιο

Για την Τεχεράνη, το κρισιμότερο ζήτημα είναι οι εξαγωγές πετρελαίου. Το πετρέλαιο παρέχει στο ιρανικό κράτος πολύτιμο συνάλλαγμα και χρηματοδοτεί ένα σημαντικό μέρος της οικονομικής λειτουργίας του.

Γι’ αυτό και η αμερικανική στρατηγική δεν περιορίζεται στο να κυνηγά τα ίδια τα φορτία. Στοχεύει ολόκληρο το οικοσύστημα που επιτρέπει την πώλησή τους:

• τους αγοραστές,
• τις τράπεζες που εκκαθαρίζουν συναλλαγές,
• τα πλοία,
• τις ασφαλιστικές εταιρείες,
• τις εταιρείες - βιτρίνες,
• τις μεταφορές από πλοίο σε πλοίο,
• και τα δίκτυα που αποκρύπτουν την πραγματική προέλευση των φορτίων.

Ο στόχος είναι να γίνει ένα βαρέλι ιρανικού πετρελαίου όχι απλώς παράνομο από την οπτική της Ουάσιγκτον, αλλά οικονομικά τοξικό για όποιον το αγγίζει.

Και τότε εμφανίζεται η Κίνα

Εδώ βρίσκεται ίσως η μεγαλύτερη δυσκολία της στρατηγικής Τραμπ.

Η Κίνα αποτελεί τον σημαντικότερο αγοραστή ιρανικού πετρελαίου και οποιαδήποτε πραγματικά καθολική προσπάθεια οικονομικής απομόνωσης της Τεχεράνης αναπόφευκτα οδηγεί το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών προς κινεζικές επιχειρήσεις και χρηματοπιστωτικά ιδρύματα.

Το Πεκίνο αντέδρασε ήδη στη νέα απειλή ζητώντας επιστροφή στη διπλωματία και προειδοποιώντας ουσιαστικά κατά μιας νέας κλιμάκωσης των κυρώσεων. 

Το πρόβλημα για την Ουάσιγκτον είναι προφανές. Άλλο να επιβάλεις κυρώσεις σε μικρές εταιρείες που λειτουργούν ως ενδιάμεσοι. Και άλλο να οδηγηθείς σε αντιπαράθεση με μεγάλες κινεζικές τράπεζες.

Εκεί η οικονομική πίεση προς το Ιράν θα μπορούσε να μετατραπεί σε ευρύτερη οικονομική σύγκρουση ΗΠΑ – Κίνας.

Το κινεζικό αντίμετρο

Και η Κίνα δεν είναι χωρίς όπλα.

Διαθέτει κυρίαρχη θέση σε κρίσιμες πρώτες ύλες και ιδιαίτερα σε τμήματα της εφοδιαστικής αλυσίδας σπάνιων γαιών και μαγνητών που χρησιμοποιούνται από αυτοκίνητα και ηλεκτρονικά μέχρι αμυντικά συστήματα.

Αυτό σημαίνει ότι μια αμερικανική απόφαση να τιμωρήσει σημαντικά κινεζικά χρηματοπιστωτικά ιδρύματα για τις σχέσεις τους με το Ιράν θα μπορούσε να προκαλέσει αντίποινα.

Η κυβέρνηση Τραμπ βρίσκεται επομένως μπροστά σε ένα δύσκολο δίλημμα: αν δεν εφαρμόσει τις απειλές της, χάνει αξιοπιστία.

Αν τις εφαρμόσει μέχρι τέλους, μπορεί να ανοίξει νέο μέτωπο με τη δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου.

Τα ΗΑΕ έκαναν ήδη την πρώτη μεγάλη κίνηση

Η πιο δραματική ένδειξη του πόσο γρήγορα αλλάζει η περιφερειακή οικονομική γεωγραφία ήρθε από τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.

Το Αμπού Ντάμπι ανακοίνωσε την αναστολή όλων των οικονομικών και χρηματοπιστωτικών συναλλαγών με το Ιράν μέχρι νεοτέρας, μετά την κατηγορία ότι δύο ιρανικοί βαλλιστικοί πύραυλοι κατευθύνθηκαν προς τα Εμιράτα.

Σύμφωνα με το υπουργείο Άμυνας των ΗΑΕ, ο ένας έπεσε στη θάλασσα εκτός των χωρικών υδάτων τους και ο δεύτερος εντός αυτών. Η Τεχεράνη αρνείται ότι εκτόξευσε τους πυραύλους. 

Η εξέλιξη είναι εξαιρετικά σημαντική.

Γιατί τα Εμιράτα είναι τόσο σημαντικά για το Ιράν

Τα ΗΑΕ δεν αποτελούσαν έναν τυχαίο εμπορικό εταίρο. Επί χρόνια λειτουργούσαν ως ένας από τους σημαντικότερους οικονομικούς διαύλους της Τεχεράνης προς τον έξω κόσμο.

• Η γεωγραφία βοηθά.
• Το Ντουμπάι βρίσκεται απέναντι από το Ιράν.
• Υπάρχει μεγάλη ιρανική επιχειρηματική κοινότητα.
• Οι εμπορικοί δεσμοί είναι ιστορικοί.
• Και οι επιχειρήσεις των Εμιράτων είχαν σημαντικό ρόλο στο περιφερειακό εμπόριο ακόμη και στις περιόδους έντονων δυτικών κυρώσεων.

Το Reuters επισημαίνει ότι η απόφαση του Αμπού Ντάμπι επαναφέρει στο προσκήνιο τη βαθιά αντιπαλότητα των δύο χωρών, παρά την περίοδο επαναπροσέγγισης που είχε προηγηθεί. 

Αν η οικονομική αποκοπή διαρκέσει, η Τεχεράνη χάνει έναν από τους σημαντικότερους παραδοσιακούς οικονομικούς της πνεύμονες.

Η Τεχεράνη απαντά με απειλές προς τον Κόλπο

Το Ιράν, όμως, χρησιμοποιεί το δικό του εργαλείο πίεσης: Τη γεωγραφία.

Ο αρχηγός των ιρανικών ενόπλων δυνάμεων, στρατηγός Ali Abdollahi, προειδοποίησε τις χώρες του Κόλπου ότι οποιαδήποτε βοήθεια προς τις αμερικανικές στρατιωτικές δυνάμεις μπορεί να θεωρηθεί συμμετοχή στις επιχειρήσεις εναντίον του Ιράν.

Το μήνυμα είναι ξεκάθαρο: Η Τεχεράνη θέλει να αυξήσει το κόστος για τους συμμάχους των ΗΠΑ που φιλοξενούν αμερικανικές δυνάμεις ή προσφέρουν υποδομές.

Αυτό δημιουργεί ένα επικίνδυνο παιχνίδι αμοιβαίου εκβιασμού: η Ουάσιγκτον λέει στις χώρες της περιοχής "μη βοηθάτε οικονομικά το Ιράν".

Η Τεχεράνη απαντά: "μη βοηθάτε στρατιωτικά τις ΗΠΑ".

Το μεγάλο όπλο του Ιράν: το Ορμούζ

Όλα τελικά επιστρέφουν στο Στενό του Ορμούζ. Πρόκειται για μία από τις σημαντικότερες ενεργειακές αρτηρίες του πλανήτη. Και η σύγκρουση έχει ήδη περιορίσει δραματικά την κανονική ναυσιπλοΐα, αυξάνοντας το κόστος μεταφοράς και την αβεβαιότητα στις αγορές. 

Η Τεχεράνη επιδιώκει να μετατρέψει αυτή τη γεωγραφική θέση σε μόνιμο πολιτικό και οικονομικό πλεονέκτημα.

Δεν ζητά απλώς να ανοίξει το Στενό. Θέλει να έχει λόγο στους όρους με τους οποίους θα χρησιμοποιείται.

Το σχέδιο για «διόδια»

Το Ιράν επιμένει ότι πρέπει να μπορεί να επιβάλλει τέλη ή να παρέχει επί πληρωμή υπηρεσίες στα πλοία που διέρχονται από το Ορμούζ. Ήδη από τον Ιούνιο Ιρανός διπλωμάτης είχε δηλώσει ότι το Στενό θα μπορούσε να ανοίξει υπό νέους όρους, συμπεριλαμβανομένων τελών διέλευσης. 

Η Τεχεράνη επιδιώκει ουσιαστικά διεθνή αναγνώριση ενός βαθμού ελέγχου πάνω στη θαλάσσια δίοδο.  Για τις Ηνωμένες Πολιτείες αυτό είναι κόκκινη γραμμή.

Διότι θα δημιουργούσε προηγούμενο σύμφωνα με το οποίο μία περιφερειακή δύναμη μπορεί να μετατρέψει μια παγκόσμια θαλάσσια αρτηρία σε πηγή πολιτικού και οικονομικού εκβιασμού.

Ο συμβιβασμός του Ομάν

Το Ομάν προσπαθεί εδώ και εβδομάδες να βρει μια ενδιάμεση λύση.

Έχει προτείνει ένα σύστημα περιφερειακής διαχείρισης του Στενού, στο οποίο θα μπορούσαν να υπάρχουν εθελοντικές πληρωμές για συγκεκριμένες υπηρεσίες αντί για υποχρεωτικά ιρανικά διόδια. Η πρόταση έχει τη στήριξη χωρών του Κόλπου. 

Η διαφορά δεν είναι απλώς γλωσσική. Για το Ιράν, υποχρεωτικά τέλη σημαίνουν αναγνώριση κυριαρχικού ρόλου. Για τους αντιπάλους του, εθελοντικές πληρωμές για υπηρεσίες μπορούν να αποτελέσουν πρακτικό συμβιβασμό χωρίς να παραχωρηθεί τέτοιο δικαίωμα.

Το Reuters έχει αναφέρει, πάντως, ότι εκπρόσωποι της ναυτιλιακής βιομηχανίας θεωρούν δύσκολη την εφαρμογή ορισμένων εκδοχών της προτεινόμενης συμφωνίας. 

Γιατί το Ορμούζ είναι η καρδιά της διαπραγμάτευσης

Το παράδοξο της σύγκρουσης είναι ότι και οι δύο πλευρές έχουν στα χέρια τους διαφορετικού είδους οικονομικά όπλα.

• Οι Ηνωμένες Πολιτείες ελέγχουν το ισχυρότερο χρηματοπιστωτικό δίκτυο του κόσμου.
• Το Ιράν βρίσκεται δίπλα σε μία από τις σημαντικότερες ενεργειακές αρτηρίες του κόσμου.
• Η Αμερική μπορεί να δυσκολέψει δραματικά τη μετακίνηση χρημάτων.
• Το Ιράν μπορεί να δυσκολέψει δραματικά τη μετακίνηση πετρελαίου.

Αυτή είναι η οικονομική ισορροπία τρόμου πίσω από τη σημερινή σύγκρουση.

Το πετρέλαιο ξανά πάνω από τα $94 

Και το κόστος έχει αρχίσει ήδη να γίνεται αισθητό.

Το Brent ανέβηκε σήμερα σε υψηλό τριών εβδομάδων, φτάνοντας περίπου στα $94,42 το βαρέλι, ενώ το αμερικανικό WTI κινήθηκε κοντά στα $88,67.

Ήταν η πέμπτη συνεχόμενη ανοδική συνεδρίαση, καθώς οι αγορές ανησυχούν για τη συνεχιζόμενη διαταραχή των προμηθειών και το αδιέξοδο στις διαπραγματεύσεις. 

Αυτό έχει τεράστια πολιτική σημασία για τον ίδιο τον Trump. 

Ο πόλεμος αρχίζει να επιστρέφει στην αμερικανική οικονομία

Η αμερικανική κυβέρνηση θέλει να εξαντλήσει οικονομικά το Ιράν. Όμως ο μηχανισμός λειτουργεί και προς την αντίθετη κατεύθυνση.

Ακριβότερο πετρέλαιο σημαίνει:

• ακριβότερη βενζίνη,
• υψηλότερο μεταφορικό κόστος,
• πίεση στις επιχειρήσεις,
• νέες πληθωριστικές πιέσεις,
• και δυσκολότερο έργο για τη Federal Reserve.

Αυτό συμβαίνει σε μια περίοδο κατά την οποία η κυβέρνηση βρίσκεται ήδη υπό πολιτική πίεση για το κόστος του πολέμου και πλησιάζει στις κρίσιμες ενδιάμεσες εκλογές.

Η μεγαλύτερη αδυναμία της στρατηγικής Τραμπ μπορεί επομένως να είναι ο χρόνος. Το Ιράν πρέπει να αντέξει περισσότερο από όσο αντέχει πολιτικά η Ουάσιγκτον τις οικονομικές παρενέργειες του πολέμου.

Μπορεί πράγματι να «σπάσει» το Ιράν;

Εδώ οι αναλυτές εμφανίζονται πολύ πιο επιφυλακτικοί από τον Λευκό Οίκο. Το Ιράν έχει περισσότερες από τέσσερις δεκαετίες εμπειρίας στη λειτουργία υπό κυρώσεις.

Έχει δημιουργήσει:

• παράλληλα εμπορικά δίκτυα,
• εταιρείες - βιτρίνες,
• μηχανισμούς ανταλλαγών,
• σκιώδη ναυτιλιακά δίκτυα,
• εναλλακτικές χρηματοδοτικές οδούς,
• και βαθιές οικονομικές σχέσεις με χώρες που δεν ακολουθούν πάντοτε την αμερικανική πολιτική.

Αυτό δεν σημαίνει ότι οι κυρώσεις δεν πονάνε. Πονάνε πολύ.

Αλλά υπάρχει τεράστια διαφορά ανάμεσα στο να προκαλείς οικονομική καταστροφή και στο να αναγκάζεις ένα καθεστώς να παραδοθεί.

Οι Financial Times σημειώνουν ότι αναλυτές αμφιβάλλουν αν ακόμη μεγαλύτερη πίεση θα οδηγήσει την Ισλαμική Δημοκρατία σε συνθηκολόγηση, ακριβώς επειδή η επιβίωση του καθεστώτος αντιμετωπίζεται στην Τεχεράνη ως υπαρξιακό ζήτημα. 

Η οικονομική πίεση μπορεί να κάνει το καθεστώς σκληρότερο

Αυτό αποτελεί ένα από τα παλαιότερα προβλήματα των οικονομικών κυρώσεων.

Η θεωρία λέει:

• καταστρέφεις την οικονομία,
• οι πολίτες δυσανασχετούν,
• η κυβέρνηση πιέζεται,
• και τελικά αλλάζει πολιτική.

Στα αυταρχικά καθεστώτα όμως η αλυσίδα αυτή συχνά σπάει. Η κυβέρνηση μπορεί να μεταφέρει το κόστος στον πληθυσμό.

• Να εντείνει την καταστολή.
• Να χρησιμοποιήσει την ξένη πίεση για να ενισχύσει τον εθνικισμό.
• Και να παρουσιάσει την οικονομική δυστυχία όχι ως αποτέλεσμα δικών της επιλογών αλλά ως αποτέλεσμα ξένης επίθεσης.

Η Τεχεράνη ήδη χαρακτηρίζει τις αμερικανικές απειλές μορφή "οικονομικής τρομοκρατίας" και υποστηρίζει ότι η πολιτική της Ουάσιγκτον έχει αποτύχει. 

Οι διαπραγματεύσεις έχουν ουσιαστικά παγώσει

Ταυτόχρονα, ο διπλωματικός δρόμος στενεύει. Ο Trump δηλώνει ότι δεν υπάρχουν συνομιλίες. Η Τεχεράνη δεν δείχνει διάθεση να εγκαταλείψει τις απαιτήσεις της για το Ορμούζ. Και η ενδιάμεση συμφωνία που είχε δημιουργήσει ελπίδες για αποκλιμάκωση δεν άντεξε την επανέναρξη των εχθροπραξιών.

Παρόλα αυτά, η διπλωματία δεν έχει εξαφανιστεί πλήρως. Το Ομάν συνεχίζει τις προσπάθειες γύρω από το Στενό, ενώ ακόμη και χώρες εκτός της παραδοσιακής μεσανατολικής διαμεσολάβησης, μεταξύ των οποίων η Αυστρία και η Ελλάδα, έχουν εμπλακεί σε επαφές καθώς η Ουάσιγκτον αναζητά διαύλους επικοινωνίας. 

Η πραγματική απειλή του Trump απευθύνεται στον υπόλοιπο κόσμο

Και εδώ βρίσκεται ίσως το σημαντικότερο στοιχείο της νέας ανακοίνωσης. Ο αποδέκτης δεν είναι μόνο η Τεχεράνη.

• Είναι το Πεκίνο.
• Το Ντουμπάι.
• Οι τράπεζες της Ασίας.
• Οι ναυτιλιακές εταιρείες.
• Οι traders πετρελαίου.
• Τα ανταλλακτήρια.
• Οι ασφαλιστές.
• Οι χώρες που λειτουργούν ως ενδιάμεσοι.

Η Ουάσιγκτον ουσιαστικά τους θέτει μπροστά σε ένα δίλημμα: ή συναλλάσσεστε με το Ιράν ή διακινδυνεύετε τη σχέση σας με τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Αυτό είναι πολύ ισχυρότερο από μια συνηθισμένη δέσμη κυρώσεων. Είναι απόπειρα οικονομικής καραντίνας μιας ολόκληρης χώρας.

Αλλά πόσο μακριά μπορεί να φτάσει η Αμερική;

Η απειλή είναι τεράστια. Η εφαρμογή της είναι δυσκολότερη.

Αν οι ΗΠΑ τιμωρήσουν μικρές τράπεζες ή εταιρείες-βιτρίνες, το οικονομικό κόστος για την Ουάσιγκτον είναι μικρό.

Αν όμως χρειαστεί να τιμωρήσουν μεγάλους εμπορικούς εταίρους, σημαντικές κινεζικές τράπεζες ή ακόμη και εταιρείες χωρών που η Αμερική χρειάζεται για άλλους γεωπολιτικούς λόγους, το κόστος αυξάνεται δραματικά.

Και τότε το ερώτημα αντιστρέφεται: όχι πόσο πόνο μπορούν οι ΗΠΑ να προκαλέσουν στο Ιράν, αλλά πόσο οικονομικό και διπλωματικό κόστος είναι διατεθειμένες να αναλάβουν για να το κάνουν.

Ο πόλεμος μπαίνει στην πιο επικίνδυνη φάση του

Έξι μήνες μετά την έναρξη της σύγκρουσης, καμία πλευρά δεν έχει πετύχει το αποφασιστικό αποτέλεσμα που επιδίωκε. Το Ιράν έχει υποστεί τεράστια οικονομική και στρατιωτική πίεση αλλά δεν έχει συνθηκολογήσει.

Οι ΗΠΑ και το Ισραήλ έχουν επιδείξει συντριπτική στρατιωτική υπεροχή, αλλά δεν έχουν επιτύχει μια σταθερή πολιτική διευθέτηση.

• Το Ορμούζ παραμένει το κέντρο της αντιπαράθεσης.
• Το πετρέλαιο ανεβαίνει.
• Οι χώρες του Κόλπου φοβούνται νέα κλιμάκωση.
• Και η Κίνα βρίσκεται όλο και περισσότερο στο επίκεντρο της οικονομικής σύγκρουσης.

Ο Trump φαίνεται τώρα να στοιχηματίζει ότι η οικονομία θα πετύχει εκεί όπου η στρατιωτική ισχύς δεν έδωσε ακόμη την τελική λύση.

Η στρατηγική είναι σαφής: να καταστήσει το κόστος της συνέχισης της σύγκρουσης αφόρητο για την Τεχεράνη.

Το μεγάλο ερώτημα όμως είναι ποιος θα φτάσει πρώτος στα όριά του. Το Ιράν, καθώς η οικονομική του απομόνωση γίνεται ασφυκτική;

Ή οι Ηνωμένες Πολιτείες και οι σύμμαχοί τους, καθώς το κόστος της σύγκρουσης επιστρέφει μέσω του πετρελαίου, του πληθωρισμού, των αγορών και της πολιτικής δυσαρέσκειας;

Ο οικονομικός πόλεμος που ανακοίνωσε ο Trump μπορεί πράγματι να γίνει ο ισχυρότερος που έχει αντιμετωπίσει ποτέ η Τεχεράνη. Αλλά αν εφαρμοστεί με την έκταση που υπόσχεται ο Αμερικανός πρόεδρος, δεν θα είναι πλέον ένας οικονομικός πόλεμος μόνο εναντίον του Ιράν.

Θα είναι μια δοκιμασία της δυνατότητας των Ηνωμένων Πολιτειών να χρησιμοποιούν το δολάριο, τις τράπεζες και την πρόσβαση στη μεγαλύτερη αγορά του κόσμου για να υποχρεώσουν τρίτες χώρες να επιλέξουν πλευρά.

Και τότε η σύγκρουση στο Ορμούζ θα έχει μετατραπεί σε κάτι πολύ μεγαλύτερο: μια παγκόσμια δοκιμασία της οικονομικής ισχύος της Αμερικής.